کرمان با يک دنيا ظرفيت اقتصادي 11 درصد بيکار دارد

کرمان به رغم برخورداري از 18 هزار کيلومتر از مساحت کشور، وجود پتانسيل‌هاي فراوان صنعتي از جمله 420 معدن و ظرفيت‌‎هاي بالاي کشاورزي همچون برداشت سالانه 300 هزارتن خرما از نخليات و اختصاص توليد 70 درصد از پسته کشور به اين استان، همچنان اسير معضل بيکاري است. به طوري که نرخ بيکاري اين استان طبق آخرين آمار ارائه شده 11.4 درصد اعلام شده است. اين به اين معناست که به رغم ظرفيت‌هاي بالاي اقتصادي باز هم کرمان 117 هزار نفر بيکار هستند. معضلي بيش از هر چيزي مديريت مسئولان استاني را زير سوال مي‌برد.

نويسنده: ميترا شهبازي

کرمان جزو معدود استان‌هاي کشور است که هم صنعت و هم بخش کشاورزي آن از پتانسيل‌هاي بالاي اقتصادي برخوردار است. به طوري که بخش زيادي از توليدات ارزآور کشور به اين منطقه 18 هزار کيلومتري اختصاص مي‌يابد. با اين حال هنوز هم جوانان کرماني با معضل بيکاري دست و پنجه نرم مي‌کنند و نرخ 11.4 درصدي بيکاري را به خود اختصاص مي‌دهند. رقمي که از وجود 117 هزار نفر جوياي کار در اين استان حکايت دارد.

اين اتفاق نيز درحالي رخ مي‌دهد که بيش‌ترين سهم از توليد پسته کشور يعني 70 درصد توليدات اين محصول متعلق به کرمان است. محصولي که براساس آمار گمرک در سال ۹۵ بیش از ۶۹ هزار و ۱۵۴ تن آن به صورت تازه و خشک کرده به کشورهای مختلف جهان صادر شده و درآمد حاصل از آن ۶۳۶ میلیون و ۲۸۴ هزار و ۳۸۱ دلار بوده است. ازر آوري که 70 درصد آن متعلق به زحمت شبانه روز کرماني‌ها است.

چراغ باغداري‌هاي کرمان روبه خاموشيست

حالا با اين شرايط کرماني‌ها به دليل نبود حمايت‌هاي دولتي در تجهيز باغات به سيستم‌هاي نوين آبياري، هرساله به اجبار بايد بخش زيادي از باغات خود را در راستاي ذخير منابع آبي حذف کنند و درختان آن را در کوره بسوزانند. چرا که به رغم بروز خشکسالي چندساله در اين استان، باغداران به اجبار از همان سيستم‌هاي آبياري سنتي 100 سال پيش بهره مي‌برنند. معضلي که دير يا زود نسل درختان پسته کرمان را برمي‌چيند و جز خاطره‌اي شيرين از لب‌هاي خندان پسته رفسنجان، چيزي در خاطره‌ها باقي نمي‌گذارد.

علاوه بر محصول پسته، خرماي کرمان هم از اهميت بالايي برخوردار است. چرا که سالانه بيش از 300 هزار تن خرما در اين استان توليد مي‌شود و بخش زيادي از سهم صادراتي اين محصول به کرمان اختصاص مي‌يابد. خرماهاي شيريني که در نبود تدبيري براي توليد، نمي‌توانند دردي از بيکاري کرماني‌را دوا کنند. چرا که نخل‌هاي سر به آسمان برافراشته کرمان کهنه شده‌اند و دير يا زود نقش بر زمين مي‌شوند. هيچ کدام از مسئولان جهاد کشاورزي هم در اين رابطه برنامه‌اي ندارد که اشتغال اين کشاوزران حفظ شود. علاوه بر اين به رغم برداشت‌هاي مناسب از نخليات کشور، ابتداي سال جاري نيز به رغم ممنوعیت واردات خرما، تعداد 9 کاميون با بار خرما، آن هم از اسرائيل وارد کشور شده است.

بيکاري سهم بهشت معادن کشور

بعد از محصولات کشاورزي ارزآور کرمان، وجود 420 معدن هم مي‌تواند نکته مثبتي در راستاي تسريع حرکت چرخ صنعتي اقتصاد اين استان باشد. اما نبود سيستم مديريتي مناسب، فعاليت آنها را هم تحت الشعاع قرار داده است. در اين راستا ، معاون امور معادن و صنایع معدنی سازمان صنعت، معدن و تجارت استان کرمان، مي‌گويد:« استان کرمان از نظر ساختار تشکیلات زمین شناسی اغلب دوره های زمین شناسی تشکیل دهنده مواد معدنی را دیده است و در این زمینه ظرفیت تبدیل شدن به بهشت معادن را دارد.»

احمد حسن زاده ادامه مي‌دهد:« میزان ذخایر معدنی به پنج میلیارد تن رسیده است؛ بیش از ۴۲۰ معدن در استان کرمان پروانه بهره برداری اخذ کردند و حدود ۶۰ میلیون تن ماده معدنی از این معادن استخراج می شود. درحال حاضر این معادن حدود ۲۲ درصد ارزش استخراج مواد معدنی در کشور را از آن خود کرده اند.»

با اين حال خام فروشي و نبود صنايع ثانويه، واردات بي‌رويه محصولاتي که در داخل توليد مي‌‍شود، همگي از تصميماتي هستند که مسئولان با اتخاذشان به اصلاح چوب لاي چرخ صنعت کرمان مي‌کنند و نمي‌گذارند فرصتي براي اشتغال‌زايي جوانان کرماني فراهم شود.