معصومه طاهری
زهرا عبدي، كارشناس پژوهشگري
علوم اجتماعي، نويسنده و كارشناس ادبي كودك و نوجوان است. وي از سال 86 با مطبوعات
كودك و نوجوان و صداسيما همكاري داشتهو به مدت دوسال مسئول مجله
«مليكا و ماهك» و مجله «مهدوي» نيز بوده است. از كارهاي جالب و ارزشمند اين بانوي
نويسنده بازنويسي آثار كهن و قديمي ادبيات فارسي براي كودكان است؛ بنمايههاي
ادبي و هويتي كه اين روزها به دليل وفور رسانهها كمتر كسي سراغي از آنها ميگيرد و تقريباً مهجور ماندهاند، ولي خانم عبدي هنرمندانه حكايات كهن را به
زبان كودكان بازنويسي ميكند؛ كاري كه با استقبال
خوبي هم از سوي مخاطبان مواجه شده است.
مطلع
شديم كه شما در حوزه بازنويسي متون كهن فعاليت داريد؟
بله. مدتي است كه بازنويسي
متون كهن را شروع كردهام. كشكول شيخ بهايي اولين
جلد از اين مجموعه است، اما در كتابي كه نوشتم از هيچ كدام از نمونههاي بازنويسيشده موجود در بازار الگو نگرفتهام. در كتاب چهل حكايت كشكول را با تخيل و
برداشت خودم در قالب داستان نوشتهام.
بازنويسي
كتاب حكايات كشكول شيخ بهايي بايد كار سختي باشد، استقبال از اين كار چطور بود؟
كتاب در كمتر از دو ماه به
چاپ دهم رسيد. نويسنده كتاب طنزپرداز و با توجه به شناختي كه از روحيات مخاطب اين
نسل دارد تلاش كرده داستانها
طنز باشند،بنابراين تصاوير هم طنزگونه كار شدهاند. كشكول شيخ بهايي با جلد سخت و قيمت 25هزار
تومان در260 صفحه با تصاوير با كيفيت، جذاب و شاد توسط انتشارات هنارس چاپ شده
است.
آثار
ديگري هم در اين رابطه داريد؟
بله. چهار جلد ديگر از همين
مجموعه با همين سطح كيفي و كمي تصويرگريشان
تمام شده است كه به زودي چاپ خواهند شد. يكي از آنها «سفرهاي سندباد» است. يك
مجموعه 14 جلدي هم براي انتشارات جمكران نوشتهام و تعدادي از كتابهاي اين مجموعه تصويرگريشان كامل شده است. همچنين به سفارش بعضي از
ناشران هم چند كتاب نوشتهام كه متأسفانه مدتها از زمان قرارداد آنها ميگذرد و ناشر هنوز نتوانسته كتابها را چاپ كند. يكي از آنها مجموعهاي شامل 40 داستان كودك كاراكترمحور و با موضوع قرآني است كه طرح و ايدهاي بسيار متفاوت و نو دارد.
نسبت
به آثار قديمي ديگر، آثار شيخ بهايي كه او را به عنوان مهندس بيشتر ميشناسيم، چطور بود و چه ويژگيهايي داشت؟
بسياري از حكايتها، درسهاي
آموزنده و مفيدي را آموزش ميدهند.
با اينكه سالها قبل نگارش شدهاند، گويي نويسنده در دوران معاصر زندگي ميكند و تازگي دارد. از سويي به نظرم بايد نسل
امروز را با آثار با ارزش كهن ايراني آشنا و مأنوس كنيم و چه خوب كه از كودكان اين
كار شروع شود.
جالبترين داستان شيخ بهايي كه به نظرتان مشخصههاي جهانيشدن دارد، كدام حكايت بود؟
به اعتقاد من كه با اين نوع
حكايات و روايات قديمي كار ميكنم،
همه آنهايي را كه نوشتم، جالب و آموزنده بودند. براي ترجمه متنها هم تقاضا داشتيم، ولي هنوز به توافق نرسيدهايم.
تبديل
آثار شيخ بهايي به طنز امروزي براي كودكان امروزي سخت نبود؟
از آنجا كه همه حكايتها، زبان و نوع زاويه نگاهشان بايد متناسب با ذائقه كودكان امروزي شود،
نياز به دقت بيشتري دارد.
بعد
از شيخ بهايي چه نويسندگان ديگري در رديف بازنويسي و امروزيسازي هستند؟
قصههاي «هزار و يك شب» در چهار جلد با همين حجم و
كيفيت تصويرگري، «مرزباننامه»، «شاهنامه» و آثار
عطار نيشابوري.
نويسندگي
براي كودك چه ويژگيهايي دارد؟
كار براي كودكان داراي
حساسيت و ظرافت خاصي است تا كتابها بتواند
براي آنها جذابيت پيدا كند و به سمت آن گرايش داشته باشند،بنابراين شناخت كامل از
دنياي كودكان و ذكر نكاتي كه مورد علاقه آنها باشد، ضروري است. همچنين مطالعه كتابهاي روانشناسي كودك در به كارگيري زباني ساده و
شيرين ميتواند تأثيرگذار باشد.
