درحالي بيش از 8 هزار گونه گياهي در ايران شناخته شده و توليد گياهان داروئي نسبت به ديگر محصولات کشاورزي از سود 10 برابري برخوردارند که هنوز هيچ برنامه حمايتي از توليدکنندگان اين محصولات ارايه نشده است

ريشه گياهان دارويي با واردات 75 درصدي مي خشکد

درحالي وجود بيش از 8 هزار گونه گياهي در کشور به عنوان ظرفيت مناسبي براي اشتغال‌زايي و توسعه کشت گياهان دارويي شناخته مي‌شود که هنوز اهميت گياهان درماني و حمايت از توسعه آن‌ براي مسئولان روشن نشده است. اين درحاليست که به اعتقاد کارشناسان سود آوري 10 برابري اين دست از محصولات نسبت به ديگر اقلام کشاورزي ثابت شده است و اکثر نقاط ايران نيز از ظرفيت بالايي براي توليد برخوردار هستند. با اين حال علي رغم روي خوش نشان دادن مردم به اين صنعت، در نبود چتر حمايتي مسئولان، سود بازار گياهان دارويي نسيب دلالان مي‌شود و نبود برنامه‌اي جامع از سوي وزارت بهداشت منجر به واردات 75 درصدي گياهان دارويي به کشور شده است. موضوعي که نه تنها اميد به خودکفايي و صادرات را از بين مي‌برد بلکه مي‌تواند ريشه کشت اين محصولات سود ده را هم در کشور را خشک کند.

نويسنده: ميترا شهبازي

سالهاست گياهان دارويي جاي خود را در سبد دارويي مردم يافته و اغلب مردم به آن روي خوش نشان داده‌اند. اما با اين حال هنوز اهميت توسعه اين دست از محصولات کشاورزي براي مسئولان جا نيفتاده است. بر همين اساس هم آنها با عدم حمايت‌هايشان نه تنها راه را براي جولان دلالان هموار کرده‌اند، بلکه واردات 75 درصدي گياهان دارويي را هم رغم زده اند. اين درحاليست که ايران قطب توليدکننده گياهان دارويي شناخته مي‌شود و در اکثر نقاط کشور اين گياهان به صورت خود رو يافت مي‌شوند.

مسئولان سد راه توسعه گياهان داروئي

درحالي در اکثر نقاط کشور همچون لرستان، اصفهان، ايلام، همدان، خراسان، مازندران، کرمان، سمنان و غيره کشاورزان به کشت گياهان دارويي روي آورده‌اند که هنوز جاي خالي حمايت مسئولان به شدت حس مي‌شود و همين مي‌شود که کشت گياهان دارويي توسعه نيابد. در اين خصوص نماينده مردم كهنوج در مجلس شوراي اسلامي در گفتگو با خبرنگار «جوان» مي‌گويد: «درحالي ايران به عنوان يکي از اصلي‌ترين قطب‌هاي توليد گياهان دارويي شناخته مي‌شود و اغلب گونه‌هاي آن در اکثر نقاط کشور کشت مي‌شود که هنوز خبري از بسته حمايتي مسئولان نيست.»

احمد حمزه با اشاره به اينکه کم‌کاري مسئولان سد راه توسعه گياهان داروئي شده است، مي‌افزايد:« توليد اين گياهان به صورت خود رو براي کارهاي صنعتي کافي نيست و اگر بخواهيم به خودکفايي و صادرات دست يابيم بايد وزارت بهداست، جهاد کشاورزي و معاونت علمي و فناوري رياست جمهوري با همکاري يکديگر زمينه توسعه اين محصولات را فراهم کنند. بنابراين تنها با همکاري اين سه بخش به صورت يکپارچه مي‌توان کشت گياهان دارويي را به صورت علمي و مقرون به صرفه ترويج داد.»

خام فروشي درد ديگر

علاوه بر آنچه که تاکنون گفته شد، عدم قيمت گذاري واقعي براي گياهان دارويي نيز معضل ديگري است که پاي دلالان را همچون ديگر محصولات کشاورزي به توليد اين محصول باز کرده است. در اين راستا نماینده مردم دزفول در مجلس شورای اسلامی ضمن اشاره به ضرورت توسعه کشت گياهان دارويي مي‌گويد:« یکی از بهترین روشها برای افزایش تولید گیاهان دارویی، شناسایی روستاها وارتفاعاتی است که گیاهان دارویی به طریق خود رو رشد می کنند. زیرا زمانی که گیاهی به این طریق رشد می‌کند، مشخص است که زمينه براي توسعه علمي آن در منطقه وجود دارد.»

عباس پاپی زاده همچنين با اشاره به از بين رفتن بخش زيادي از گياهان دارويي توسط دام‌ها ادامه مي‌دهد:« درست است که چرای دام درکشور باید کنترل شود اما نمی توان برای محافظت از گیاهان دارویی در ارتفاعات و روستاها مانع چرای دام‌ها شد و از همین رو اگرخواهان افزایش تولیدات گیاهان دارویی برای صادرات و تامین بازار داخلی هستیم باید با آمایش تولید، مناطق مستعدکشور را شناسایی و طبق الگوی کشت گیاهان مختلف دارویی پيش رويم.»

نماینده مردم ایرانشهر در مجلس شورای اسلامی با اشاره به اينکه ۷۵ درصد از داروهای گیاهی وارداتی است، مي‌گويد:« متاسفانه علي‌رغم اقبال مردم به استفاده از اين گياهان، هنوز به ظرفیت‌های مناسب درآمدزايي گیاهان دارویی در کشور پرداخته نشده است.»

محمدنعیم امینی فرد مي‌افزايد:« متاسفانه گیاهان دارویی توليدي کشور بدون برند و بسته بندي مناسب به کشورهاي ديگر صادر و سپس این گیاهان به صورت فرآوری شده در قالب داروهای گیاهی به ايران وارد مي‌شوند.»

لازم به ذکر است که به گفته علی‎حسین بیرانوند، نائب رئیس کمیسیون کشاورزی مجمع متخصصین ایران، 8 هزار گونه گیاه دارویی در کشور وجود دارد که مي‌توان با کشت آنها به درآمد 10 برابري در بخش کشاورزي نسبت به توسعه ديگر محصولات دست يافت.