نويسنده: ميترا شهبازي
پديده ريزگردها که
زماني تصور ميشد فقط مختص به مناطق جنوبي و جنوب شرقي کشور باشد، اکنون با افزايش
خشکسالي و فقدان پوشش گياهي گسترده به جنوب غربي، غرب و شمال کشور کشيده شده است.
معضلي که در کنار تخريب بخشهاي کشاورزی و محیط زیست بر شمار مهاجران و معضل حاشيه
نيشيني ميانجامد.
مهاجرت سهم ساکنان
روستاهاي بياباني
توسعه کانون
ريزگردها در کشور امکان تحقق برنامههای زیستمحیطی و کشاورزی را غير ممکن ميکند
و همين مسئله به افزايش شمار بيکاران در روستاها و به همين ترتيب افزايش مهاجران و
روستاهاي خالي از سکنه ميانجامد. در اين راستا نماینده مردم زابل در مجلس شورای اسلامی،
ميگويد:« درحال حاضر بسیاری از روستاها در مناطق کویری به دلیل عدم بهرهبرداری مناسب
از منابع آبی و عدم دسترسی به این منابع خالی از سکنه شدهاند.»
احمدعلی کیخا ضمن
نگراني از ورود پديده ريزگردها به مناطق شمالي کشور ميافزايد:« به تازگي گزارشی ارایه
شده است که بر مبنای آن برخی مناطق شمالی کشور هم بدون پوشش گیاهی و شبیه بیابانهای
شرق کشور در حال تبديل به کانون ريزگردها شدهاند. بنابراين دولت و به ویژه سازمان
جنگلها، مراتع و آبخیزداری باید ضمن حفظ کاربری اراضی طبیعی و خاکی و جلوگیری از نابودی
پوشش گیاهی نسبت به کاشت درخت و بوتهها و تثبیت خاک در مناطق بیابانی اقدام کنند.»
تولد چهارسالگي پديده
ريزگردها
پديده ريزگردها و
گسترش کانونهاي گرد و غبار به گفته کارشناسان از چهار سال قبل و پس از خشکسالیهای اخیر نمایان شده است. در
اين بين استان ایلام با داشتن ۴۲۵ کیلومتر
مرز مشترک با کشور عراق به عنوان اصلی ترین منشأ تولید گرد و غبار شناخته ميشود و
جزو یکی از استانهایی محسوب ميشود که بیشترین سهم از گرد و غبار کشور در آسمان آن
ظاهر شده است. از اين رو طي اين سالها مشکلات عدیدهای برای ساکنین این استان به وجود
آمده است.
در اين راستا مدیر کل
منابع طبیعی وآبخیزداری استان ایلام ميگويد:« بر اثر فعالیتهای انسانی بیش از شش میلیارد هکتار به وسعت بیابانهای جهان افزوده
شده و در ایران حدود ۱۰۰ میلیون هکتار یعنی بالغ بر ۶۰ درصد منابع اراضی در معرض تهدید
خطر پدیده بیابان زایی قرار گرفته است. بنابراين در حال حاضر براثر بی توجهی به منابع
طبیعی در هر ثانیه، ده ها متر مربع از زمینهای کشور به بیابان و کویر تبدیل میشود
که نتيجه آن افزايش کانون ريزگردها است.»
رضا احمدی ادامه ميدهد:«
در استان ایلام بیش از ۴۲۴ هزار هکتار اراضی بیابانی وجود دارد که حدود۲۰ درصد از عرصه
استان را شامل میشود و بیشتر این بیابانها در مناطق جنوبی و مناطق گرمسیری استان
هستند.»
در راستاي کاهش
کانون ريزگردها کارشناسان معتقدند، اصلاح عرصه های مرتعی مناطق بیابانی در قالب طرحهای
ذخیره نزولات توأم با بذرپاشی، کپه کاری، بوتهکاری و نهالکاری در مناطقي که مستعد
بلند شدن گرد و غبار هستند، ميتواند به عنوان کليدي براي حل بحران موجود باشد.
