
نويسنده: مريم احمدي
در حالي که نزديک به يک قرن است کشورهاي افتابي با توليد برق از انرژي خورشيدي علاوه بر تامين انرژي مورد نياز خود به صادرات برق هم روي آورده اند، بي توجهي به استفاده از اين ظرفيت در بسياري از استانهاي ايران از جمله گلستان با داشتن بيش از 300 روز آفتابي سبب شده همزمان با بالا رفتن دماي هوا، مردم با کمبود برق و خاموشي روبرو شوند. شرايطي که به دليل محدوديت ظرفيت توليد نيروگاه هاي استان و همچنين هزينه بالاي توليد و انتقال برق به شيوه سنتي سال به سال فاصله بين ميزان توليد برق و نيازمصرفي مردم را بيشتر کرده است!
با وجود اينکه از اوايل دهه 90 طرح استفاده از انرژي پاک و احداث نيروگاه توليد برق خورشيدي در استان گلستان کليد خورد و قرار بود تا پايان سال 95 احداث نيروگاهي با توليد حدود 10 مگاوات برق اغاز شود اما پس از گذشت چند سال هنوز خبري از اجراي اين طرح نيست! آن هم در شرايطي که به دليل استهلاک و فرسودگی شبکه های انتقال ،هزینه های بالا برای اجرای شبکه های انتقال برق از نیروگاه ها به مصرف کننده و از همه مهمتر تداوم استفاده از سوخت های فسیلی برای نیروگاه ها و متعاقب آن آلودگی های زیست محیطی سبب شده کارشناسان توليد برق به شيوه سنتي در استان پرتابش گلستان را منسوخ و از نظر اقتصادي زيان ده بدانند!
با وجود سرمايه گذار، تعلل جايز نيست
اگرچه از زمان تصويب طرح مذکور در استان گلستان نبود سرمايه گذار و عدم توان مالي دولت به عنوان موانع احداث نيروگاه خورشيدي اعلام شده است اما تعلل در انجام عمليات اجرايي بعد از ورود سرمايه گذاران خارجي به وضوح عدم اراده جدي مسئولان در تحقق اين برنامه را نمايان مي کند. اواسط سال 95 دو گروه سرمایه گذاری از کشورهای بنگلادش و آلمان که برای تولید برق از انرژی خورشیدی درسه شهر آق قلا، گنبدکاووس و مراوه تپه مطالعاتي انجام داده بودند، آمادگی خود را برای سرمایه گذاری اعلام کردند! با اين وجود پروسه امضاي قرارداد با اين دو سرمايه گذار بنا به دلايل نامعلومي به طور انجاميده است!
معاون بهره برداری شرکت توزیع نیروی برق گلستان در اين خصوص مي گويد: شرکت بنگلادشی برای تولید 100 مگاوات و شرکت آلمانی برای تولید 400 مگاوات برق از انرژی خورشیدی اعلام آمادگی کرده اند که به احتمال زیاد در روزهای آینده قرارداد این دو شرکت بویژه شرکت بنگلادشی نهایی می شود.
بهرام قائمی بااشاره به اعطای مجوز تولید برق خورشیدی به ظرفیت هفت مگاوات به یک متقاضی از استان گلستان در مراوه تپه مي افزايد: البته ساخت دو نیروگاه برق با مصرف گاز هر کدام با ظرفیت 12 و 4،2 مگاوات توسط بخش خصوصی در استان انجام شده که برق تولیدی این دو نیروگاه از اول مرداد امسال وارد مدار می شود.
معاون بهره برداری شرکت توزیع نیروی برق گلستان به حمایت دولت از سرمایه گذاری درامر تولید برق از انرژی خورشیدی نیز اشاره کرده و مي گويد: وزارت نیرو برق تولیدی خورشیدی را با بالاترین قیمت یعنی هر کیلو وات به مبلغ 4900 ریال خریداری می کند.
در حالي که قائمي مدعي است خرید برق با این قیمت و نیز شرایط مناسب اقلیمی از جمله آفتاب و دمای مناسب در گلستان، سرمایه گذاری در تولید برق از انرژی خورشیدی دراین استان را کاملا دارای توجیه اقتصادی کرده است با اين وجود همچنان مسئولان در اجرايي کردن اين طرح تعلل مي کنند!
پتانسيلي که بلااستفاده مانده!
علاوه بر اينکه بهره برداري از انرژي خورشيدي در مرحله اول مستلزم وجود پتانسيل خورشيدي مناسب در منطقه والبته وجود مصرف کننده است اما بنابه گفته کارشناسان، وجود زمين هاي باير و بلااستفاده اي که بستر تابش مستقيم خورشيد هستند مي تواند به عنوان ظرفيتي خدادادي مورد استفاده قرار بگيرد. بحث استفاده از زمين هاي بلااستفاده مناطق شمالي گلستان که بهترين ظرفيت براي استقرار سلول هاي خورشيدي و توليد برق محسوب مي شوند از جمله مواردي است که طي سالها مورد توجه بسياري از مسئولان از جمله نمايندگان مردم در مجلس شوراي اسلامي قرار گرفته با اين وجود هنوز در طرح هاي مطالعاتي مروبط به توليد انرژي پاک گلستان جا نگرفته است .
رامین نورقلی پور نماینده مردم غرب گلستان در مجلس شورای اسلامی با تاييد اين موضوع مي گويد: زمین های بدون بازده استان گلستان که در زمان زیادی از سال شاهد تابش مستقیم آفتاب هستند ظرفیت تولید برق را دارند اما متاسفانه هنوز زیرساخت های لازم برای بهره برداری از این پتانسیل خدادادی فراهم نشده است.
وي مي افزايد: نیروگاه های کنونی که در استان گلستان در چرخه تولید برق فعال هستند، آلودگی های فراوانی برای طبیعت ایجاد کرده و از بزرگترین عوامل تولید گازهای گلخانه ای به عنوان یکی موثرترین دلایل افزایش دمای زمین هستند.از اين رو در کنار انجام کارهای فرهنگی برای کاهش مصرف برق مشترکین، باید تولید برق با استفاده بهینه از نیروی خورشید هم در دستور کار مسئولان قرار گیرد.