نمايش بزرگ فصل شيدايي، نمايشي که در آن
تاريخ اديان و اسلام و حوادث صدر اسلام تا انقلاب اسلامي و دفاع مقدس و بحث ظهور
منجي به روي صحنه ميآيد، از چند روز ديگر سري جديد اجراهايش را در
استان هرمزگان آغاز خواهد کرد. به همين دليل گپوگفت کوتاهي با سعيد اسماعيلي، کارگردان اين
نمايش داشتهايم.
امسال سومين سال اجراي فصل شيدايي است و اجرا در پانزدهمين استان را تجربه کرديم.
عنوان نمايش «ستاره صبح» بود که سه اجرا داشت، دو مرتبه در خوزستان و يک مرتبه هم در گلستان اجرا کرديم. دليل تغييرات هم اين بود که نمايش پيشتوليد مفصلي داشت و هزينه زيادي را طلب ميکرد. در عين حال به خاطر اينکه در سوله اجرا ميشد، تماشاگر کمتري هم داشت. در صورتي که ما به دنبال افزايش تعداد مخاطبان نمايش بوديم. براي همين سبک کاريمان را تغيير داديم. در سبک اجرايي جديد سوله حذف شد و به جاي حداکثر 2 هزار تماشاگر اکنون حداقل 10 هزار مخاطب براي هر اجرا داريم.
بله، ابتداي امسال و در اجراي استان قزوين بود که 25 هزار تماشاگر آمد و رکورد تماشاگر نمايش «فصل شيدايي» شکست.
ما در هر استان که نمايش را اجرا ميکنيم بنا به مقتضيات هر استان تغييراتي را در اجرا ايجاد ميکنيم. مثلاً در بخش انقلاب اسلامي، دفاع مقدس يا آخرالزمان اين تغييرات به وجود ميآيد و متناسب با نقشي است که آن استان در تاريخ انقلاب اسلامي و دوران دفاع مقدس داشته است. از سوي ديگر هم متناسب با نيازها بخشهايي را به اجراهاي بخش تاريخي اضافه ميکنيم. براي مثال در آخرين اجرايمان در بخش تاريخ اسلام قصه جنگ احد و رشادتهاي حضرت علي(ع) اضافه شد چون حس ميکرديم در اين بخش جاي پرداختن به دلاوريهاي اميرالمؤمنين(ع) خالي است.
اين کار دوباره در استان هرمزگان از 27 اسفندماه و در بندرعباس اجرا خواهد شد. هماکنون هم که من با شما صحبت ميکنم در شاهرود هستم چون در پايان فروردينماه قرار است نمايش فصل شيدايي در استان سمنان و شهر شاهرود اجرا شود. الان در حال بررسي وقايع استان سمنان در طول تاريخ انقلاب اسلامي و دوران دفاع مقدس هستيم تا در اجراي نمايش، بخشهاي خاص اين استان را اضافه کنيم، به طور متوسط در هر استان تا 30 درصد تغيير در اجرا داريم و خدا را شکر اين کار باعث شده هيچ وقت خودمان را تکرار نکنيم.
کار سختيهاي خودش را دارد. در يک نمايش عادي حداکثر بين 10 تا 15 هنرپيشه حرفهاي هستند که براي تغيير در محل نمايش چند روز در يک سالن تمرين ميکنند و کار را اجرا ميبرند. در صورتي که ما براي تغيير محل اجرا همه تجهيزاتمان را از يک استان جمع و در استان بعدي پهن ميکنيم! همه چيز دوباره ساخته و از نو طراحي ميشود. براي نيروهاي نمايش نيز ما در هر استان از نيروهاي جديد استفاده ميکنيم که آموزش و تمرين دادن به آنها خودش زمانگير است و بين 25 تا 30 روز وقت ميگيرد.
ما بازيگر ثابت نداريم و در هر استان حدود 100 نفر از سربازان آنجا را آموزش ميدهيم که به عنوان هنرمند در کار حضور داشته باشند. تنها نيروي ثابت در اجرا رسالت بوذري است که راوي کار است. البته نيروهاي فنيمان ثابت هستند.
ما تا به حال سه مرتبه در عراق اجرا داشتهايم، در طول دو سال اخير در مسير پيادهروي اربعين و بين مسير نجف تا کربلا اجرا داشتهايم. اگر کار ما يک نمايش عادي بود ميشد همه وسايل را در يک اتوبوس قرار داد و حرکت کرد، ولي ما فقط حدود 10 کانتينر تجهيزات داريم به علاوه 50 تا 60 نفر نيروي فني و نزديک به 100 نفر هم بازيگر که جابهجايي آنها خيلي سخت است. البته مذاکراتي با کشورهاي لبنان و ترکيه براي اجراي نمايش داشتهايم که انشاءالله اميدوارم لبنان به نتيجه برسد و در آن کشور اجرا داشته باشيم.
اجرا در مسير پيادهروي اربعين شرايط خاص خود را داشت به خاطر اينکه همه دوست داشتند سريعتر به کربلا و حرم امام حسين(ع) برسند. براي همين زمان نمايش را کم کرديم و حد 35 تا 40 دقيقه کار اجرا ميشد. براي اجرا هم سولهاي را در نجف ايجاد کرديم. هر روز پنج اجرا داشتيم که سه اجراي آن ورژن عربي نمايش و دو اجرا هم فارسي بود.
واکنشها خيلي خوب بود. در عراق کارهاي هنري و فرهنگي در شهرهاي بزرگي مانند بغداد اجرا ميشود و شهرهاي مذهبي تقريباً با کارهاي هنري بيگانهاند. وقتي ما در نجف نمايش اجرا ميکرديم مردم خيلي خوشحال شده بودند اول از اينکه کار هنري در شهرشان در حال اجراست، دوم اينکه کار مذهبي است و سوم اينکه کاري بود که توسط گروهي ايراني در حال انجام بود و انجام يک کار مشترک با عراقيها براي آنها خوشايند بود. هماکنون هم آن سوله براي اجراي نمايش مهياست و ميتواند در اختيار گروههاي هنري از جمله خودمان قرار بگيرد و اين ظرفيتي بود که به فضاهاي فرهنگي نجف اضافه شد.
بايد ببينيم که از نظر پشتيباني چه اتفاقي ميافتد. نمايش فصل شيدايي نيازمند کمک و پشتيباني است که اين پشتيباني هم صرفاً کمک مالي نيست. فضاي فرهنگي شهر تهران نيازمند اجراي چنين نمايشي است و خودم هم تمايل دارم در تهران کار اجرا شود. اميدوارم بخش فرهنگي سپاه همت کند و شرايط اجراي نمايش در تهران فراهم شود. از طرف ديگر فرم کار «فصل شيدايي» به نوعي است که پيش از اين زياد تجربه نشده به خاطر همين از رسانهها و منتقدان انتظار داريم که بيايند و ما را نقد کنند و به چالش بکشند چون معتقدم نقدها باعث ميشود عيوب کار را رفع کنيم و کار به بالندگي برسد.