////
هورالعظيم تنها بازمانده تالابهاي عظيم «بين النهرين» واقع دردشت ازادگان خوزستان و خط مرزي ايران و عراق، تا چند سال پيش به عنوان مجموعهاي از اكوسيستم هوا، زمين و آب و زيستگاه پرندگان و انواع جانواران نادر شناخته مي شد و از لحاظ اقتصادي نيز منبع درامد بابرکتي براي ساکنان منطقه بود. اما دوران خوش حيات اين تالاب دوامي نداشت و به
دست عوامل مختلف تهديد به نابودي شد. از آنجا که دو سوم تالاب هورالعظيم در كشور عراق قرار دارد ناارامي و جنگ هاي پي در پي تهديد جدي براي اين تالاب بود. با شروع جنگ تحميلي، صدام حسين بر بخش هايي ازاين تالاب چنبره زد و تالاب را خشکاند تا زمین کشاورزی و میدان نفتی داشته باشد. پس از آن نيز با وقوع جنگ عراق و كويت و جنگ آمريكا و عراق و اتش گرفتن چاه هاي نفتي کويت، الودگي و باران اسيدي در جان اين تالاب نشست.
سد سازي هاي ترکيه و اکتشاف چاه هاي نفتي در اين منطقه هم ضربه هاي ديگري به پيکر زخمي اين تالاب وارد کرد. تا انجا که حيات از هورالعظيم رخت بربست و حالا اين تالاب به کانون ريزگردها و عامل ايجاد فاجعه زيست محيطي تبديل شده است. موضوعي که بيش از يک دهه پيش سازمان ملل متحد در خصوص ان هشدار داد اما انگونه که بايد از سوي مسئولان جدي گرفته نشد.
کشمکش بر سر امار و ارقام
در حالي که چندي است اخباري از احياء و ابگيري بيش از 70 درصد تالاب هورالعظيم ازسوي سازمان حفاظت محيط زيست منتشر مي شوند و دولتي ها احياي کامل اين تالاب در آينده نزديک را وعده مي دهد، اظهارات برخي مسئولان مبني بر تکذيب ادعاهاي سازمان محيط زيست نشان مي دهد همچنان کشمکش ها و مناقشات بين مسئولان، نمايندگان مجلس، فعلان محيط زيست با سازمان مربوطه در اين خصوص همچنان پابرجاست. شرايطي که بيش از نمايان کردن ناهماهنگي مسئولان در رفع مشکلات اين اکوسيستم، وضعيت حقيقي و فعلي اين تالاب را در هاله اي از ابهام فرو مي برد.
مسئله اي که سبب ايجاد بدبيني و افزايش شک و ترديدها در خصوص وضعيت واقعي اين تالاب شده است. به عنوان مثال در اذرماه سال جاري زماني که ابتکار ميزان ابگيري هورالعظيم را 62 درصد اعلام و بازديد نمايندگان مجلس از تالاب را چاشني اظهاراتش کرد، قاسم ساعدي نماينده دشت آزادگان اين خبر را دروغ اعلام کرد و از رييس سازمان حفاظت از محيط زيست خواستار توضيح شد. گويا نمايندگان خانم ابتکار با ابراز پوزش مدعي شده بودن با استناد به اطلاعات غلط اين موضوع اعلام شده و اندک آبی که در تالاب هورالعظیم جریان دارد حاصل روانه کردن پساب مزارع نیشکر بوده است!
چند هفته بعد اخباري ديگري از ميزان افزايش ابگيري تالاب منتشر شد که اين بار واکنش تند و تيزتر علی ساری، نماینده اهواز را در پي داشت. علي ساري با اشاره به اظهارات خانم ابتکار مبني بر ابگيري بيش از 63 دردصد تالاب گفت: طی بازدیدی که از هورالعظیم داشتیم، متوجه شدیم اظهارات خانم ابتکار نادرست است. فضای این تالاب قبلا و پیش از اینکه خشک شود، نیزار بوده ولی الان هیچ نیزاری دیده نمیشود! چهاره ماه پیش به ما گفتند که ۶۳درصد و حالا مي گويند ۷۱درصد آبگیری شده است. سوال این است که ۷۱درصد از کدام مساحت؟ الان هنوزدکلهای نفتی و جاده شرکت نفت در فضای تالاب وجود دارد و سوال این است که چرا چنین اجازهای به شرکت نفت دادند؟
علی ساری در حضور حسن روحانی که براي بازديد ازوضعيت خوزستان به اين استان سفر کرده بود نيز باز در اين مورد سر صحبت را باز کرد و گفت: "کجای هورالعظیم آب دارد که ما نمیبینیم؟ کجا مردم در حال ماهیگیری در تالابها و هورهای خوزستان هستند؟ پدرم در نزدیکی هور زندگی میکند، هور آبگیری نشده و نکاتی که گفتید صحت ندارد. سازمان محیط زیست باید پاسخگوی کمکاریها و بیتوجهیهای خود به پدیده گرد و غبار و مردم خوزستان باشد. چندبار گفتم این دروغها را تحویل مردم ندهید".
کاظم نسب الباجی، نماینده اهواز در مجلس نيزدر اين خصوص گفت: قسمتهایی از تالاب که در اثر استخراج نفت توسط وزارت نفت خشک شده و کانون ریزگردها به شمار میروند آبگیری نشدهاند. بخشهایی هم که خانم ابتکا مدعی آبگیری آن هستند با فاضلاب مزارع نیشکر که حاوی آلایندههاست، آبگیری شده است نه با آب شیرین"
تشکيل کميته حقيقت ياب براي بررسي وضعيت!
اين مناقشات و محکوم کردن دولتي ها به انتشار اخبار دروغين در خصوص ميزان ابگيري تالاب هورالعظيم همچنان ادامه دارد و در بين اين کشمکش ها هنوز مردم نمي دانند بايد حرفهاي ابتکار و مسئولان دولت را بپذيرند وبه برگشت روزهاي خوش تالاب دلخوش باشند يا به گفته هاي نمايندگان مجلس و فعالان محيط زيست استناد کنند و بر مطالبه شان در خصوص احياي تالاب بيش از پيش اصرار ورزند.
ناگفته نماند که اين شرايط و موضع گيري هاي متشنج درخصوص ابگيري تالاب هورالعظيم سبب شده رییس سازمان حفاظت محیط زیست از انجمن متخصصان محیط زیست بخواهد هیاتی حقیقت یاب تشکیل دهد و شرایط تالاب از نزدیک توسط دانشگاهیان رصد شود تا مشخص شود این اخبار منفی، واقعی است یا فضاسازی برای اتهام زنی به دولت و ایجاد فضای یاس در کشور است.
//////