
بر اساس سیاست های ابلاغی اقتصاد مقاومتی که از سوی مقام معظم رهبری به دولت و نهادهای اجرائی ابلاغ شده یکي از اصول کلی اصل درون زائی وبرون گرائی در فعال کردن ظرفیت های داخلی اقتصاد مقاومتی عنوان شده است. اما در روند کلی سیاست دولت بیشتر به برون گرائی تاکید شده تا آنجا که در اظهارات و عملکرد کلی دولت یازدهم تقریبا توان عمده برای تامین نیازهای داخلی از کشورهای خارجی گذاشته است و آمارهای متفاوت از وارادات گسترده کالا به ایران از سنگ پا و کلنگ چینی گرفته تا ... ،بستن قراردادهای کلان و حاشیه دار با شرکت های خارجی اعم از خودروسازی و ... ، آمار گسترده قاچاق کالا ، واردات کالاهای لوکس اعم از خودروهای گران قیمت و از آن طرف مشکلات بیشمار تولید کننده های داخلی و ورشکستگی واحد های صنعتی کلان و بزرگ ، همه و همه نشان از همین نگاه دولت دارد.همین نگاه یعنی تاکید بر استفاده از ظرفیت سرمایه گذاری خارجی بدون توجه به سرمایه گذاران داخلی در استراتژی مدیریت اقتصادی استان خراسان جنوبی به خوبی مشهود است.
نگاه گردشگری با اقتصادی؟
دومین انتقادی که به این سفرهای پیاپی گرفته می شود غلبه نگاه گردشگری و آشنائی صرف بر نگاه اقتصادی است. با نگاهی گذرا به اخبار رسانه ها در پوشش این سفرها، بازدید از اماکن گردشگری و زمین های زعفران، عکس یادگاری گرفتن با باغ اکبریه و... را جزء برنامه های اصلی خواهید دید. البته در کنار آن یک جلسه تشریفاتی با اتاق بازرگانی، یک عقد صوری خواهرخواندگی با یکی از شهرهای آن کشور و یک جلسه گپ و گفت صمیمانه با استاندار و... پیش بینی شده است و در این میان آنچه که برای همه خاطره ساز بوده، همین بازدید از زمین های زعفران است.بنابراین بیشتر سعی شده سفیر کشور خارجی را با کشاندن به بیرجند وخراسان جنوبی و فراهم نمودن برنامه های مفرح او را نمک گیر کرده تا شاید به واسطه خاطرات خوشی که دراین روزها داشته است زمینه ای برای حضور سرمایه گذاران خارجی آن کشور را در استان فراهم شود. درحالی که تشکیل کارگروه اقتصادی با حضور کارداران اقتصادی سفارت و کارشناسان و سرمایه گذاران خارجی باید در این نوع سفرها که با نگاه تجاری و جذب سرمایه گذاری خارجی است،مورد تاکید قرار گیرد تا با حصول نتیجه و مشخص شدن نقاط همکاری، سفیر برای نهائی شدن امور به استان قدم بگذارد.
اولویت بندی سفرها چیست؟
سفر سفراء خارجی به استان باید با در نظر گرفتن اولویت ها برای ارتباط با کشورهای خارجی باشد.نزدیک به 5 سال است که از بستن یک طرفه بازارچه های مرزی استان به جز ماهیرود توسط طرف افغانی می گذرد که اگر این بازارچه ها راه اندازی شود، بخش مهمی از تبادل خارجی در استان شروع به فعالیت کرده و حداقل باعث شکوفائی اقتصادی مرزنشینان استان می گردد. اما هنوز علیرغم سفر استاندار خراسان به ولایت فراه افغانستان و همچنین حضور سفیر افغانستان،هیچ اتفاق خاصی نیفتاده است و در کنار آن سعی شده پای سفراء خارجی از جمله چک و سوئیس به استان باز شود. حل مشکل لاینحل انسداد بازارچه های مرزی از سوی کشور افغانستان نیاز به دیپلماسی هوشمندانه دارد که بیش از توجه به این موضوع،به حضور سفیر کشورهای اروپایی به استان بسنده شده است.
مزیت های سرمایه گذاری در استان فراهم است؟
توجه بیشتر به مزیت های رقابتی استان در کنار سرمایه گذاری خارجی چهارمین موردی است که باید در سفر سفیران به استان بر روی آن تاکید کرد. باید دانست که اقتصاد فقط بر روی سود بیشتر استوار است و در دنیای پررقابت امروزی تنها در صورتی می توان سرپا ماند که مزیتی ایجاد کنیم که سایرین آن مزیت را نداشته و یا کمتر دارا باشند. بنابراین آرزوی سرمایه گذاری خارجی با یکی دو روز خوش و بش مرگ تدریجی یک رؤیا است چراکه حضور هر سرمایه گذار چه داخلی و چه خارجی در هر منطقه ای بنا به استعدادها، ظرفیتها و به خصوص مزیت رقابتی آن منطقه است.
هرچند مسئله امنیت یک مزیت نسبی و فراگیر در کل کشور است اما باید قبول کنیم سرمایه گذار خارجی فقط در صورتی حاضر است اصفهان و تهران و مشهد را برای سرمایه گذاری رها کند و به خراسان جنوبی،شرقی ترین نقطه کشور وبا کمبود زیر ساخت های ارتباطی و درگیربودن با خشکسالی های مفرط، قدم بگذارد که مزیتی برای او رو کنیم که اصفهان و تهران و ... نداشته باشند. البته هم اکنون وجود معادن غنی در استان یکی از این مزیت های نسبی رقابتی است. اما استفاده از این مزیت رقابتی و همچنین افزایش زیرساخت هایی که این مزیت های نسبی را پررنگ تر می کند برنامه های هماهنگ و مدون می خواهد که بایستی در استان طراحی و اجرا شود.البته در حوزه سرمایه گذاری هم نباید نگاه صرفا به سمت سرمایه گذاری خارجی باشد و باید سرمایه گذاران داخلی را هم جذب کرد. نمونه افراد سرمایه گذار هم وجود دارد که به خاطر عدم حمایت مسئولین یا ازسرمایه گذاری منصرف شده و یا مانند سرمایه گذاران در شهرکهای صنعتی استان ورشکسته شدند. لذا انتظار این است بعد از سفر سفرا خارجی به استان، یک هیئت تجاری از آن کشور به استان ما سفر کند تا نتایج این سفرها برای مردم هم ملموس شود.