نماد معاملاتي بيش از 60 شركت در بورس تهران متوقف است، اين در حالي است كه سازمان بورس نبايد تحت فشارهايي كه اين روزها براي آزادسازي نمادهاي متوقف پرابهام انجام ميگيرد، اقدام به آزادسازي اين دسته از نمادها كند و اين كار بايد به بعد از شفافسازي كامل اين نمادها موكول شود.
افزايش تعداد سفته بازان، دلالان و سهام داغكنهاي حرفهاي در بازار بورس، در بورس آنقدر بالا گرفته است كه سهامداران جزء بايد چشم خود را باز كنند تا طعمه اين سفتهبازان نشوند، اين در حالي است كه در لايهاي پنهانتر ابهام در صورتهاي مالي شركتهايي كه نمادشان هم اكنون متوقف است بيداد ميكند و بازگشايي اين نمادها نياز به شفافسازي و بررسي زمانبر دارد.
سفتهبازان نام آشناي بازار چنان در حرفه خود كه افزايش بيپايه بهاي سهام شركتها است حرفهاي شدهاند كه به يكباره ميبينيم كه سهام يك شركت را تا چند صد درصد ظرف چند روز افزايش ميدهند و در اين بين عدهاي سود ميكنند و قطعاً عدهاي ناآگاه نيز سرمايهشان در مدت كوتاهي از دست ميرود. البته نبايد فراموش كرد هر كسي وارد بازار سهام ميشود علي القاعده بايد ضرر و زيانش را نيز پذيرا باشد
اما نكتهاي كه در اين بين حائز اهميت است نقش ناظر بازار يعني سازمان بورس اوراق بهادار است زيرا غفلت چند ثانيهاي ناظر در متوقف كردن نمادهايي كه قيمتشان داراي ابهام است، ميتواند ضرر قابل ملاحظهاي را به سهامداران تحميل كند، از اين رو نظارت بر بازار بورس در سازمان بورس اوراق بهادار بايد تقويت شود.
تقويت نظارت بر بازارهاي بورسي محاسن زيادي دارد كه طرحش در اين مقال نميگنجد اما بايد عنوان داشت كه هم اكنون بيش از 60 نماد در بازار بورس متوقف است كه برخي از اين نمادها داراي ابهامهاي فراوان هستند و به نظر ميرسد فشارها به سازمان بورس براي بازگشايي اين دسته از نمادها به دليل آزادسازي نقدينگي بازار اشتباه محض است و سازمان بورس تا شفافسازي كامل اين نمادهاي متوقف بايد بازگشايي نماد معاملاتي شركتها را به تأخير بيندازد.
شايد عدهاي از سهامداران شركتهايي كه نمادشان متوقف شده است بگويند كه به دليل توقف نماد، سهام و نقدينگيشان عملاً حبس شده و امكان معامله از آنها نيز اخذ شده است ، اما بايد توجه داشت كه در عمده موارد ابهامات پيرامون نماد معاملاتي متوقف از سطح سازمان بورس اوراق بهادار هم بالاتر است. به طور نمونه توقف نماد معاملاتي بانك عملاً در گير و دار ارائه صورتهاي مالي و بحث بانك مركزي و بازرس ثابت بانكها كه سازمان حسابرسي است، ميباشد.
در حقيقت توقف نماد معاملاتي بانكهاي بورسي تجارت، ملت و صادرات، سينا و پست بانك ايران در تير ماه سال 95 و در فصل برگزاري مجامع اين بانكها انجام گرفت كه علت اين توقف نيز الزام بانك مركزي جهت تدوين صورتهاي مالي با استانداردها و فرمت جديد بود كه اين الزام باعث شد از آن تاريخ تاكنون نماد معاملاتي اين بانكها متوقف باشد.
از سوي ديگر بايد عنوان داشت كه بازگشايي نماد معاملاتي بخشهايي چون بانكها پيش از آني كه شفافسازي كامل انجام گيرد امكان دارد به ضرر سهامداران نيز باشد.
در اين بين به نظر ميرسد در شرايط كنوني هم بايد در بازگشايي نمادها پيش از شفافسازي دقيق عجله نكرد و هم اينكه براي جلوگيري از ماهيگيري سفته بازان، دلالان و سهام داغكنها در بورس نظارت بر بازار را تشديد كرد.
لازم به ذكر است كه هم اكنون نيز در بسياري از سهام شركتها حباب قيمتي ديده ميشود كه رشد سهام نيز مشكوك است و با بررسي اجمالي ارزش داراييهاي شركت با قيمت بورسي شركت به اين نتيجه ميرسيم كه بين اين دو مؤلفه همخواني وجود ندارد بدين ترتيب شائبه حضور سفتهبازان در اين شركتها بسيار زياد است.
براي مثال، ايجاد صفهاي خريد مصنوعي، گرانفروشي و حباب در عرضه اوليه سهام شركت آسان پرداخت پرشين در بازار سرمايه كه با نماد معاملات آپ شناخته ميشود موجب شده ارزش اين شركت روي تابلوي بورس به مرز 1270ميليارد تومان برسد. اين در حالي است كه اين شركت داراييهاي خاصي ندارد و از منظر حسابداري قيمت فعلي شركت آپ داراي حباب است كه اين حباب با حضور سفتهبازان و دلالان نامآشناي بورس در سهم آپ رقم خورده است.
به نظر ميرسد سفتهبازان و دلالان بورسي پس از ناكامي در سهام شركتهايي چون ايران ارقام (مرقام) و كنتورسازي ايران ( آكنتور) كه چندي پيش نماد معاملاتي اين شركتها به دليل ابهام در صورتهاي مالي و قيمت اين سهمها توسط سازمان بورس متوقف شد، اين بار سهام شركت آسان پرداخت پرشين را براي داغ كردن و سفتهبازي برگزيدهاند. از اين رو جا دارد سازمان بورس اوراق بهادار به عنوان ناظر بازار با توقف نماد معاملاتي آپ جلوي شكلگيري حباب قيمتي در اين شركت و زيان احتمالي افراد ناآگاه را بگيرد.
صفهاي مصنوعي
متأسفانه شرايط كنوني بازار بورس به گونهاي است كه گروهها و جريانهاي سفتهباز و دلال با تزريق نقدينگي و ايجاد صفهاي مصنوعي در برخي از سهامها و ايجاد اخبار مثبت و اميدواركننده كه صحت و سقم اين اخبار با ترديد جدي روبهرو است، بهاي برخي از سهمها را گاه تا چند صد درصد افزايش ميدهند، در اين بين برخي از مردم كه از حضور سفتهبازان و پشت پردههاي سهام بيخبر هستند سهام اين شركتها را در قيمتهاي بالا خريداري كرده و به يكباره متوجه ميشوند كه سهام خريداري شده با مشكل حباب قيمتي روبهرو بوده است.
در اين بين اينگونه افراد ناآشنا به تحولات و پشت پردههاي بازار بورس اوراق بهادار هم سرمايهشان را از دست ميدهند و هم اينكه در صورت توقف نماد توسط سازمان بورس پول اين افراد به نوعي تا بازگشايي سهم در اين نماد بلوكه ميشود كه اين موارد زيان قابل ملاحظهاي را به سهامداران ناآگاه تحميل ميكند.
