با اينکه سالهاست خشکسالي به معضلي
غيرقابل چشمپوشي در استان سيستان و بلوچستان تبديل شده است، اما با اين حال مردم کوشاي
استان دست از کار نکشيده و همچنان براي توليد محصولات کشاورزي تلاش ميکنند. برخی از
مناطق سيستان و بلوچستان به دلیل شرایط خاص آب و هوایی مناسبتر نسبت به ديگر
مناطق استان قطب تولید برخی محصولات کشاورزی محسوب ميشوند که نیازمند توجه و حمایت
بیشتری از سوي متوليان است. از جمله محصولات برتر سیستان و بلوچستان که از ديرباز
شهره عام و خاص بوده، حنای مرغوب است که در منطقه بلوچستان به ویژه شهرستان دلگان،
ایرانشهر و نیکشهر کشت میشود. با اينکه اين محصول از کيفيت خاصي برخوردار است اما
از بیهویتی و بيتوجهي متوليان رنج میبرد چرا که حناي توليد مناطق مختلف
بلوچستان با نامهاي تجاري مناطقي خارج از مرزهاي اين استان توزيع ميشود.
عرضه حناي بلوچستان با نام تجاري ديگر
استانها
محصول مرغوب سيستان و بلوچستان به قدري
گرفتار مشکلات حوزه توليد و توزيع شده است که حتي نوعروسان سيستاني هم با حناي توليد
استانهاي ديگر آذين ميشود. محصول توليدي اين استان پس از برداشت به صورت خام به خارج
استان منتقل ميشود و بعد از بستهبندی به نام مناطق دیگر به بازار مصرف عرضه ميشود.
بنابراين نه تنها هیچ نامی از این استان براي توليد حنا آورده نميشود، بلکه
کشاورزان سيستان و بلوچستاني هم نسبت به زحمتي که ميکشند از سود بسيار ناچيزي
بهرهمند ميشوند. در شرایط کنونی که خشکسالي بر سر استان سايه افکنده و کشاورزي
استان در محروميت تقلا مي کنند، بازار اشتغالزايي در استان از وضعيت نابسماني
برخوردار است، متوليان باید در خصوص حمایت از کشاورزان و بازاریابی و ایجاد سود افزوده
در استان سیستان و بلوچستان توجه بيشتري
از خود نشان دهند. در اين شرايط، ایجاد تنها یک کارخانه فرآوری نه تنها ميتواند
از رنگ باختن بيش از اين حناي توليدي بلوچستان جلوگيري کند بلکه با اشتغالزايي
منجر به رونق اقتصادي هم شود.
بزرگترين مشکل بر سر راه حناي سيستان و
بلوچستان نبود صنايع فرآوري و کارخانه است. با اينکه اين محصول کشاورزي به دليل
مرغوبيت و کيفيت بالا از قابليتهاي بسياري براي اشتغالزايي در بخش استاني و حتي
صادرات برخوردار است اما تاکنون کارخانهاي براي رفع اين معضل ايجاد نشده و همچنان
محصول توليد سيستان در سايه اي از بيتوجهي ها در استانهاي مختلف با نامهاي
تجاري ديگري به بازار مصرف عرضه ميشود. مدیر باغبانی جهاد کشاورزی سیستان و بلوچستان
ضمن تاييد مطلب فوق، ميگويد: نبود کارخانهای که بتوان محصول برداشت شده را فرآوری
کرد مهم ترین مانع بر سر راه حنای استان است، که به سرعت بايد براي رفع اين معضل
اقدام شود. البته مشکل به نبود صنايع فرآوري و بسته بندي در استان ختم نميشود،
بلکه در اين سالهاي اخير خشکسالیهاي پياپي و نبود بازاریابی مناسب و شناسائی بازارهای
هدف، از دیگر موانع تولید حنا به شمار میرود که باید به صورت جدي آنها را برطرف
کرد.
اشتغالزايي سيستان و بلوچستان در گرو
احداث کارخانه
اردشیر شهرکی با اشاره به اينکه حناي
توليد سيستان اکنون به استانهاي ديگر بدون نام تجاري سيستان صادر ميشود، ميافزايد: فقدان سرمایه گذاری لازم در راستای ایجاد کارخانه
فرآوری باعث شده است که حنای تولیدی سیستان و بلوچستان به استانهای دیگر صادر و در
بیهویتی کامل به کشورهای حوزه خلیج فارس صادر شود. حنا، محصولی با صرفه اقتصادی بوده
و اکنون یک هزار و ۳۳۶ هکتار از وسعت اين استان را به کشت خود اختصاص داده و
همچنين از هر هکتار سه هزار و پانصد کیلوگرم محصول برداشت میشود. وي با اشاره به اينکه
آبیاری حنا به صورتی سنتی است، ادامه ميدهد: این محصول با ارزش سیستان و بلوچستان
در شهرهای دلگان، ایرانشهر، نیکشهر، قصرقند، فنوج و چابهار کشت شده و در مصارف آرایشی،
بهداشتی و داروئی کاربردی چشمگیر دارد.
مدیر باغبانی سازمان جهاد کشاورزی استان سيستان
و بلوچستان با اشاره به اينکه در هر هکتار زمين کشاورزي که به توليد حنا اختصاص
داده شده، براي چهار نفر اشتغالزايي ميکند، ميگويد: با توجه به سطح زیر کشت هزار
و ۳۳۶ هکتاری در سطح استان میتوان به اشتغال پنج هزار نويد داد که در صورت ایجاد کارخانه
های بهداشتی از قبیل شامپو و صابون که حنا در آنها کاربرد دارد، میتوان بهره وری
و اثرگذاری این محصول را روز به روز افزایش داد. همچنين درصورتي که در کنار ایجاد کارخانههای
تبدیلی، تبلیغات وسیعی در راستای شناخت بیشتر این محصول و موارد استفاده آن به منظور
جذب سرمایه گذاران صورت گیرد حسب یقین، شکوفائی اقتصادی چشمگیری را برای منطقه در بر
خواهد داشت که با همت متوليان انجام خواهد شد.
