بلومبرگ طي گزارشي نوشت: شركتهاي اروپايي كه در حال بازگشت به بازار ايران هستند، اين كار را بدون حمايت بانكهاي بزرگ غربي انجام ميدهند.
كمتر از دو سال پيش، بانك بيان پي پاريباس موافقت كرد كه بابت ناديده گرفته شدن مجموعهاي از اتهاماتش از جمله همكاري با ايران، 9 ميليارد دلار جريمه به دولت امريكا بپردازد. تحريمهايي از اين دست موجب شده تا بانكهاي بزرگ اروپايي حتي با وجود لغو تحريمها، تمايلي به تسهيل معاملات مرتبط با ايران نداشته باشند. اين موضوع راه را براي بانكهاي چيني و بانكهاي كشورهاي حاشيه خليج فارس و موسسات اروپايي نظير كي بيسي گروپ بلژيك براي تأمين مالي سرمايهگذاري شركتها در ايران باز كرده است.
اين عدم تمايل به همكاري با ايران به پيچيدگيهاي پيش روي توليدكنندگان مختلف از شركت ايرباس گرفته تا خودروسازان فرانسوي براي سرمايهگذاري در ايران افزوده است. به گفته دو منبع آگاه، دولت فرانسه كه نگران است شركتهاي اين كشور فرصت صادرات به ايران را از دست بدهند، مذاكرات با اداره كنترل داراييهاي خارجي وزارت خزانهداري امريكا را آغاز كرده تا از اين اداره تعهد بگيرد كه بانكها ميتوانند بدون نگرانيهاي حقوقي با ايران همكاري كنند.
تنگوي كواتملك، عضو گروه مشورتي ارنستاند يانگز در اينباره گفت: «بانكها ميخواهند حداكثر اطمينان را داشته است... بخش بزرگي از ريسك حقيقتاً موضع سياسي دولت امريكا در درازمدت است. يا روشهايي براي تأمين مالي پيدا خواهد شد يا اين قراردادها تأمين مالي نخواهند شد.»
بانك سوشيت جنراله فرانسه، داچ بانك آلمان، كرديت سوئيس، گروهاي ان جي در هلند و استاندارد چارترد انگليس از بزرگترين بانكهاي اروپايي هستند كه عموماً هنوز آمادگي تجارت در ايران را ندارند.
امريكا، روسيه و كشورهاي اروپايي در ماه ژانويه بر اساس توافق هستهاي با ايران، مجموعهاي از تحريمهاي اقتصادي عليه اين كشور را لغو كردند. با اين حال همچنان محدوديتهاي قابل توجهي به بهانههاي حمايت از تروريسم، نقض حقوق بشر و توسعه موشكهاي بالستيك همچنان عليه اين كشور پابرجاست. ممنوعيت استفاده ايران از معاملات دلاري نيز بانكهاي اروپايي را از همكاري با اين كشور منع ميكند.
بر اساس اين گزارش، مقامات ايراني در حال اعمال فشار بر دولت امريكا هستند تا به بانكهاي خارجي درباره تجارت با ايران اطمينان دهند. وليالله سيف، رئيس كل بانك مركزي ايران ماه گذشته اعلام كرد كه دفتر كنترل داراييهاي خارجي خزانهداري امريكا بايد با صدور دستورالعملهايي، بانكهاي اروپايي را به همكاري بيشتر با ايران تشويق كند.
شركتهاي فرانسوي از فعالترين شركتها در زمينه پيگيري انعقاد قرارداد با ايران هستند. بيش از 12 مدير ارشد شركتهاي مختلف از وينچي گرفته تا آئروپرتس دو پاريس ماه گذشته به همراه وزير حمل و نقل اين كشور به تهران سفر كردند. هرچند بنگاههاي اقتصادي فرانسوي امسال وعده سرمايهگذاري بيش از 30 ميليارد دلاري در ايران را دادهاند، اما هنوز مشخص نيست كه توافقات تجاري اخير تا چه اندازه خواهد توانست تأمين مالي بانكي جذب كند.
