عقدههاي تاريخي زيادي نيروي جدايي انگليسيها از همقارهايشان را تقويت ميكند؛ تسلط امپراطوري روم بر اين جزيره در دوران باستان و البته وارد كردن وايكينگهاي نيمهوحشي روستانشين جزيره به عصر مدنيت، ادعاي مذبوحانه تاريخي نسبت به فرانسه در قرن 12 و 13 ، شكست انگليسيها بعد از جنگهاي 100ساله با فرانسويها و در نهايت تنفر تاريخي از آلمانيها. حالا همان نيروي قديمي به توافقي انجاميده كه طي آن لندن به شرط ادامه عضويتش در اروپا،«موقعيت ويژهاي» را از اين اتحاديه دريافت كرده است.
جمعه شب بعد از آنكه نشست دو روزه رهبران اتحاديه اروپا در بروكسل خاتمه يافت، مشخص شد كه بحران آوارگان تنها چالش اصلي اين نشست نبوده است و بيشتر بهانهاي شده است تا به بهانه مقابله با سيل مهاجران سوري و عراقي، موضوع خروج انگليس از اين اتحاديه با شدت بيشتري مطرح شود. ديويد كامرون نخست وزير انگليس كه پيش از اين مذاكرات به صراحت خواستار تغيير در برخي از قوانين اتحاديه اروپا از جمله قوانين مهاجرت و نيز سيستم پرداخت به كارگران مهاجر اروپايي، توقف در روند ادغام سياسي كشورهاي اروپايي، دادن قدرت بيشتر به پارلمان كشورهاي عضو اتحاديه اروپا براي رد مصوبات و قوانين نهادهاي اروپايي و به رسميت شناختن واحد پولي پوند در كنار يورو شده بود، جمعه در سخناني از حصول توافقي با اعضاي اتحاديه اروپا خبر داد كه در چارچوب خواستههاي ياد شده به انگليس «موقعيت ويژهاي» خواهد بخشيد. نخست وزير انگليس در توضيح اين توافق گفت: «محدوديتهاي جديدي براي دسترسي مهاجران اروپايي به نظام رفاه اجتماعي انگليس برقرار ميشود و ديگر اين طور نخواهد بود كه در ازاي چيزي كه ميدهيم، هيچ چيز دريافت نكنيم.» وي افزود: «انگليس كاملاً از يك اتحاديه اروپاي بيش از پيش يكپارچه بيرون خواهد بود و هرگز عضوي از يك كشور بزرگ اروپايي نخواهد شد.» وي در همين حال عنوان كرد: «انگليس از بخشهايي از اروپا كه حاضر به همكاري با اين كشور نباشند، خودش را جدا خواهد ساخت.» نخست وزير انگليس همچنين تأكيد كرد كه براساس توافق صورت گرفته، برخي از معاهدههاي اتحاديه اروپا هم با تغييراتي روبهرو ميشوند. براساس تغييراتي كه كامرون ميگويد در مصوبات و معاهدههاي اتحاديه اروپا ايجاد ميشود، انگليس اجازه خواهد داشت كه بنا بر مصالح داخلي خود از انجام برخي تصميمات اين اتحاديه معاف شود. وي گفت: انگليس ضمن خارج بودن از مرزهاي باز اروپايي، از طرحهاي نجات (اقتصادي)، حوزه يورو و از تمامي طرحهاي كه تمايلي به پيوستن به آنها ندارد جدا خواهد ماند. نخست وزير انگليس با بيان اينكه يكي از اهداف نخست مذاكرات، صيانت از كشورهايي مثل انگليس است كه خواهان پيوستن به پول واحد يورو نيستند، گفت: هرگز انگليس به منطقه پولي يورو نخواهد پيوست. ما حمايتهاي حياتي براي اقتصادمان با حق نظارت بر قوانين تجارت آزاد ضمن حفظ خود در خارج از محدوده يورو خواهيم داشت. كامرون با بيان اينكه اروپا به صراحت حق نگهداري پوند و نيز وجود چند ارز را در اين اتحاديه به رسميت شناخت، گفت: نظارت بر ثبات مالي در انگلستان در دستهاي بانك مركزي انگليس باقي خواهد ماند. نخست وزير انگليس اضافه كرد: دومين مورد از مذاكرات، رقابتي كردن بيشتر اروپا بود كه اين مسئله ميتواند سبب ايجاد شغلهاي بيشتر و تأمين مالي بيشتر خانوارهاي انگليسي شود. كامرون با بيان اينكه اين مسئله به طور نمونه راه را براي دسترسي بيشتر به منابع مالي و نيز براي شركتهاي انگليسي ازجمله شركتهاي فناوري به داخل اتحاديه كاملاً بازخواهد كرد، گفت: اين مسئله ميتواند سالانه تا 2 درصد به رشد اقتصادي انگليس كمك كند.
وي افزود: سومين هدف ما از مذاكرات با رهبران اروپايي كاهش سطح مهاجرت در داخل اتحاديه اروپا، با جلوگيري از سوءاستفاده از حركت آزاد نيروي كار و ممانعت از اينكه سيستم رفاهي ما به عنوان يك آهنربا ساير مردم را به سوي انگليس جذب كند، بوده است. وي اعلام كرد: براساس توافقي كه او بعد از دو روز مذاكره با رهبران اتحاديه اروپا در بروكسل به آن دست يافته است به كشورش اجازه ميدهد مستقل از قوانين اتحاديه اروپا با كشيدن «ترمز اضطراري» براي مدت هفتسال «پرداختهاي رفاهي» را براي مهاجران اروپايي تازه وارد متوقف كند. وي همچنين از ديگر اهدافش براي مذاكره با رهبران اروپا را قدرت بخشيدن به پارلمان انگليس دانست و گفت: از جمله اهداف ما حفاظت از كشورمان در برابر همگرايي و يكپارچگي سياسي بيشتر اروپايي بوده است. كامرون با بيان اينكه هرگز خواهان همگرايي سياسي نبوده است، كرد: اين مسئله مورد تأييد قرار گرفت كه انگليس هرگز نميتوانند وادار به يكپارچگي سياسي كنند. به گفته نخست وزير انگليس، امتياز بهدست آمده مربوط به حق حاكميت انگليس است و «كارت قرمز» نام گرفته است. بر مبناي آن، درصورتي كه اكثريت نمايندگان پارلمان اين كشور با قوانين مصوب اتحاديه اروپا موافق نباشند، اين قوانين از سوي دولت انگليس اجرايي نميشود. كامرون همچنين عنوان كرد كه براساس توافق صورتگرفته كشورش به ارتش اروپايي نخواهد پيوست.
اعلام تاريخ همهپرسي ترك اتحاديهروز شنبه در پي نشست دو ساعته كابينه كامرون، بيست و سوم ژوئن سال جاري ميلادي را به عنوان تاريخ برگزاري رفراندوم براي ترك اتحاديه اروپا يا ماندن بريتانيا در اين اتحاديه اعلام كرد. نخست وزير بريتانيا گفت كه براي ماندن اين كشور در اتحاديهاي اصلاح شده مبارزه خواهد كرد. كامرون اين رأيگيري را يكي از بزرگترين تصميمات دوران زندگي براي نسل فعلي بريتانيا توصيف كرد. شماري از وزراي دولت بريتانيا از جمله ترزا مي، وزير كشور حمايت خود را از باقي ماندن بريتانيا در اتحاديه اروپا اعلام كردند. تعدادي ديگر از اعضاي كابينه از جمله مايكل گوو، وزير دادگستري خواستار ترك بريتانيا هستند.
واكنشها به توافق بعد از اعلام توافق ميان اتحاديه اروپا و انگليس سيلي از واكنشها به آن راه افتاد. دونالد توسك، رئيس شوراي اروپا توافق مذكور را از نظر قانوني الزام آور و غيرقابل تغيير دانست. ژان كلود يانكر، رئيس كميسيون اروپا هم اعلام كرد متن اين توافق كاملاً مشخص كرده كه بريتانيا در مورد موضوعات مربوط به حوزه يورو حق وتو ندارد. آنگلا مركل، صدراعظم آلمان هم ضمن منصفانه توصيف كردن اين توافق تأكيد كرده كه برعكس او، نخست وزير بريتانيا به وضوح علاقهمند به يك اتحاديه سياسي نيست. فرانسوا اولاند، رئيس جمهور فرانسه اعلام كرد كه اين توافق امتياز ويژهاي به انگليس نميدهد. در داخل انگليس جرمي كوربين هم رهبر حزب كارگر انگليس توافق حاصل شده بين ديويد كامرون و رهبران اروپايي براي ادامه عضويت انگليس در اتحاديه اروپا را محكوم كرد و آن را موضوعي فرعي و بي ربط دانست. كوربين با انتشار بيانيهاي در وبسايت اين حزب با محكوم كردن توافق حاصل شده بين كامرون و رهبران اروپايي، تأكيد كرد: اين توافق يك مسئله فرعي بوده و تغييرات و اصلاحات قوانين اتحاديه اروپا كاملاً بيربط بوده است. رهبران اروپايي در پايان نشست دو روزه خود در بروكسل به توافق نهايي براي ادامه حضور انگليس در اتحاديه اروپا دست يافتند. كوربين در اين بيانيه آورده است: بهرغم هياهو، توافقي كه ديويد كامرون براي ادامه عضويت انگليس در اتحاديه اروپا، در نشست بروكسل به آن دست يافته است، يك مسئله فرعي است و تغييراتي كه درباره آن مذاكره شده است عمدتا نامربوط است و ارتباطي با مشكلاتي كه مردم انگليس با آن روبهرو هستند، ندارد. وي افزود: اولويتهاي كامرون در مذاكرات با بروكسل مسائلي بوده است كه مخالفان خود در حزب محافظه كار را راضي نگه دارد. او هيچ كاري براي حمايت از فرصتهاي شغلي، حمايت از صنعت فولاد و آهن ما يا متوقف كردن دستمزد پايين در انگليس نكرده است. اولويتهاي حزب كارگر براي اصلاح اتحاديه اروپا متفاوت خواهد بود و توافق كامرون با اروپا يك فرصت از دست رفته براي دستيابي به توافق بر سر تغييرات واقعي بوده است. كوربين تأكيد كرد: حزب كارگر براي باقي ماندن انگليس در اتحاديه اروپا تلاش خواهد كرد چرا كه عضويت در اتحاديه اروپا، موجب افزايش اشتغال و سرمايهگذاري و حمايت از مصرفكنندگان و كارگران انگليسي خواهد شد.
