محرم و روايت تاريخي مذهبي در سينما

عنصر «خيال» در آثار تاريخي و مذهبي نبايد منجر به تعارض با حقيقت شود

عنصر خيال جزء لاينفك هر اثر هنري است اما اين نبايد منجر به تعارض با حقيقت شود چراكه اين باعث ايجاد «وهن» در لايه‌هاي مختلف جامعه مي‌گردد. تحقيق و پژوهش و بهره‌مندي از نظرات بزرگان دين تنها راه نجات سينماي ديني و مذهبي است و فيلمسازاني كه پا در اين عرصه خطير مي‌گذارند، بايد دقت كافي به اين مسئله مهم داشته باشند. آثاري كه در تمامي زمينه‌هاي هنري اعم از سينما، تلويزيون يا تئاتر برگرفته از عقايد مذهبي توليد مي‌شوند بايد براساس تحقيق و پژوهش حساب شده ميداني، كتابخانه‌اي و... ساخته شوند تا پس از توليد اين مهم در نزد همگان آشكار شود كه اين آثار با رسيدن به يك سلسله مطالب متقن و منطبق بر حقايق تاريخي و مذهبي توليد شده‌اند. وقتي كه هنرمندي بخواهد براساس سليقه و ديدگاه شخصي خود مطالب مهم تاريخي را به گونه‌اي جلوه دهد كه اصل قضيه به فراموشي سپرده شود يا به نوعي تحريف در آن صورت پذيرد، آن اثر با واكنش‌هاي مختلفي از سوي مردم و علماي دين مواجه مي‌گردد چراكه به‌زعم تمامي آنها تاريخ و مذهب به انحراف كشيده شده و با واقعيت منطبق نيست. در توليد آثار مذهبي و تاريخي پيش‌توليد مهم‌تر از توليد است و تمامي سينماگران بايد به اين مبحث توجه ويژه‌اي داشته باشند.
دستيابي به اصل قضيه روايت تاريخي و مذهبي در اين‌گونه آثار بايد مورد توجه جدي اين افراد قرار بگيرد و سازندگان آثار مذهبي بايد در پيش‌توليد با تحقيقات فراوان تنها به اطلاعات رايج بسنده نكنند و به كل قضايا پي ببرند و نظر بزرگان و مراجع فقه و دين را بخواهند و بعد از آن مبادرت به ساخت اثرشان نمايند. هنرمند مي‌تواند اصل داستان را براساس زيبايي‌شناسي روز جامعه بپروراند، منتهي به شرط اينكه حقيقت را صادقانه بيان كند و نخواهد نظرات و تفكرات خود را به مخاطبان تحميل نمايد؛ ما بايد به اين مهم دست پيدا كنيم كه هنرمند صرفاً يك تاريخ نويس نيست و اصولاً نبايد عين به عين به واقعه‌هاي تاريخي مورد نظرش وفادار باشد چراكه عنصر خيال جزء لاينفك هر اثر هنري است اما اين نبايد منجر به تعارض با حقيقت شود چراكه اين باعث ايجاد يك «وهن» در كليت جامعه مي‌گردد.
هنرمند اگر بخواهد به دور از هرگونه خيال‌پردازي و زيبايي‌شناسي يك اثر تاريخي و مذهبي را توليد كند، اثر او به دليل خشكي و بي‌روح بودن نمي‌تواند مورد توجه مخاطبان واقع شود؛ اما هنرمند بايد با استفاده هوشمندانه از عنصر خلاقيت و نبوغ ذاتي خود كاري كند تا با دسيسه‌هاي افراد روشنفكرنما اثر هنري‌اش به سمت تبليغ مسائل خرافي كشيده نشود و قدم‌هاي شايسته‌اي براي رسيدن به حقايق تاريخي در اثر او انجام شود. ما در آثار تاريخي بسيار شاهد هستيم كه روايت‌هاي كوچك و به اصطلاح خرده پيرنگ‌هايي در كنار روايت اصلي وجود دارند و توصيه جدي من به فيلمسازان اين است كه نگذارند اين حاشيه‌ها به اصل قضيه آسيب برساند چراكه اغلب اين خرده پيرنگ‌ها هيچ ارتباطي به بدنه اصلي مسئله ندارند و مي‌توانند به حقيقت آسيب برسانند.
ما پيش از اين شاهد توليد آثار خوب زيادي بوده‌ايم كه در كنار بيان روايت حقيقي از واقعه تاريخي ديدگاه‌هاي هنري هم داشتند اما با استقبال خوب علما، مراجع و عموم مردم مواجه شده‌اند، آثاري مانند سريال «مختارنامه» يا «امام علي(ع)» از اين دست آثار هستند كه هيچ‌گاه به دليل نگاه هنرمندانه سازندگان‌شان لطمه نخوردند اما در كنار اينها به وفور شاهد فيلم‌ها و سريال‌هايي بوده‌ايم كه به دليل تحريف واقعه تاريخي يا تغيير واقعه با مخالفت شديدي از سوي مراجع و علما و مردم روبه‌رو بوده‌اند كه تنها دليل آن همان عدم اطلاع و دانش كافي در زمينه مطالعات آثار تاريخي است.