گروه سیاسی صابرنیوز: دکتر سید هادی افقهی کارشناس مسائل جهان اسلام پیرامون فاجعه منا وعمدی بودن این اتفاق به خبرنگار صابرنیوز گفت: اینکه این حادثه عمدی بوده یا اتفاقی بوده دیدگاه های متفاوتی وجود دارد و کارشناسان نظر خودشان را مطرح کردند. یک عده معتقدند که این کاملا تصادفی بوده و استدلالشان این بوده که این وضعیت و مکان و مساحت جوابگوی این تعداد حجاج نیست و حجاج هم نظم و انضباط را در این مسئله رعایت نکردند. طرفداران این دیدگاه خود مقامات عربستان سعودی هستند که مسئله اظهارات یکی ازمقامات عالی رتبه ی وزارت بهداشت شان و چه خود پادشاه شان در دیدار با اعضای فرماندهان نیروی امنیتی و انتظامی شان گفته بود که این یک قضاو قدر الهی بود همان گونه که مسئله جرثقیل مسجدالحرام سقوط کرده بود و آن همه آدم رو تلف کرده بود این هم قضا و قدر الهی بوده و تشکر کرده از نیروهای امنیتی و پلیس که شما وظایف خودتان را به نحو احسن انجام دادید و تقدیر و تشکر کرده است. برخی از کشورهای طرفدار عربستان سعودی مانند ترکیه از زبان آقای اردوغان هم گفته که عربستان مقصر نبوده در این قضیه و در واقع این یک حادثه بوده است، و این یک دیدگاه است .
وی ادامه داد: دیدگاه شبه عمد به این معنا که می شد این چنین حوادث و فجایا رو پیش بینی کرد و تدارکات لازم را هم دید که ما معتقد هستیم که این قضیه شبه عمد است که متمایل به عمد است اکنون عمد را هم توضیح میدهم چرا؟ چون این اولین حادثه ای نبوده که باعث کشتار فجیع جان های پاک شده بلکه این چنین دچار حادثه بشوند. این واقعا تأسف بار است . مسئله این است که به هرحال عربستان سعودی تجربه داشته و چنین حوادثی قبلا هم رخ داده چه در قالب فشار جمعیت، چه در تونل رابط بین منا ومکه و چه بحث آتش سوزی هایی که انجام شده است وعبرت از حوادث سالهای قبل نگرفتند و تدارکات لازم را ندیده اند.
کارشناس مسائل جهان اسلام اضافه کرد: مسئله که از شبه عمد به عمد بیشتر میل پیدا می کند مسئله بستن راه های عبور و مرور حاجیان است. من خودم 8بار مشرف شدم و دیدم آنجا را، رمی جمره چند مسیر وردی و خروجی دارد، چرا مسیرهای خروجی را بستند؟ اینها می گویند که حالا یک کاروان از دولت مردان آمدند ،عبور کنند و حج شان را انجام بدهند. داستان به اینجا میکشد که چرا حجاج از همان مسیری که آمدند برگشتند؟ چرا از خیابان بعدی نرفتند؟ متأسفانه کاروان محمد بن سلمان ، بی اعتنا به کشته ها و حوادث و فشردگی جمعیت و تلف شدن عده زیادی عبور می کند و از داخل ماشین کولردار رمی جمره را انجام و هیچ اعتنایی هم نمی کند و این مسئله میل به عمد دارد دلایل موثقی هست که عربستان سعودی واقعا در این قضیه دستی دارد یا حداقل این فاجعه را تشدید کرده اند. اولا چرا درآن وقت روز کاروان محمد بن سلمان در آنجا حضور داشته، چرا در اوج جمعیت و در دل روز و رمی جمره را انجام می دهند. به چه حقی مسیر حجاج را می بندند و با اینکه حجاج استغاثه و التماس می کردند و فشار داشت آنها را از بین می برد آنها راه را باز نکردند و حاجیان مجبور شدن از همان راهی که آمدند برگردند و این تلاقی جمعیت در آمد و شد و این فشار و دست و پا زدن ها موجب شد که این همه خسارت و تلفات به بار بیاید.
این استاد دانشگاه با بیان چند سئوال از رژیم آل سعود اظهار داشت؛ چرا اجازه ندادند امدادگران ایرانی که عمدتا با حاجیان هستند و وقت حادثه خودشان را به محل حادثه رساندند وارد میدان شوند؟ چرا ما اکنون خبر از مفقودین نداریم؟ چرا از گاز سمی سیانول استفاده شده و کارشناسای پزشکی که تو هیئت ها و کاروانها هستند گفتند این طرز صحنه افتادن اجساد روی هم نشان می دهد که اینها زیر دست وپا خفه نشدند بلکه روی هم تلنبار شدند. به همین دلیل هم اجازه نمی دهند که تیم پزشکی ایرانی موضوع را بررسی کنند و از نزدیک ببیند که واقعا علت فوت این عزیزان و این شهدا چیست؟ چرا در این حادثه عده ای از دیپلمات های ما ناپدید هستند؟ بنابراین باید صبر کنیم دیگر اسرار پشت پرده و لایه های پنهان این حادثه مشخص گردد .
افقهی در پایان گفت؛ من تصور میکنم علل و عوامل این مسئله هم ابعاد امنیتی و هم ابعاد نظم و انتظام ومدیریتی دارد که فجایع سقوط جرثقیل و منا و... کمال بی لیاقتی وبی عرضگی عربستان را علی رغم تکرار این حوادث شان می دهد که این ها بی لیاقت هستند. ابعاد سیاسی هم به مرور زمان مشخص می شود. واین مسائل عمداتً به این دلیل است که عربستان سعودی خودش را فوق قانون می داند و از هرگونه حساب و کتابب مصون می داند.
