
تابستان که میرسد میوههای آبداری چون هندوانه خواستاران بیشتری پیدا میکنند؛ به ویژه در کشورهایی که گرمای هوا از اندازه بالاتر میرود. این روزها فصل برداشت هندوانه در جنوب شرق کشور است و همسایگان آبی و خاکی جنوب و غرب ایران خریداران پر و پاقرص این میوه شیرین و آبدارند. بر پایه اصول ساده اقتصادی هرکالایی خریدار بیشتری داشته باشد و تقاضا بر عرضه بچربد، آن کالا ارزش و قیمت بیشتری در بازار پیدا میکند. اما گویا آب برای هندوانه جنوب ایران سربالا میرود و بازرگانان عراقی از اين فرصت نهايت استفاده را ميکنند. به تازگی خبرنگار استانی مهر از صف کامیونهای صادرات هندوانه جنوب در مهران خبر داده است که نبود سردخانه، موجب شده بازرگانان عراقی هندوانه را به بهايي اندک بخرند.
بنابر گفته اقتصاددانان، اقتصاد بر سه محور کشاورزی، صنعت و خدمات میچرخد. اگر از صنعت نفت چشم بپوشیم، ایران کشوری نیمه صنعتی است که کشاورزی نقش چشمگیرتری نسبت به صنعت در گردش اقتصادی آن دارد کهافزايش خشکسالی مشکلاتي را براي اين بخشبه وجود آورده است. به باور بسیاری از اقتصاددانان برخی کالاهای کشاورزی همچون پسته، زعفران، سیفیجات و گیاهان دارویی و هم چنین میوه و مرکبات از مزیتهای اقتصادی کشور به شمار میروند که برنامهریزی و سیاستگذاری درست، سرمایهگذاری مناسب، صنعتی کردن کشاورزی و فراهم کردن تاسیسات زیر بنایی بهروز میتواند سهم کشاورزی در توليد ناخالص ملی و سبد صادراتی کشور را بالا ببرد و این بخش را به صنعتی درآمدزا و ارزآور و همپایه نفت تبديل کند.
آنچه که در مرز مهران میگذرد نمونهای از نبود تاسیسات زیربنایی و خدماتی مناسب در بخش کشاورزی است که یک مزیت اقتصادی را به زیان اقتصادی بدل کرده است. هندوانه میوهای است که تولید انبوه آن در بسیاری مناطق ایران به دلیل نياز به صرف هزینههای به ظاهر کم براي توليد آن، یک مزیت اقتصادی براي تجار به شمار میرود و از سوی دیگر به دلیل پر مصرف بودن در فصل گرما و همچنین در کشورهای گرم و خشک، آن را کالایی منحصر به فرد کرده است؛ با این همه، پرسش این است که چرا چنین محصولي که براي توليد آن بايد منابع زيرزمينيمان را ذره ذره بکشيم، به قیمتی ناچیز صادر شود. آن هم در زماني که خودمان با مشکلاتي از قبيل کمآبي و افت شديد منابع آبي زيرزميني مواجه هستيم.
از گوشه وکنار کشور انبوهي از اخبار مربوط به خشک شدن تالابها و درياچهها را ميشنويم و باز محصولاتي چون هندوانه به ميزان زياد توليد ميشود. اکنون که خودمان مشکل کم آبي داريم، با صادرات هندوانه به راحتي قطرات پاياني آب کشور را - در نبود تاسيسات زيربنايي و خدماتي همچون فناوريهاي نوين نگهداري و جابهجايي سريع و آسان کالا - به بهايي اندک به ديگر کشورها ميفروشيم. کشورهايي چون عراق هم اين بيتدبيري مسئولان را غنيمت شمرده و از آب گلآلود حاکم بر کشورمان ماهيها ميگيرند. پس اصلاح تاسيسات زيربنايي و فناوريهاي نگهدارنده محصولات به همراه جايگزين کردن کشت محصولاتي که از منابع آبي کمتر استفاده ميکنند، ميتواند گامي مهم براي جلوگيري از خشکسالي و بهبود فضاي اقتصادي کشورمان شود.