اجازه دولت تركيه به امريكا براي استفاده از پايگاه هوايي اينجرليك و مشاركت جنگندههاي تركيه در حمله به مواضعي از داعش در خاك سوريه طي روزهاي اخير تحولي تازه در منطقه است چراكه امريكا از ابتداي تشكيل ائتلاف ضدداعش از آنكارا درخواست استفاده از اينجرليك و مشاركت فعال تركيه را داشت اما آنكارا تن به اين درخواست نميداد. اين موضوع در ابتداي كار نوعي تناقض را در سياست دولت تركيه در قبال گروه تروريستي داعش ايجاد كرده بود زيرا در حالي كه يكي از اعضاي ائتلاف ضد داعش بود در عمل كاري نميكرد و حتي مانعي در راه اين ائتلاف شمرده ميشد. درز اطلاعات بعدي نشان داد كه داعش مورد حمايت آنكارا است و به همين جهت نميخواست مشاركتي در مبارزه با اين گروه داشته باشد. به دليل همين حمايت بود كه در بحرانيترين مواقع مثل حملات داعش به كردهاي ايزدي در شمال عراق يا محاصره كوباني و درگيري سنگين داعش با مدافعان كرد شهر، دولت تركيه يا با بياعتنايي يا با ممانعت از ورود داوطلبان كرد به منطقه در جهت همين سياست حمايت از داعش عمل ميكرد. حالا به نظر ميرسد كه آن سياست با قبول استفاده از اينجرليك و حمله به مواضع داعش تغيير كرده اما بايد گفت كه اين ظاهر امر است چراكه يك محور مهم در آن سياست مسئله كردي از نظر آنكارا بود.
در واقع، داعش براي آنكارا دو مصرف قابل توجه داشت؛ نخست در جهت براندازي نظام سوريه و دوم براي مبارزه با كردهاي سوريه. در حالي كه دولت تركيه در داخل، تحت پوشش مذاكره و روند صلح با كردها پكك را متقاعد به آتشبس كرده بود، از داعش براي سركوب كردها و حزب اتحاد دموكراتيك، PYD، آنها بهرهبرداري ميكرد كه رابطه نزديكي با پ.ك.ك دارد. آنكارا در اين حالت دو روند مذاكره و جنگ را با دو بخش از كردهاي داخل و خارج دنبال ميكرد. داعش در طول اين چند سال نشان داد كه توان كافي در جهت دو هدف آنكارا ندارد. داعش نه تنها نتوانسته جبهه متحد و قوي براي براندازي نظام سوريه ايجاد كند بلكه به دليل خوي تروريستي و خشن خود جبهه جهاني عليه خود را ايجاد كرد و حتي دولت حامي خود را به همين دليل در تنگنا قرار داد. اگر داعش ميتوانست كوباني را تصرف كند دست كم هدف دوم آنكارا را تأمين كرده بود اما با شكست از PYD و حتي عقبنشينيهاي اخير در برابر نيروهاي PYD تا نزديكي رقه، آنكارا را نااميد از سركوب كردهاي سوريه كرد و اين نااميدي تا آنجا پيش رفت كه رجب طيب اردوغان، رئيسجمهور تركيه، به صراحت گفت كه حاضر به تحمل يك دولت كردي در مرز خود با سوريه نيست. ناكامي اردوغان با اين نااميدي از داعش طرح ورود نيروهاي نظامي تركيه به خاك سوريه براي جلوگيري از قدرت بيشتر PYD پيش كشيد اما با مقاومت فرماندهان ارتش تركيه روبهرو شد. فرماندهان ارتش كه بعد از انتخابات اخير پارلمان حزب حاكم عدالت و توسعه را ديگر در آن موقعيت برتر حزبي نميديدند نميتوانستند با تبعيت از اردوغان خود را درگير يك ماجراجويي بدون عواقب روشن بكنند و به همين جهت هم بود كه حاضر نشدند درخواست اردوغان را قبول كنند. تنها راه براي اردوغان در استفاده از داعش براي تغيير مسير گذشته و ترسيم مسيري جديد است تا آن دو هدف را به نوع ديگري تأمين كند. حمله انتحاري داعش در شهر سوروچ و درگيري محدود مرزي داعش با نيروهاي تركيه و كشته شدن يك سرباز تركيه به آنكارا بهانهاي مناسب را براي اين تغيير مسير داد. با حملات نيروهاي تركيه به مواضع پ.ك.ك در داخل تركيه و دستگيري فعالان چپ و هوادران پ.ك.ك، معلوم شده كه اين تغيير مسير براي مبارزه با داعش نيست بلكه هدف اصلي نشانهگيري اردوغان عليه كردهاست. هدف آنكارا براي منطقه حائل در شمال سوريه و وضعيت پرواز ممنوع نشان ميدهد كه مسئله اصلي داعش نيست بلكه داعش بهانهاي است تا آنكارا مستقيم آن دو هدف را دنبال كند. حالا بايد ديد كه اين مسير جديد آنكارا چقدر ميتواند راهي كوتاهتر براي رسيدن به آن دو هدف باشد، به خصوص اينكه به احتمال زياد انتخابات زودهنگام پارلماني در پيش است و بيشك اين مسير بر نتيجه آن انتخابات تأثيرگذار خواهد بود. اگر اردوغان بخواهد بر اين مسير اصرار كند و همچنان كردها را هدف بگيرد ديگر نميتواند انتظار رأي كردها را در آن انتخابات داشته باشد و حتي ميتوان انتظار داشت كه متحمل نتيجهاي سنگينتر از انتخابات دو ماه قبل بشود. در اين صورت، او و حزب حاكمش به لحاظ داخلي در وضعيتي مشكلتر از وضعيت فعلي قرار ميگيرد در حالي كه معلوم نيست ماجراجويي جديد او در سوريه هم بتواند گرهگشا باشد جداي از اينكه بايد انتظار دورهاي طولاني از كشمكش و درگيري در استانهاي شرقي و با نيروهاي پ.ك.ك و كردها را داشته باشد.
