از چند سال قبل مسئولان راهسازي كشور
به دليل وجود برخي از مشكلات از جمله
فرسودگي ونداشتن ظرفيت مناسب براي خودروهاي عبوري وطولاني بودن مسير، تصميم به
ساخت جاده هاي جديد گرفتند واين موضوع باعث شد تا ساخت اتوبان قم- گرمسار در دستور
کار قرار بگيرد، چرا كه طبق نقشه
وبرآوردها، بزرگراه جديد، بیش از دو ساعت از مسیر قم به شهرهای شمال شرقی کاهش می
داد ومیتوانست به یکی از جادههای استراتژیک مواصلاتی تبدیل شود. اما به دليل تعجيل در ساخت
این راه، برخي استانداردها از جمله تعداد باندها ، شانه خاكي جاده و حتي علائم
راهنمايي و رانندگي رعايت نشد و خود مشكلاتي را به وجود آورد. عدم مكان يابي براي گروه هاي امدادي از جمله
اورژانس ،هلال احمر وپاسگاه هاي پليس نيز از جمله مواردي بود كه سبب بروز تصادفات
شديد ومرگبار در اين مسير شد. اكثر رانندگان عبوري به خاطر يكنواختي اين بزرگراه
ونبود امكانات رفاهي گله مند بوده وعبور از اتوبان تهران قم را به تردد از اين مسيركوتاه ترجيح مي
دهند.
******
بزرگراهي كه ساخت آن حياتي بود
تا قبل از ساخت اين اتوبان، مسافراني كه قصد داشتند از استان قم به سمت
خراسان رضوي بروند ازاتوبان قم به تهران آمده وسپس از مسير اتوبان امام رضا تهران مسيرخودرا
به سوي مشهد ادامه مي دادند.درمرحله اول ساخت اين پروژه قرار
شد فاز نخست آزادراه قم – گرمسار به طول 152 کیلومتر از سه استان قم، تهران،
سمنان عبور كند که موجب کاهش 100 کیلومتری این مسیرمي شد. همچنين قرار بود براي
ايمني بيشتر 6 خط در قالب سه خط رفت و سه
خط برگشت در اين اتوبان ايجاد شود .يكي از اولويت اجراي اين طرح بزرگ ملي جاده قم - گرمسار
اين بود كه با ساخت آن کریدور مرکزی حمل و
نقل کشور،راههاي غرب، جنوب غربی و جنوب کشور را به شرق متصل شده و با کاهش 100 کیلومتری
مسیر قم به مشهد، باعث صرفه جویی در مصرف سوخت شود. همچنين ترافیک عبوری از سمت جنوب
و غرب کشور را از طریق مسیر قم - تهران - گرمسار كاهش مي داد.
با تصويب اجراي اين طرح 150 ميليارد تومان اعتبار برای این
آزادراه پیشبینی وقرار شد تا مرداد ماه سال 92 به پايان برسد .
افتتاح پروژه اي كه تكميل نبود
متاسفانه در سالهاي اخيردر بين برخي
از مسئولان اجرايي رسم شده است كه براي تبليغات،پروژه هاي ناقص را افتتاح مي كنند
تا اين افتخار تنها نصيب خودشان شود وكاري هم به عواقب آن ندارند. پروژه اتوبان قم –گرمسار نيز به اين سرنوشت دچار شد و پنجم خرداد ماه سال 90 ريس جمهورسابق ، در سفری غیررسمی اين بزرگراه
ناقص را افتتاح كرد.
در حالي كه براي افتتاح يك بزرگراه
بايد تمامي امكانات، از قبيل خدمات امدادي مهيا شود اما اين مورد درنظر گرفته نشد
ورانندگان بايد مسير 152كيلومتري را كه فاقد هرگونه امكاناتي بود از ميان كوير
عبور مي كردند.البته از آنجا كه اين جاده ناايمن بود در همان ابتداي بهره برداري
از اين مسير، عبور تمامي كاميونها واتوبوس ها ممنوع اعلام شد. از طرفي مسائلي همچون ظرفیت
محدود تردد وسائل نقلیه به دلیل عرض کم جاده، نبود علائم راهنمایی و رانندگی، نبود
روشنایی و خط کشی ونبود پاسگاههاي پليس راه
مشكلات عبور از اين جاده را دوچندان كرد.سردار محمدرضا مهماندار فرمانده پليس راه هاي كشور در اين خصوص مي
گويد: وزارت راه بدون هماهنگی پلیس نسبت به گشایش این محور اقدام کرد.
وی با انتقاد از ناایمن بودن این محورادامه
مي دهد :قبل از افتتاح اين بزرگراه در نامهای به رئیس سازمان راهداری و حمل و نقل
جادهای کشور از وي درخواست کردیم که گشایش این مسیر حتما پس از بررسی کارشناسان راهداری
و پلیسراه صورت گیرد ولی متاسفانه مسئولان وقت وزارت راه نسبت به گشایش این محور اقدام
کردند.
مهماندار در خصوص ايرادات اين جاده مي
گويد:محور قم ـ گرمسار محوری دو طرفه با عرض کم و پیچهای غیرفنی است که موجب خروج
خودروها از جاده میشود و ارتفاع زیاد شانه خاکی مسیر باعث واژگونی خودرو در صورت انحراف
احتمالی از مسیر خواهد شد. همچنين از نظر پلیسراه کشور این محور به هیچ عنوان شرایط
ایمنی تردد را ندارد، از این رو در صورتی که این محور توسط مسئولان مربوطه بسته و اشکالات
و نقصهای ایمنی آن مرتفع نشود، پلیس راه کشور نسبت به انسداد این محور در راستای جلوگیری
از تصادفات احتمالی و حفظ جان مسافران اقدام خواهد کرد.
البته به جزءاعتراض اين كارشناس
راهنمايي ورانندگي در حوزه جاده ها فرمانده وقت نيروي انتظامي نيز اعتراض خود را
اعلام كرد. احمدي مقدم با انتقاد از تعجيل
در افتتاح اين بزرگراه در جمع خبرنگاران
گفته بود : این محور در فروردین ماه 91مورد استفاده قرار گرفته و پلیسراه به صورت
موقت در آن مستقر شده در حالي كه افتتاحهای شتابزده قبل از آنکه اقدامات اولیه در
راهها صورت گیرد مطلوب نیست. وي افزود: نخستین کاری که باید در این محور انجام میشد
ساخت پاسگاه پلیسراه بود چرا كه در شان نیروی انتظامی نبود که در قلب کویر در یک چادر
مستقر شود.
واي به روزي كه امداد بخواهي...!
در حالي كه يكي از اصول بديعي ومهم پس از ايجاد
يك بزرگراه جانمايي واحداث مراكز امدادي از قبيل اورژانس، هلال احمروآتش نشاني است
اما در كمال تعجب جاي اين مراكز در اتوبان قم- گرمسار خالي بود ودرنتيجه آن در 33 مورد
تصادف اين محور 31 نفر مجروح و 2 نفر کشته
شدند.
اين مسئله باعث شددر دوم فروردين ماه سال 91 استاندار قم پایگاه اورژانس
این محور را افتتاح کند تا مجروحان حوادث جاده اي بعد از وقوع حوادث هرچه
سريعتر به مركز درماني منتقل شوند.
يكي از سازمانهاي امدادي كه وجودش در مسير مهم
بود سازمان امدادونجات هلال واحمر بود چرا كه در وقوع حوادث با حضور خود مي توانست
سانحه ديدگان را از مهلكه نجات دهد اما جاي اين
نيرونيز درمسير خالي بود.ازطرفي نبود نيرو وامكانات در استان قم ووجود تنها دو پايگاه امداد ونجات باعث شده
تااين نيروي امدادي نتواند به طور ثابت در اين بزرگراه تردد داشته باشد وتنها در
صورت بروزحادثه در محل حاضر شود.ريس هلال احمر استان قم در خصوص ايجاد پايگاه
امدادو نجات در اين بزرگراه مي گويد: هلال احمر در این محور استقرار دائم ندارد ولی در مواقع لزوم اقدام به خدمات رسانی
میکند.خلیلالله سائلی مي افزايد: در حال حاضر تنها دو پایگاه امداد و نجات بین شهری ثابت (جادهای) در استان قم
وجود دارد که فاصله زیاد بین این دو پایگاه، امکان پاسخگویی بهموقع و سريع به نیازهای
حادثهدیدگان سوانح رانندگی را از جمعیت هلال احمر قم سلب میکند.
از مشكلات ديگر اين بزرگراه، نبود ايستگاه هاي
آتش نشاني درمسير است ودر صورت بروز هرگونه حادثه آتش سوزي ويا گير افتادن حادثه
ديدگان سوانح رانندگي، جاي اين نيرو براي امداد رساني خالي است كه طبق آئین نامه مدیریت ایمنی حمل و نقل و سوانح رانندگی، امداد و نجات و
اطفاء حریق در راههای برون شهری بر عهده جمعیت هلال احمر است اما به گفته مسئولان اين سازمان در وضعیت
فعلی قادر به خدمت رساني جادهای نيستند.
سرانجام اين مسائل باعث شد تا فروردين ماه سال
92 اين بزرگراه تا زمان تكميل نواقص به طورغير رسمي بسته شود ومسئولان نيز قول دادند تا تكميل نشدن
زيرساختها عبور از اين جاده براي تمامي خودروهابسته بماند
افتتاح براي دومين بار
ششم اسفند ماه سال 93 پس از رفع نقايص اين
بزرگراه ريس دولت يازدهم در سفر استاني خود به شهر قم اين بزرگراه را براي دومين
بار افتتاح كرد.محسن بهشتي مدیرکل راه و شهرسازی استان قم دراين خصوص مي گويد:اکنون که محور قم - گرمسار به
آزادراه ارتقا یافته، مسافران میتوانند با ایمنی و اطمینان بیشتر در این مسیر تردد
کنند.وي ادامه مي دهد: تمامی امکانات مورد نیاز از جمله استقرار دستگاههای خدمات رسان و ساختمان پلیس
راه در این آزادراه پیش بینی شده است.بهشتي در خصوص اقدامات انجام شده مي گويد : در صدد هستیم یک راهدارخانه مجهز چندمنظوره
در این آزادراه ایجاد کنیم که پایگاه هلال احمر، اورژانس، آتش نشانی و پلیس راه بتوانند
در کنار هم به مسافران خدمات رسانی کنند و از پراکنده کاری جلوگیری شود.
به گفته مدیرکل راه و شهرسازی استان قم در ساخت این آزادراه موارد ایمنی از جمله
نصب گاردیل و تابلو علائم رانندگی، خط کشی و نصب دوربینهای نظارتی رعایت شده همچنين ساخت ایستگاه دریافت عوارضی در کیلومتر
۳۵ این آزادراه یکی دیگر از اقداماتی است که انجام شده است .در حالي كه اميد مي رفت كه در دومين افتتاحيه بزرگراي مذكور مشكلات برطرف شده
باشد اما كساني كه به تاز گي از اين بزرگراه عبور كردند نبود امكانات رفاهي
وخدماتي ويكنواختي مسير را از جمله ايراداتي مي دانند كه هنوز برطرف نشده است. همچنين
بالابودن هزينه عوارض عبوري از ديگر مشكلات رانندگان است كه اميد مي رود مسئولان
براي حل آن چاره اي بينديشند.
