در حال حاضر استان لرستان با داشتن بیش از ۸۴۸ هزار هکتار اراضی کشاورزی، ۵۰ هزار هکتار باغات مثمر و میزان بارندگی فراوان و خروجی آب بالاو در بحث دامپروري با دارا بودن ۶.۵ میلیون واحد دامی، رتبه ششم كشوري را براي اين استان به ارمغان آورده است با این وجود به دلیل برخي از مشكلات، به جایگاه شایسته خود در بخش کشاورزی ودامپروري دست نیافته است. در حالی که توسعه صنایع تبدیلی، تکمیلی و فراوری در حوزه کشاورزی ودامپروري وبه طور كلي راه اندازي كشت وصنعت می تواند یکی از راهکارهای مهم برای رفع بیکاری ودرآمد زايي در لرستان باشد.
******
صعود وسقوط مجتمع کشت و صنعت لرستان
مجتمع کشت و صنعت لرستان در سال 1354 در قسمت جنوبی خرمآباد با هدف پرورش دام و طیور تأسیس شد، این مجتمع دارای 250 سوله نگهداری دام و طیوربود که در هر سوله یک هزار رأس دام نگهداری میشد، به طوری که سالانه 250هزار راس دام و طیور در آن پروار مي شد .23 سیلوی فلزی دو هزار تنی، چهار دستگاه انبار فلزی، چهار کارخانه خوراک دام و 66 استخر پرورش ماهی سردابی و گرم آبی از دیگر داشتههای این مجتمع تولیدی بود که ظرفیت اشتغالزایی900 نفر به صورت مستقیم را داشت.تا پیش از سال 66، صادرات این مجتمع به کشورهای حوزه خلیج فارس انجام میشد؛ همچنین علاوه بر تهیه گوشت قرمز وسفیدچندین کارخانه کالباس و سوسیس در ردیف فرآوردههای دامی، در این مجتمع احداث شد که با تعطیلی مجتمع، این کارخانجات نیز به خارج از محدوده استان منتقل شدند.با تمامی این ظرفیتها، مجتمع عظیم کشت و صنعت لرستان در سال 1383 بنا بر تصمیم دولت وقت به بخش خصوصی واگذار شد تابدین وسیله به دوران شكوفايي خود برسد.
بعد از این تصمیم گیری، کارگران اخراج شدند به این امید که بعد از واگذاری به بخش خصوصی و راهاندازی، دوباره دعوت به کار شوند اما به دلیل ناکارآمدی مالکان بخش خصوصی این مجتمع، نه تنها کارگران اخراج شده جذب نشدند، بلکه هیچ نیروی کار جدیدی هم استخدام نشد و در نهایت ماشینآلات و ابزار کار و سولهها و برخی از تجهیزات و موجودی های منقول و غیر منقول هم توسط مالکان خصوصی فروخته شد.اين مجتمع كشت وصنعت در طول یک دهه با افت و خیز همراه بود و پس از آن نیز یک دهه به طور کامل تعطیل شدوبعد نيز به طور كامل در آستانه تخريب قرار گرفت.درحالي كه به خاطر بدهي هاي صاحبان قبلي مجتمع كشت وصنعت لرستان اكنون بدهی های این مجتمع به بانک ملي تا رقمی معادل 125 میلیارد ریال افزايش يافته است.با واگذاري آن به بخش خصوصي صاحب جديد آن قول داده ضمن پرداخت بدهي ها اين مجتمع را دوباره به دوران شكوفايي خود برساند. این در حالی است که هم اكنون دامهاي توليدي استانهای ایلام و لرستان توسط واسطه هاي قمي خريداري وبراي کشتار به اصفهان برده شده و سود این فعالیت ها به دو استان تعلق مي گيرد.
تلاش براي شكوفايي مجدد
هوشنگ بازوند استاندار لرستان دراين خصوص مي گويد: سرمایه گذار بخش خصوصی در زمان واگذاري اعلام کرد بدهی های کشت و صنعت را که باید در طول 12 سال پرداخت شود به طور نقدی پرداخت می کند و در نهایت با تصمیم مشاوران وی،مقرر شد این بدهی در سه قسط و در طول یکسال تسویه شود.وی با اشاره به اينكه مشكلات جديدي براي ايجاد اين مجتمع شروع شده است ادامه مي دهد: با وجود استقبال این فرد، تاکنون زمین تحویل وی نشده و این در حالی است که این سرمایه گذار مبلغ مورد نیاز ضمانت نامه بانک ملی را شش ماه گذشته ارائه کرده است چراکه با تازگی مشخص شده 165 هکتار از بهترین زمین های این مجتمع در سال 91 به 10 نفر کشاورز واگذار شده است و تاکنون مشخص نشده که این واگذاری از جانب چه کسی بوده. البته منابع طبیعی و آبخیزداری، اداره کل ثبت اسناد و بانک ملی از این واگذاری اظهار بی اطلاعی می کنند.
بازوند در خصوص حل اين مشكل مي گويد: باید پیگیری های مستمر انجام شود تا زمین واگذار شده به کشت و صنعت بازگردانده شود که در این صورت یا توافق برای خرید دوباره زمین صورت گیرد و یا واگذاری زمین به این افراد ابطال شودوازطرفي تكليف کارگران قبلی این مجتمع نیز که اخراج شده اند باید توسط بانک ملی مشخص شود.ابراهیم آقامحمدی نماينده مردم لرستان در خصوص پيگيري هايش مي گويد: به دلیل عدم فعالیت دراين چندسال مجتمع به طور کامل تخریب شده وبراي راه اندازي مجتمع کشت و صنعت كارهاي مهمي انجام شده است. در ابتدای کار با کارشکنی های بانک ملی مواجه بودیم اما از آنجايي كه دولت اين مجتمع را به بخش خصوصي واگذار كرده بود پس از سه بار برگذاري مزايده كه آخرينش در دولت يازده انجام گرفت، سرانجام خريدار مشخص شد كه با حل شدن برخي از مشكلات روند ساخت آن انجام خواهد شد.
وي ادامه مي دهد: سرمایه گذار پروژه تا جایی که بررسی کردیم سابقه خوبی در فعالیت های مشابه دارد و در حال حاضر نیز مشکلی برای راه اندازی ندارد، ولی سرمایه گذار خواسته است که مقداری کار جلو برود و سپس نسبت به برگزاری مراسم راه اندازی رسمی اقدام شود. حتي تاکنون نیز تعدادی از افراد جویای کار در این مجتمع جذب شده اند .درحالي كه قراربود فاز اول اين مجتمع 12بهمن امسال راه اندازي شود اما برخي از مشكلات باعث شد تا افتتاح به زمان ديگري موكول شود.
ابراهيم آقامحمدي دراين رابطه مي گويد: برای احیای مجموعه کشت و صنعت لرستان با حضور یک بخش خصوصی قوی در این مجموعه تلاش های شبانه روزی فراوانی انجام گرفت تا اینکه سرمایه گذار این پروژه از طریق مزایده انتخاب شد.وي به ظرفیت های متعدد مجموعه کشت و صنعت لرستان اشاره كرده ومي گويد: این مجموعه در بخش های مختلف تولیدی و صنعتی پتانسیل های خوبی دارد که به تدریج تمامی این بخش ها طی فازهای مختلف به بهره برداری خواهند رسید.آقا محمدي با بیان اینکه احیای مجموعه کشت و صنعت لرستان در سه فاز مختلف تعریف شده است ادامه مي دهد: فاز اول آن که شامل پرورش هزار و 500 دام و کشت 80 هکتار باغ خواهد بود در اسفند ماه به بهرهبرداری میرسد.
نماینده مردم خرمآباد در مجلس شورای اسلامی یادآور مي شود: فاز دوم این پروژه نیز سال آینده آغاز میشود که 10 هزار گوساله و 30 هزار گوسفند در این مرحله به تدریج پرورش مییابند و فاز سوم نیز که ساخت کارخانههای جانبی مرتبط با این مجتمع است، بعد از آن آغاز میشود، تا از پوست، گوشت و سایر فرآوردههای این مجتمع استفاده شود.طبق گفته های اين نماينده پیشبینی میشود، با بهرهبرداری کامل از سه فاز این پروژه و ایجاد کارخانههای جانبی شاهد اشتغالزایی برای 15 تا 20 هزار نفر باشیم.
