از همان روزهاي نخستي كه پرونده هستهاي و مذاكره با گروه 1+5، توسط رئيس دولت يازدهم از شوراي عالي امنيت ملي به وزارت امور خارجه كشورمان بازگشت، «محرمانه بودن محتويات مذاكرات» جزءلاينفك تاكتيكهاي تيم مذاكرهكننده كشورمان به سرپرستي ظريف قرار گرفت.
اين ويژگي در تمام سطوح فعاليتهاي تيم مذاكرهكننده كشورمان نهادمند شد، به گونهاي كه نه تنها تمام محتويات توافقات ژنو 2 و3 را دربرگرفت بلكه به نشست كارشناسي ايران و 1+5 در هفته گذشته هم سرايت پيدا كرد، به گونهاي كه سيدعباس عراقچي پس از پايان نشست كارشناسي ايران و 1+5 در برنامه گفتوگوي ويژه خبري در پاسخ به اين سؤال كه آيا سندي وجود دارد كه امريكا زير توافقات خود (درباره اجراي توافقنامه ژنو) نزند؟ گفت: «Non- paper» قابل انتشار نيست.
وي بيان كرد: اگر چه توافقات روي كاغذ آمده اما Non- paper است و Non- paper قابل انتشار نيست. منظور از non- paper توافق نوشته شده و البته غيررسمي است كه طرفين تمايلي به انتشار و رسميتبخشي به آن ندارند. با اين حال چهار روز پس از اظهارات عراقچي، كاخسفيد خلاصه non- paper را منتشر كرد تا مشخص شود امريكا علاقهاي به اجراي حتي كوچكترين توافقات صورتگرفته با ايران ندارد.
اين در حالي بود كه سخنگوي وزارت خارجه ايران در واكنش به انتشار اين متن، آن را برداشت يكسويه امريكا از توافقنامه مذكور خواند و عنوان كرد: بيانيه كاخسفيد برداشت يكسويه و يكجانبهاي از توافقات غيررسمي اخير بين كارشناسان ايران و 1+5 ميباشد و به هيچ وجه ملاك ارزيابي يا قضاوت در مورد نحوه اجراي توافق ژنو نيست.
يك روز پس از انتشار بيانيه وزارت خارجه امريكا درباره مفاد توافق ايران و 1+5، محمدجواد ظريف با انتقاد از امريكا اعلام كرد اين توافق براي انتشار عمومي نبوده است: توافق اخير شفاهي بود و براي پخش در عموم نبود. ما از انتشار آن نگراني نداريم. متأسفانه برخي كشورها از ابتدا تلاش ميكردند چيزهاي ديگري غير از واقعيت را منتشر كنند. يكي از كشورها به هر دليلي تمايل ندارد تا مذاكرات به نتيجه برسد.
در حالي وزير امور خارجه كشورمان در كنار ديگر همكارانش متن منتشر شده از سوي دولت امريكا در تفسير توافق ايران و 1+5 را «تفسير يكسويه» از اين توافق عنوان ميكنند كه هنوز متني رسمي از سوي وزارت امور خارجه كشورمان در تشريح مفاد اين توافق اجرايي منتشر نشده و در هيچكدام از توضيحات مسئولان دستگاه ديپلماسي كشور، توضيحي مبني بر اينكه كداميك از بخشهاي متن امريكايي خلاف واقع بوده، داده نشده است.
بنابر آنچه وزير امور خارجه كشورمان تأكيد داشته مبني بر اينكه در «نگراني از انتشار متن اين توافق نداريم»، بايد گفت حال كه طرف امريكايي در خلف وعده متن توافقنامه را از جانب خود منتشر كرده، لازم است تا طرف ايراني نيز متن توافق را منتشر نمايد تا ابهامات رسانهاي موجود در اين زمينه برطرف و خلافگويي امريكا در اين باره روشن شود و از سوي ديگر، مردم ايران نيز از عملكرد نمايندگان خود در زمينه مديريت پرونده هستهاي اطلاع كافي و لازم را به دست آورند.
يادمان نرفته كه پس از اتمام مذاكرات ژنو3 هم مقامات رسمي وزارت امور خارجه كشورمان تفسيري متفاوت و حتي متناقض با آنچه مقامات سياسي غرب ميگفتند را اظهار ميكردند و بعد از گذشت نزديك به دو ماه هنوز براي مردم كشورمان و منتخبان آنها در خانه ملت مبهم مانده كه بالاخره «محتويات اصلي» مذاكرات چه بوده است. اما سؤالاتي كه همچنان براي افكار عموم بيپاسخ مانده اين است كه اگر توافقي به نفع ملت و سرنوشت كشور انجام شده، پس دليل نامحرم ماندن مردم چيست؟ يا اگر مشكلاتي در فرايند كار وجود دارد، چرا آنها را با مردم و مجلس در ميان نميگذارند تا هم پشتيباني بهتر انجام شده و هم جلوي اشكالات گرفته شود.
كجاي اينگونه رفتارها و تاكتيكها، تدبير و توان ديپلماسي است كه اقتدار و سرنوشت يك ملت را با توافقي كه دو طرف تفسيرهاي متناقضي دارند گره بزنيم؟ در پايان بايد تأكيد كرد افكار عمومي بر اساس آنچه رئيسجمهور دولت راستگويان در زمان تبليغات رياست جمهوري بيان ميداشت كه «دانستن حق مردم است»، انتظار دارند دولت به اندازه امريكاييها كه به مردم و سناي خود اطمينان دارند، به مردم و مجلس اطمينان كرده و آنها را در جريان پرونده هستهاي قرار دهند تا هم بخشي از شعارهاي انتخاباتي رنگ حقيقي به خود بگيرد و هم مردم اطمينان حاصل كنند سهمشان از مذاكرات شبانهروزي و پس از آن صبحانههاي متعدد كاري با اشتون «آبنبات چوبي» تازهاي نشده است.
