رئيس سازمان انرژي اتمي ايران از تداوم ساخت و انجام آزمايش روي نسل جديد سانتريفيوژها همراه با ارائه جزئيات فني آنها به آژانس بينالمللي انرژي اتمي خبر داد.
در حالي كه توافق ژنو تأكيد كرده كه ايران در طول شش ماه آينده سانتريفيوژ جديدي نصب نخواهد كرد، رئيس سازمان انرژي اتمي روز ژنجشنبه از تست (و نه نصب) نسل جديد سانتريفيوژهاي ايران خبر داد.علي اكبر صالحي روز پنجشنبه در اختتاميه كنفرانس دو سالانه تخصصي چرخه سوخت و مواد هستهاي ايران در اصفهان با بيان خبر تداوم ساخت سانتريفيوژهاي جديد تأكيد كرد كه اين نسل پيشرفتهتر از ماشينهاي غنيسازي است و قبل از اينكه به توليد انبوه برسند بايد تمام تستهاي مربوط را بگذرانند. صالحي با بيان اينكه ايران اطلاعات نسل جديد سانتريفيوژهايش را در اختيار آژانس بينالمللي انرژي اتمي قرار داده است، افزود: امروز با غرور و افتخار ميتوان گفت جمهوري اسلامي ايران در امر چرخه سوخت جزو كشورهايي است كه قابليت انجام تمام حلقههاي سوخت از اكتشاف تا تبديل كانه آرايي و توليد سوخت اورانيوم را دارد.
موافقتنامه جامع پادمان كه ايران بر اساس آن اطلاعات نسل جديد سانتريفيوژهايش را در اختيار آژانس قرار داده، بخشي از مقررات نظارتي آژانس بينالمللي انرژي اتمي است.
صالحي همچنين در مصاحبهاي با ايسنا در رابطه با تحقيق و توسعه در رابطه با نسلهاي جديد سانتريفيوژ تصريح كرد: در اين زمينه راه براي ما به طور كامل هموار است. ما توانستهايم نسلهاي پيشرفتهاي از سانتريفيوژ را بسازيم كه افق بلندتري براي متخصصان ما فراهم ميكند و در آخرين گزارش DIQ كه داوطلبانه و از روي حسننيت درباره نسل جديد سانتريفيوژها به آژانس داديم، اطلاعات نسل جديد سانتريفيوژ توليد شده در ايران را ارائه كرديم.
وي درباره نصب سانتريفيوژهاي جديد پس از اجراي توافق ژنو گفت: اگر در زنجيرههاي ماشينهاي نسل اول، ماشيني خراب شود همان ماشين جايگزين ميشود كه به لحاظ فني امري معقول است و اگر در نسلهاي جديد ماشيني خراب شود، از نسل خودش جايگزين ميشود.
صالحي تصريح كرد: در توافقنامه پادمان جامع الزامي به نشان دادن كارخانه روتورهاي سانتريفيوژ نداريم، چراكه در آن كارخانه، مواد هستهاي وجود ندارد و آژانس زماني حق ورود براي بازرسي دارد كه مواد هستهاي در آن محل به كار ميرود.
از اراك سلاح در نميآيد
صالحي درخصوص استدلال غربيها مبني بر اينكه رآكتور اراك ميتواند زمينه ساخت سلاح هستهاي را به خاطر استفاده از پلوتونيوم موجود در خود فراهم كند، تصريح كرد: اساساً رآكتور 40 مگاواتي تحقيقاتي اراك نميتواند پلوتونيوم مورد استفاده در سلاحهاي هستهاي را توليد كند، چراكه اين پلوتونيوم به مدت يك سال در قلب رآكتور قرار ميگيرد در حالي كه پلوتونيوم مورد استفاده در سلاحهاي هستهاي نبايد بيش از 3 الي چهار هفته در قلب رآكتور بماند، چون بيش از اين مدت اگر در قلب بماند به سمومي آغشته ميشود كه اساسا امكان استفاده از آن براي آنچه آنها معتقدند وجود ندارد. علاوه بر اين اساسا ايران فعاليت و كارخانه بازفرآوري ندارد.
وي خاطرنشان كرد: طبق توافق ژنو، قرار است براي رآكتور اراك «رهيافت پادمان» نوشته شود و اين به معني آن است كه رآكتور اراك مثل تأسيسات ديگر از جمله نيروگاه بوشهر و تأسيسات غنيسازي نطنز، برنامهاي براي بازديد و نظارتهاي آژانس خواهد داشت. علاوه بر اين رآكتور اراك مدتهاست كه هر سه ماه يكبار مورد بازرسي آژانس قرار ميگيرد، در حالي كه ايران الزامي به اين كار ندارد. بنابراين وقتي رآكتور فعاليتش را آغاز كند، طبق رهيافت پادماني كه براي آن نوشته و ميان ايران و آژانس توافق خواهد شد، از آن بازرسي ميشود و دوربينها 24 ساعته در آن نظارت دارند و اين به معناي آن است كه ساخت رآكتور متوقف نخواهد شد. وقتي دوربينهاي آژانس 24 ساعته در رآكتور نصب شود و بازرسان از آن بازديد كنند ديگر جاي نگراني نيست.
روسيه و يك كشور ديگر
صالحي در ادامه اين گفتوگو درباره ساخت دومين رآكتور اتمي كشور در بوشهر توسط روسها كه گفته شده است سال آينده كلنگ آن به زمين خواهد خورد، اظهار كرد: در سال 1992 و در زمان رياستجمهوري آقاي هاشمي رفسنجاني و مديريت آقاي امراللهي بر سازمان انرژي اتمي پروتكلي ميان ايران و روسيه امضا شد كه بر اساس آن روسها ميتوانند تا 4هزار مگاوات نيروگاه در ايران بسازند. از اين رو جمهوري اسلامي ايران تصميم گرفته است در چارچوب اين پروتكل با روسها وارد مذاكره شود. وي ادامه داد: بيش از دو سال است كه نيروگاه بوشهر در حال توليد برق و انرژي است، اما متأسفانه هنوز برخيها فكر ميكنند كه نيروگاه توليد برق نميكند. در دوره جديد مسئوليتم در سازمان انرژي اتمي، نيروگاه به بهرهبردار ايراني تحويل داده شد و در سه، چهار ماهه اخير، بيش از يك ميليارد و نيم كيلووات ساعت برق توليد شده است.
صالحي در ادامه از پيشنهاد و مذاكره با يك كشور در رابطه با ساخت نيروگاه اتمي در ايران خبر داد و گفت: در حال حاضر يكي از كشورها پيشنهاد خوبي به ما داده است و تاكنون هم دو جلسه با حضور بنده و معاون نيروگاهي سازمان در اين خصوص برگزار شده است. همچنين قرار است سفري در اين رابطه به كشور مذكور صورت گيرد. وي از ذكر نام كشور مذكور خودداري كرد و گفت: مذاكرات در اينباره با كشور مذكور در مراحل خوبي قرار دارد.
رئيس سازمان انرژي اتمي همچنين از پيشنهاد كشور ديگري براي ساخت نيروگاه در ايران خبر داد و بدون اشاره به نام اين كشور اظهار كرد: البته پيشنهاد ساخت نيروگاه در ايران از سوي واسطه كشور مذكور به ما ارائه شده است و ما در حال بررسي آن هستيم كه اگر بررسيها نتيجه مثبت داشته باشد، وارد مذاكره ميشويم.
دوشنبه بازهم در ژنو
ادامه مذاكرات كارشناسي ايران و گروه 1+5 روز دوشنبه در شهر ژنو برگزار خواهد شد. حميد بعيدينژاد، مديركل سياسي و بينالمللي وزارت امور خارجه رياست هيئت ايراني را برعهده دارد. مذاكرات كارشناسي ايران و 1+5 كه از روز پنجشنبه هفته گذشته در شهر ژنو برگزار شده بود بعد از چند دور مذاكره سخت و سنگين براي تعطيلات كريسمس متوقف شد و محمدجواد ظريف و كاترين اشتون مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا روز يكشنبه در يك گفتوگوي تلفني بر ادامه مذاكرات پس از تعطيلات كريسمس توافق كردند.