به گزارش «جوان» آمار جالب توجه ديگر آنكه امريكا در سالهاي اخير بيش از واردات كالاهاي فرهنگي، محصولات هنري و فرهنگي خود را به كشورهاي ديگر صادر كرده است؛ روندي كه در اكثر كشورهاي جهان شكلي وارونه دارد.
سياستمداران كشورهاي مختلف دنيا معمولاً از زاويه سودآوري اقتصادي به صنايع مختلف خود مينگرند اما در مورد امريكا كه اكنون گفته ميشود سودآوري اقتصادي صنعت هنر و فرهنگ آن از درآمدزايي صنعت توريسم پيشي گرفته و روي غلتك افتاده است، نگاه سرمايهداري به هنر فيلم، سينما، تلويزيون و تبليغات با بينشهاي سياسي و اجتماعي همراه شده و نگاهها به غالب شدن فرهنگ امريكايي بر فرهنگ بومي كشورهاي مختلف آن هم از طريق صادرات محصولات فرهنگي اين كشور معطوف ميشود.
دولت امريكا طي گزارشي درباره ميزان اثرگذاري هنر و فرهنگ بر اقتصاد اين كشور اعلام كرده است كه صنايع زيرگروه هاليوود توانستهاند براي اين كشور حدود 504 ميليارد دلار آورده اقتصادي داشته باشند؛ رقمي كه حدود 2/3 درصد توليد ناخالص ملي امريكا را تشكيل ميدهد. هاليوود، صنعت تبليغات، تلويزيونهاي كابلي و شارژي، نشر و پخش، هنرهاي اجرايي و غيره از جمله حوزههايي بودهاند كه در اين ميزان توليد سهم داشتهاند. اين اولين بار است كه امريكا گزارش ميزان مشاركت صنايع زيرمجموعه هنر و فرهنگ خود را در اقتصاد اين كشور منتشر ميكند و از قضا قرار است كه ارائه اين آمارها به شكلي منظم هر سال تكرار شود. با ارائه اين گزارش، آنچه جالب توجه است جلو زدن ميزان درآمدزايي هاليوود و صنايع وابسته به آن از صنعت توريسم، بهداشت و درمان و نيز ديگر صنايع امريكا است كه انتظار ميرفت سهم بيشتري در اقتصاد اين كشور داشته باشند. همه اينها در حالي است كه در اقتصاد بسياري از كشورها معمولاً براي هنر و فرهنگ و ميزان درآمدزايي آنها جايگاه خاصي در نظر گرفته نشده يا حداقل سهم اقتصاد هنر و فرهنگ در اين كشورها مورد بررسي و رديابي قرار نميگيرد.
به گفته تحليلگران امريكايي، هنر و فرهنگ حتي توانسته بر رونق صنعت گردشگري اين كشور نيز اثرات مثبتي داشته باشد. به گفته آنها، بخش هنر و فرهنگ اعم از سينما، نشر و تبليغات به رشد صنعت توريسم امريكا سرعت بخشيده و بر اساس آمار دولت فدرال امريكا در سال 2011 ميلادي سهم و مشاركت توريسم در ميزان توليد ناخالص ملي اين كشور را به رقم 8/2 درصدي رساندهاند. هنر و فرهنگ در امريكا به عنوان بخش مهمي كه دربرگيرنده نيروي كار اين كشور و نيز ميزان قابل توجهي از سهم GDP آن است ديگر به يك ستون محكم در اقتصاد ايالات متحده امريكا تبديل شده است.
از نكات جالب توجه، گزارش محققان درباره ميزان صادرات صنعت هنر و فرهنگ امريكا است كه از سال 2008 ميلادي روندي رو به رشد داشته است تا آنكه امريكاييها در سال 2011 توانستند بيش از آنكه از كشورهاي ديگر كالاي هنري و فرهنگي دريافت كنند، صادركننده هنر و فرهنگ به ساير ملتها باشند و در اين حوزه 4/10 ميليارد دلار درآمد كسب كردند! جواهرات، نقره جات، فيلم و خدمات ويدئويي بيشترين سهم از صادرات امريكا به كشورهاي ديگر را تشكيل ميدهند. در اين حوزه بايد امريكا را تنها كشور جهان دانست كه در آن ميزان صادرات محصولات فرهنگي و هنري چون فيلم و سريال از واردات محصولات فرهنگي پيشي گرفته است؛ نكتهاي كه گوياي رغبت بازارهاي جهاني براي دريافت اين كالاها و در نتيجه غالب شدن طعم كالاهاي فرهنگي امريكا بر ذائقه فرهنگي كشورهاي مختلف جهان است. چنانكه اين صنعت در حال حاضر منجر به نابودي سينماي كشورهايي چون ايتاليا يا فرانسه شده است كه در گذشته دور از رونق بسيار خوبي برخوردار بودند.
در ميزان مشاركت اقتصادي هنر و فرهنگ امريكا، فيلمهاي هاليوودي و خدمات ويدئويي در صدر و به دنبال آنها پخش، نشر و هنرهاي اجرايي قرار گرفتهاند. صنعت فيلم و ويدئو به تنهايي و به نوبه خود توانستهاند براي اقتصاد امريكا در سال 2011 ميلادي 47 ميليارد دلار ارزش افزوده داشته باشند؛ رقمي كه شايد تنها و تنها منحصر به امريكا باشد.
به گفته تحليلگران امريكايي، در سال 2011 ميلادي خروجي كلي از محل توليدات فرهنگي و هنري در اين كشور نيز رقم 916 ميليارد دلار بوده است كه 200 ميليارد دلار آن از محل تبليغات، 104 ميليارد دلار آن از محل مؤسسههاي آموزشي همچون دانشگاههاي هنر، 100 ميليارد دلار از محل تلويزيونهاي كابلي و 83 ميليارد دلار از محل سينما، فيلم و خدمات ويدئويي حاصل شده است. از نظر ميزان اشتغالزايي نيز صنعت فيلم و سينما و به عبارتي هاليوود در كنار صنعت ويدئو در اين كشور توانسته است بالغ بر 310 هزار كارگر را مشغول به كار كند. موزهها و هنرهاي نمايشي نيز هر يك توانستهاند موجب اشتغال بيش از 100 هزار امريكايي شوند. در مجموع 2 ميليون امريكايي در صنايع مربوط به هنر و فرهنگ امريكا مشغول به كار هستند.
محققان امريكايي همچنين ميزان صادرات صنعت هنر و فرهنگ امريكا و تأثيرپذيري آن از دوران بحران اقتصادي را مورد ارزيابي قرار دادهاند؛ از سال 2007 ميلادي، تأثير اقتصادي اين بخش همگام با بحران اقتصادي رو به كاهش رفته و اين شرايط تا سال 2011 ميلادي به حالت قبلي خود بازنگشته است. ميزان سهم اين بخش در GDP در فاصله زماني ميان سالهاي 1998 تا 2006 ميلادي 7/3درصد بوده است. امريكاييها ميخواهند گزارش بعدي ميزان مشاركت هنر و فرهنگ امريكا در اقتصاد اين كشور را پاييز سال 2014 ميلادي منتشر كنند كه بدون شك در فضاي كنوني حاكم بر عرصه فرهنگ و هنر جهان كه به شدت افسون هاليوود و كالاهاي فرهنگي امريكا شده است؛ آمار جديد اين گزارش تكاندهنده خواهد بود.
