
محمدرضاهاديلو - تولید ملی و جهاد اقتصادی تنها منحصر به صنعت و معدن نیست بلکه بسیار گستردهتر بوده و حوزه هایی همچون کشاورزی، دامداری، صنایع غذایی، صنایع تبدیلی و صنایع تکمیلی را نیز در بر می گیرد. در اين ميان، حمایت از کشاورزان و دامداران در عملي كردن شعارهاي حمايت از تولید ملی و کار و سرمایه های ایرانی و همچنين تحقق حماسه سياسي و رسيدن به اهداف آن بسیار موثر است و توجه ویژه اي را مي طلبد.
***
نظام دامداری عشایری و روستایی یکی از کهن ترین و مهمترین شیوه های پرورش دام در کشور است. با توجه به اینکه در مجموع و براساس برآوردهای انجام شده، نظام دامداری سنتی کشور اعم از روستایی و عشایری عمده ترین بخش تولید کننده گوشت قرمز در ایران به شمار مي آيد، به نظر می رسد، ایجاد هرگونه تحولی مستلزم اتخاذ راه کارها و سیاست هایی باشد که بتواند این نوع دامداری را به نحو مطالبی تحت تاثیر قرار دهد.
ویژگی اساسی نظام دامداری متکی بر مراتع طبیعی، کوچ خانواده همراه با دام و نظام ایلی در روابط اجتماعی است. در این نظام دام به صورت طبیعی و از مراتع ییلاقی و قشلاقی تغذیه می کند و تنها در مواقع خاصی تغذیه دام به دست انسان انجام می گیرد.
بايد حمايت كرد
بدون شک در کشور به هر زمین یا ناحیه ای که دارای مختصر پوشش گیاهی باشد و دامها بتوانند برای مدتی از سال را در آن بچرند، مرتع مي نامند و بر این اساس مراتع در تربیت و پرورش دامها نهایت اهمیت را دارند زیرا مراتع غذای کافی را در اختیار دامها می گذارد و در صورت کاهش مساحت و کیفیت مراتع نيز شرایط پرورش دامها محدودتر میشود.
ظرفیت چرای یک مرتع عبارت است از تعداد واحد دامی که می تواند در یک مدت معین از سال و در یک سطح از مراتع چرا کند بدون آن که به قدرت تولیدی گیاهان و خاک آن مرتع ضرر و زیانی برساند.
متاسفانه مشخص نبودن ظرفیت واقعی مراتع در سطح کشور و همچنین عدم توجه به ظرفیت مراتع باعث شده که در بسیاری از موارد بیش از ظرفیت مراتع در آنها دام چرا کند و موجب فقر و نابودی پوشش گیاهی شود.
حمایت از تولید ملی موجب توسعه بخش کشاورزی و خودکفایی در این بخش خواهد شد و با توجه به سرمایه های ملی و توانمندی های موجود در بخش کشاورزی، بیشترین اشتغال زایی و درآمد زایی را خواهد داشت.
حرفها عملي نمي شوند
در شرايطي كه در امور دام نیاز سالانه کشور به علوفه چيزي بيش از 57 میلیون تن است، يكي از مشكلات موجود در مسير توسعه اين صنعت در ايران را بايد بي توجهي به پتانسيل ها دانست. از 269 کارخانه تولید خوراک دام خشک با ظرفیت تولید سالانه پنج میلیون تن كه در حال فعاليت هستند امروز از كمتر از 50 درصد ظرفیت آنها استفاده میشود.
از سالها قبل قرار بود طرح ساماندهی دامداران روستایی به اجرا در آيد كه مي توانست حمايت خوبي از این صنعت در روستاها باشد. با توجه به اينكه 70 درصد هزینه تولید در صنعت دامداری به تامین علوفه و تغذیه دام مربوط میشود يكي از اولويت ها در اين عرصه طرح سیلوسازی در روستاهاست كه از سال 1385 صحبت هايي مبني بر ساخت سيلو در 200 نقطه كشور مطرح بود اما از اوضاع و احوال چنين به نظر مي رسد كه اين امر محقق نشده.
صنعتي درآمدزا
در دنياي امروز و با بالا رفتن ميزان تقاضا براي گوشت قرمز، ديگر دامداری سنتی جوابگوی اين رشد جمعیت و افزایش هزینه ها نیست و دولت ها اگر مي خواهند پاسخگوي نياز شهروندانشان باشند، بايد به سمت دامداری صنعتی برنامه ریزی و حركت كنند.
بنا به گفته كارشناسان، زیر مجموعه صنعت دامداری نسبت به دیگر طرحهای کشاورزي کم هزینهتر و دارای اشتغالزایی بالاتری است و بر همين اساس یک سوم ارزش تولیدات کشاورزی متعلق به زیر بخش هاي دام و طیور است. بنابراين بجاست دولت يازدهم از همين ابتدا نسبت به این صنعت توجه ویژهای داشته و با حمايت هاي خود، علاوه بر ايجاد زمينه هاي اشتغال، گامي اساسي در جهت خودكفايي كشور در توليد گوشت بردارد.