اين جمله امام (ره) پاسخ به كساني بود كه به قول امام ممكن بود «اين سؤال را طرح نمايند كه ثمره خونها و شهادتها چه شد؟» امام ميخواست بفهماند كه ما شروع كننده جنگ نبودهايم كه اكنون پاسخ دهيم كه به فلان اهداف اعلام شده رسيدهايم يا نرسيدهايم. بنابراين امام (ره) به تحميل خسارات به ايران اعتراف ميكند اما هدف دشمن از تحميل آن همه خسارت چيزي ديگر بود كه هرگز بدان نرسيد. به تعبير ديگر، دشمن هزاران نفر از جوانان اين كشور را از ملت گرفت و ميلياردها دلار خسارت مادي وارد كرد، اما مگر براي اين دو جنگ را شروع كرده بود؟ هدف اعلام شده آنان در بعد سياسي سرنگوني جمهوري اسلامي و از جهت حقوقي و جغرافيايي تسلط كامل بر اروندرود بود كه به هيچ يك دست پيدا نكرد و تسليم خواستههاي جمهوري اسلامي شد.
بنابراين وقتي دشمن به اهداف خود نرسيده است، به اين معني است كه طرف مقابل مانع آن شده است و اكنون كه مانع اهداف دشمن شده است طبيعتاً پيروز صحنه است و اگر خساراتي هم ديده است در عرصه دفاع قابل پذيرش است. مثلاً اگر چند نفر دزد بخواهند خودروي يك نفر را از چنگش بيرون آورند و راننده را با چاقو زخمي كنند اما نتوانند خودرو را از او بگيرند، كدام يك پيروز صحنهاند؟ راننده زخمي يا دزد فراري؟
مقام معظم رهبري در سخنراني اول فروردين ماه در مشهد مقدس مشابه گفتار امام راحل از خود ارائه كردند. معظمله با صراحت بر تأثيرگذاري تحريمها صحه گذاشتند و فرمودند: «بله تحريمها مؤثر بوده است.» اما سؤال اين است كه اين تأثير در راستاي تأمين منافع و خواستههاي تحريمكنندگان بوده است؟ اهداف تحريم اهداف دومرحلهاي است، بدين معني كه تحريمها در زندگي مردم و اداره كشور مؤثر بيفتد و در فرداي آن اتفاق مدنظر دشمن بروز يابد. هدف دشمن از تحريم فشار بر مردم بود اما اين غايت تحريم نيست، لذا بايد ابتدا هدف غايي را شناسايي كرد.
بعد از شناسايي هدف دشمن نبايد به فهم تأثير تحريم اكتفا نمود بلكه بايد ببينيم پله آخر تحريم كه هدف دشمن است محقق گرديده است يا خير؟ به دو صورت ميتوان فهميد كه دشمنان در تحميل اين همه تحريم دستاوردي نداشتهاند، نداشتن دستاورد به معني بيتأثير بودن تحريمها نيست، بلكه به معني مديريت و تدبير كارساز در درون كشور است كه ضمن درك تأثير تحريم مانع از تحقق اهداف دشمنان شده است.
اين دو روش عبارتند از: ۱- شناخت هدف دشمن و دوم شناخت رفتار دشمن پس از بيتأثيري تحريمها. دشمن دو هدف اساسي را از تحريمها دنبال ميكرد؛ اول اينكه فشارها منجر به تسليم نظام جمهوري اسلامي شود و چون فهميده بودند كه در راهبرد منافع حياتي جمهوري اسلامي ايران، حفظ نظام از اوجب واجبات است، بر اين باور بودند كه فشارها اصل حاكميت را به خطر خواهد انداخت.
بنابراين نظام جمهوري اسلامي براي پيشگيري از يك خطر حياتي، در مسئله هستهاي كوتاه خواهد آمد و اين چنين در مقابل چشم جنبشهاي اسلامي و ملتهاي مسلمان هيبت ايران فروخواهد پاشيد. دوم اينكه فكر ميكردند اگر مسئولان نظام كوتاه نيايند و سماجت به خرج بدهند، فشارهاي حاصل از تحريم ملت را به مقابله با حاكميت خواهد كشاند، در آن صورت يا تغيير ساختار صورت ميگيرد يا ايران راه تسليم را در پيش ميگيرد. اكنون بايد پرسيد كه آيا بر اثر تحريمهايي كه تأثيرگذار بوده است كدام يك از اهداف دشمن محقق شده است.
ما آسيب ديدهايم اما در سبد دشمن چه چيزي قرار گرفته است؟ بنابراين ياد امام راحل ميافتيم كه گفتند: «دشمنان در تحميل آن همه خسارت چيزي به دست نياوردند.» روش دوم براي فهم نرسيدن دشمن به اهدافش رفتار آنان در مذاكرات آلماتي ۱ است كه براي اولين بار از بهكارگيري واژههايي مانند «لغو» و «تعطيلي» خودداري كردند و صرفاً به حوزه اعتمادسازي روي آوردند. طبيعتاً اگر آنان احساس ميكردند ما بر اثر تحريمها در حال خفه شدن هستيم، پاي خود را محكمتر در بيخ گلوي ما فشار ميدادند.
اين كوتاه آمدن نشان ميدهد كه پس از ريختن سنگينترين آتش تهيه (تحريم بانكي و نفتي) ديدند راهپيمايي ۲۲ بهمن پرشورتر از هر سال بود و آنقدر فضاي داخلي ايران مستحكم است كه سران قوا به خود اجازه ميدهند دچار چالشهاي جدي شوند، طبعاً اگر استحكام داخلي نظام دچار خدشه بود، مسئولان نيز به روش ديگري با هم برخورد ميكردند. بنابراين هم در جنگ تحميلي و هم در تحريمهاي همهجانبه غرب، ما خسارت ديديم، اما دشمنان چيزي به دست نياوردند. اين مسير فقط با شجاعت يك رهبر بيدار و استقامت يك ملت هوشيار پيموده ميشود. اميد است امسال شاهد چيدن ميوههاي استقامت و اميد باشيم. انشاءالله.
