شهرستان ابرکوه دارای بیش از۳۰مسجد تاریخی است كه از این تعداد ۱۸ مسجد به ثبت آثار ملی ایران رسیده است و قدیمی ترین آنها مساجد بیرون جامع ابركوه، مهرآباد، جامع هك، جامع مریم آباد است .
رییس میراث فرهنگی ابركوه ضمن بیان این مطلب گفت: مسجد بیرون منزلگاه علی بن موسی الرضا(ع) است كه شامل دوایوان باحیاط مركزی و ایوان غربی به گنبد خانه ای گشوده میشود كه ازداخل مربع و ازخارج نیم دایره است.
محمد علی اكرمی اظهار داشت: ضخامت دیوارهای آن به بیش از۷۰/۱متر میرسد وتنها ورودی مسجد درحال حاضر درجبهه شمالی است كه از طریق اتاق به ایوان غربی باز میشود علاوه برآن دوگذرگاه دیگر نیز وجود دارد كه یكی ازشرق به داخل حیاط و دیگری ازغرب ازطریق راهرویی به گنبد خانه راه می یابد.
وی افزود: كتیبه كاشی معرق درسه رشته خط به عرض تقریبی ۶۵ سانتیمتربه رنگهای سفید وآبی برپیشانی سردر ورودی مسجد نصب شده كه ازآن اطلاعات تاریخی بدست می آیدو همچنین خط نسخ آن ازانواع خطوط كتیبه های مورد توجه دوران تیموری درقرن نهم هجری است.
گفتنی است: این مسجدباشماره باشماره ۲۱۷۰ درفهرست آثارملی ایران به ثبت رسیده است .این بنای تاریخی ، مسیر حركت امام رضا (ع) از مدینه به مرو ( مشهد مقدس ) در ۱۷ آبان ماه سال ۱۹۵ هجری شمسی برابر با هشتم ربیع الاخر سال ۲۰۱ هجری قمری است كه هر سال مراسم باشكوهی با حضور انبوه مردم مومن شهرستان ابركوه در این محل بصورت سنتی آن زمان برگزار می شود.
همچنین مسجد جامع ابركوه یكی از بناهای مهم تاریخی استان یزد بشمار می رود كه قدمتی به بلندای تاریخ این شهر دارد که قسمتهایی ازمسجد جامع ابركوه مربوط به قبل ازاسلام وقسمتهایی هم مربوط به دوره سلجوقی وحكمرانی مغول می باشد.
مسجد جامع ابركوه یكی از قدیمترین مساجد وازدوران سلجوقی و با دو قبله از دیدینهای جذاب است و دارای دو شبستان درپس ایوان شمالی و ایوان جنوبی و سردابه ای به ابعاد۱۰*۱۰ در میا ن صحن خود است.
از چهار محراب دیگر مسجد جامع ابركوه سه محراب از جنس سنگ مرمر و آهك و دیگری از جنس كاشی ساده است و محراب اصلی سنگی این مسجد كه دارای دو ستون تزئینی زیبا بوده و از جنس مرمر است و اكنون در میان تالار مركزی گنجینه ی اسلامی موزه ملی ایران، نماینده ای شایسته برای نمایش فضای معنوی مساجد ایرانی به گردشگران داخلی و خارجی است .
گفتنی است ؛ مسجد جامع ابركوه با مجموعه ای غنی از انواع هنرهای تزئینی معماری اولین بنای تاریخی استان یزد است كه به شمارة ۱۹۷ درتاریخ ۹/۵/۱۳۱۲ درفهرست آثارملی توسط آندره گدار به شماره ی ۱۹۷ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
