
بهمن سال گذشته بود كه طراح لايحه تحريم بانك مركزي ايران، لايحه ضد ايراني تسهيل امكان مزايده و فروش الواح باستاني ايران در مؤسسه شرقشناسي دانشگاه شيكاگو امريكا را به نفع لابي صهيونيستي به كنگره امريكا پيشنهاد كرد؛ لايحهاي كه در صورت تصويب ميتوانست امكان غارت و مزايده الواح ۲۵۰۰ ساله كشورمان را براي بازماندگان حوادث بمبگذاري انتحاري سالهاي دور تسهيل كند. اين در حالي است كه يكي از اساتيد دانشگاه شيكاگو و نيز يكي از اساتيد دانشگاه هاروارد امريكا در گفتوگو با «جوان» با تأكيد بر مخالفت دولت امريكا با هر گونه اقدام در جهت فروش و مزايده اين اشيا از رد اين لايحه و قطعيت بازگشت الواح باستاني به كشورمان سخن ميگويند؛ قطعيتي كه در خوشبينانهترين حالت شايد ۱۰ سال به طول بينجامد.
به گزارش «جوان»، الواح ۲۵۰۰ ساله هخامنشي كه در سالهاي دور از دل پرسپوليس بيرون آمد در دوراني كه هنوز آتش جنگ جهاني دوم برافروخته نشده بود، براي پژوهش موقتي به مؤسسه شرقشناسي دانشگاه شيكاگو امريكا سپرده شد. نبود متخصصي مسلط بر زبان پارسي باستان در ايران اين الواح ارزشمند را راهي كشوري كرد كه امروز بر پايه توهماتي ضد ايراني بعد از گذشت ۷۵ سال باز هم از بازگرداندن اين اشيا خودداري ميكند؛ امروز سنگ نوشتههاي تاريخي ايران در حالي نقش غرامت ۳۰۰ ميليون دلاري را پيش چشم بازماندگان يهودي – امريكايي حوادث بمبگذاري سالهاي ۱۹۹۷ و ۱۹۸۳ ميلادي در بيتالمقدس و بيروت بازي ميكنند كه دادگاه استيناف امريكا در اوايل سال پيش قرار مزايده اين آثار را به صورت موقتي متوقف كرد اما در بهمن سال گذشته طرح سناتور منندز به كنگره امريكا باز هم نمكي بر زخم دوستداران ميراث فرهنگي كشور بود. نگرانيها بيش از هر چيز به بيشتر پيچيده شدن فرآيند بازگشت اين الواح باستاني به كشور بازميگشت هر چند اكنون دو تن از اساتيد سابق دانشگاه شيكاگو در گفت و گو با «جوان» در كمال خوش بيني اين نگرانيها را بيپايه قلمداد ميكنند و بازگشت الواح باستاني هخامنشي را به كشور قطعي ميدانند.
دكتر رنه كواكس، مدرس سابق دانشگاه شيكاگو امريكا كه به الواح ايراني موجود در مؤسسه شرقشناسي اين دانشگاه به طور مستقيم دسترسي داشته است در پاسخ به سؤال «جوان» پيرامون لايحه اخير نماينده كنگره امريكا ميگويد: «اين لايحه رد شده است البته شايد رد اين لايحه يك حركت موقتي باشد ولي از هر جهت اميدوار هستيم كه براي سنگ نوشتههاي باستاني ايران اتفاق ناگواري نيفتد.»
كواكس در خصوص آينده اين الواح ايراني با نگاهي مثبت ميافزايد: «مطمئن باشيد كه امريكا اين اشيا را قطعاً به ايران باز بر ميگرداند و علت طولاني شدن پژوهش روي اين اشيا آن است كه تعداد اين تكه الواح بسيار زياد بوده و چسباندن آنها به يكديگر و انجام كارهاي پژوهشي اعم از شست و شو، شورهزدايي و ترجمه و انتشار متعاقباً دشوار است.»
مدرس سابق دانشگاه شيكاگو امريكا ادامه ميدهد: «دانشگاه شيكاگو به هيچ وجه اجازه نميدهد كه اين اشيا فروخته شود و شما ميتوانيد تا چند سال ديگر شاهد بازگشت اين اشيا به خانه اوليهشان در موزه ملي خود باشيد.»
در عين حال پيوتر استاينكلر، آشورشناس بخش زبان و تمدن خاور نزديك دانشگاه هاروارد امريكا كه وي نيز از نزديك به الواح باستاني موجود در مؤسسه شرقشناسي دانشگاه شيكاگو دسترسي داشته معتقد است كه لايحه اخير سناتور امريكايي عليه اين الواح، لايحهاي بيدفاع است.
استاينكلر در اين خصوص به «جوان» ميگويد: «هيچكس در امريكا حاضر نيست كه از اين لايحه دفاع كند. حتي دانشگاه شيكاگو نيز در كنار تمام اساتيد اين دانشگاه با فروش و مزايده اين الواح مخالفت ميكنند. آنها ميخواهند اين اشيا كه يادگارهاي فرهنگي هستند هر چه بهتر حفظ شوند. حتي دولت امريكا هم به نظر نميرسد كه به نفع عدهاي كه شخص حقيقي هستند بخواهد اين اموال تاريخي و فرهنگي را بفروشد. بنابراين از اين لايحه دفاع نميكند. از اين الواح حمايت ميشود و علاوه بر اين شما ميتوانيد به دادگاههاي امريكايي درخواست استيناف دهيد.»
كواكس و استاينكلر در حالي آينده خوبي را براي الواح باستاني موجود در مؤسسه شرق شناسي دانشگاه شيكاگو امريكا پيشبيني ميكنند كه پيشتر گرنت فريم، آشورشناس بخش زبان و تمدن خاور نزديك دانشگاه شيكاگو از پاسخگويي به سؤالات «جوان» پيرامون الواح هخامنشي ايران خودداري كرده بود. گفتني است كه پيش از شروع دعواي حقوقي بر سر اين الواح باستاني، موسسه شرق شناسي دانشگاه شيكاگو قريب ۳۰۰ قطعه از الواح هخامنشي را به ايران بازگرداند هر چند كه هزاران قطعه از اين الواح ارزشمند تاريخي همچنان در انبارها و لابراتورهاي پژوهشي مؤسسه شرق شناسي دانشگاه شيكاگو نگهداري ميشود تا جنگ رواني بر سر اين اشياي تاريخي با پشتوانه لابي صهيونيستي همچنان ادامه داشته باشد.