
در سالي كه مزين به شعار توليد ملي است، تصور عام از نحوه تطبيق سازمان صدا و سيما كشور با اين شعار چنين بود كه از اين پس احتمالاً صدا و سيما آنتن پخش خود را بيش از هر چيز در اختيار توليدكنندگان فيلمها و مجموعههاي داخلي قرار ميدهد تا با قطع وابستگي از توليدات خارجي ، نان و روزي را به سفره فيلمسازان، تهيهكنندگان و كارگردانان جوان كشورمان سرازير كند اما رسانه ملي در حركتي غيرمنتظره به تازگي از خريد چند سريال خارجي و نمايش آنها خبر داده است كه در اين ميان اين آثار يك مجموعه انگليسي، يك مجموعه ايتاليايي و باز هم يك سريال از كره جنوبي به چشم ميخورد. در واقع سرمايههاي ملي يك سازمان ملي نصيب كشورهايي ميشود كه قرابت فرهنگي و حتي سياسي نيز با كشورمان ندارند!
سالها از زمان پخش سريالهاي كره جنوبي و موفقيتي كه اين سريالها در غياب آثار مشابه ايراني در كشورمان كسب كردند، ميگذرد. الگوي كرهاي يانگوم در شرايطي از طريق تلويزيون به خانه ايرانيها آمد كه رسانه ملي هنوز كه هنوز است طلسم معرفي مفاخر زن كشورمان را چه از طريق فيلم، سريال و حتي مستندات تلويزيوني نشكسته است. به دنبال آن جومونگ، پهلوان، اسطوره و قهرمان تاريخ كره جنوبي نيز در غايت مظلوميت و ناشناخته باقي ماندن مفاخر و قهرمانان تاريخي ايراني چون رستم از طريق تلويزيون، خود را به چهرهاي شناخته شده در ميان كودكان و جوانان كشورمان تبديل كرد و سازمان صدا و سيما كه يحتمل چاپ تصوير قهرمانان تاريخ كره جنوبي بر پيراهن جوانان را گواهي بر استقبال شديد مردم از پخش اين سريال ميدانست، شانس خود را در جهت تقويت ذائقه اين قشر از مخاطبان، با سريالهاي كرهاي ديگري نيز امتحان كرد. حالا مدتها از زمان اوج پخش سريالهاي كرهاي گذشته است و اين بار صدا و سيما نويد پخش مجموعه كرهاي دونگ يي را به مردم داده است. سريالي تلويزيوني در۶۰ قسمت ۶۰ دقيقهاي كه باز هم قرار است دريچهاي از تاريخ كره جنوبي را به روي مردم كشورمان بگشايد و بعيد نيست كه با موفقيت اين سريال و شخصيت اول آن در نظر مخاطبان ايراني، سفير كره جنوبي بار ديگر اين شخصيت تاريخي كشورش را با يكي از شخصيتهاي بزرگ زن تاريخ كشورمان مقايسه كند چنانچه پيشتر نيز وي جومونگ كره جنوبي را با يكي از شخصيتهاي تاريخ ايران بزرگ مقايسه كرده بود.
الگوي نمايش سريالهاي خارجي در تلويزيون كه از سالهاي دور با اوشين ژاپني آغاز شده، حاكي از اين است كه ملاك صدا و سيما در انتخاب و خريد فيلم و سريال در اكثر مواقع تابع سياستهاي كلي كشور بوده است. تلويزيون ملي كشورمان در اين سالها آيينه نمايش سريالهاي آلماني، ژاپني و حتي سوريهاي و تركيهاي در بازههاي زماني مختلف بوده است اما در عين حال همراهان هميشگي رسانه ملي به ياد ندارند كه از كشورهايي چون اتريش، فرانسه يا سوئد در ويترين رسانه ملي سريال ديده باشند.
در واقع تجربه ثابت كرده است كه مسئولان صداوسيما در اكثر مواقع خريدار محصولات كشورهايي هستند كه با كشورمان كاملاً تيره خوب سياسي نداشته باشند. اما اين بار سريالهاي جديد صدا و سيما محصول كشورهايي چون انگليس، ايتاليا و كره جنوبي است؛ كشورهايي كه رابطه سياسي بديا تيره با ايران دارند و به نظر ميرسد كه اين آثار براي جلب نظر نماينده مسئول خريد صدا و سيما امتيازات ديگري داشتهاند. مجموعه انگليسي «غوطه در منجلاب» داستاني افشاگرانه پيرامون نقاط ضعف كابينه نخست وزير انگلستان را دارد و سريال ايتاليايي «كميسر مونتالبانو» نيز همچون سريالهاي جنايي به موضوع مبارزه پليس با مفاسد اجتماعي، مجرمان مربوط به قتل، سرقت، قاچاق مواد مخدر و اسلحه ميپردازد. در اين بين سريال كرهاي «دونگ يي» همچون نمونههاي ديگر كرهاي قرابت بيشتري با برخي ارزشها در كشورمان دارد اما در هر صورت جزو سريالهاي درجه ۳ دنيا به شمار ميآيد و آيا اين قرابت براي نمايش چنين سريالي كافي است؟ سريالهاي كرهاي در مقايسه با ساير توليدات خارجي از قيمت پايينتر و تعداد قسمتهاي بيشتري برخوردار هستند. به گفته كارشناسان، هزينه توليد يك سريال داخلي كه بينندگان رسانه ملي را به مدت يك سال سرگرم كند، به طور ميانگين حدود ۸ ميليارد تومان است؛ رقمي كه مسئولان سازمان صدا و سيما ميتوانند با خريد سريالهاي دسته چندم خارجي در آن صرفهجويي كنند. در اين بين سريالهاي ارزانقيمت كرهاي كه الگوها و قهرمانان تاريخي خود را به جامعه كشورمان تحميل ميكنند، به دليل تعدد قسمتها گزينه خوبي براي صدا و سيما به شمار ميآيند اما پسلرزههاي نمايش آنها در كشور پيشتر با ترجيح كودكانمان به خريد جنگافزارهاي جومونگي، پوشيدن لباس با طرح شخصيتهاي كرهاي و ناشناخته باقي ماندن قهرمانان تاريخي كشورمان در لواي شهرت سربازان جان فداي چشم بادامي تجربه شده است.
از سوي ديگر تجربه ثابت كرده است كه امروز پخش سريالهاي خارجي موجي از مسائل اقتصادي را به دنبال خود راه مياندازد. در سالهاي گذشته ردپاي شركتهاي تجاري كره جنوبي نيز در نمايش سريالهاي كرهاي از تلويزيون ملي ديده ميشد. چنانچه اسپانسر يكي از همين شركتها بود كه چند سال پيش بازيگر نقش جومونگ را به ايران آورد. در واقع از زماني كه پاي سريالهاي كرهاي به كشورمان باز شد، بدون شك بازار فروش محصولات كرهاي در كشور نيز تحت تأثير پخش اين سريالها قرار گرفت و در شرايطي كه شعار سال جاري حمايت از سرمايه ايراني و توليد ملي است، باز هم رسانه ملي عرصه تاخت و تاز سريالهاي كرهاي در تلويزيون ميشود تا بازار محصولات داخلي نيز از اين اقدام بيتأثير نماند. در اين بين جاي سؤال است كه چرا صدا و سيما از كشورهايي چون روسيه يا مصر كه در ساخت سريالهاي تلويزيوني تبحر دارند و نيز شبكه المنار كه سريالهاي لبناني پخش ميكند تاكنون سريالي خريداري نكرده است. صدا و سيما در شرايطي اقدام به خريد سريالهاي خارجي و به خصوص سريال كرهاي ميكند كه مرتضي ميرباقري، معاون سيما پيشتر با حضور در تلويزيون در خصوص ارائه سفارش به كره جنوبي براي ساخت سريالهايي با رويكرد ايراني ابراز تمايل كرده بود و اين در حالي است كه برنامهسازها و توليدكنندههاي بسياري در كشورمان در تمناي تحقق شعار حمايت از توليد ملي و در نتيجه حمايت صدا و سيما از ساخت و توليد سريالهاي تلويزيوني هستند.