نگاهي به مأموريت‌ها و تحولات جديد در سپاه پاسداران به مناسبت دوم ارديبهشت سالروز تأسيس اين نهاد

مؤلفه‌هاي قدرت سپاه

علي شيرين | سپاه پاسداران نهادي راهبردي و تأثيرگذار است كه در بستر پرفراز و نشيب انقلاب اسلامي و مقاطع حساس و خطير و سرنوشت‌ساز نقش اساسي و كليدي را در حيطه وظايف و مأموريت‌هاي محوله و در شرايط اضطراري فراتر از مأموريت‌ها ايثارگرانه به دفاع از نظام و حراست از انقلاب و كيان كشور پرداخته است. اين سازمان استراتژيك كه در درجه اول نهادي اسلامي، انقلابي و نظامي با مأموريت‌هاي مشخص تلقي مي‌شود در عين حال داراي ساختاري نظام‌مند، توانمند و داراي توان واكنش سريع و گسترده در پهنه جغرافيايي كشور است. علاوه بر اين سپاه داراي سازماني پوياست كه بتواند تغييرات شرايط محيطي را در خود اعمال كند و سپاه وقتي ماهيت تهديد عوض مي‌شود مي‌تواند متناسب با آن ساختار و ماموريت‌هاي خود را تغيير دهد.پيوند با مردمسپاه پاسداران در درجه اول بستري مردمي و مردم‌نهاد دارد به گونه‌اي كه با گذشت بيش از 30 سال از تأسيس اين نهاد، اين نيرو در دل مردم جاي داشته و اقشار مختلف صميميت و محبتي خاص نسبت به پاسداران از خود نشان مي‌دهند.مردم ما هنوز ياد و خاطره گشت‌هاي ثارالله كه با برخورد شايسته‌شان، خاطرات دلنشيني را در دل مردم بر جاي گذاشته‌اند، فراموش نكرده‌اند بنابراين مردم‌گرايي، مردم‌دوستي و مردم‌نهادي از جمله ويژگي‌هاي نهادينه شده سپاه پاسداران به شمار مي‌رود كه با تركيب شدن با مؤلفه‌هايي چون صميميت، محبت و عطوفت نيروهاي سپاه و بالطبع بسيجيان كه بدنه جامعه و پيكره اجتماع به شمار مي‌روند استحكام و پيوند وثيق سپاه را با جامعه حفظ و تقويت كرده است.ولايت‌مداري و ولايت‌پذيريويژگي ديگري كه سپاه را نهادي شاخص،‌ تأثيرگذار و كارآمد ساخته تبعيت از ولايت و پيروي از فرامين امام راحل و رهبر معظم انقلاب و فرماندهي كل قواست كه سپاه در همه عرصه‌ها با فرارو قرار دادن اوامر و نواهي ولي امر و نهادينه‌سازي استراتژي‌هاي راهبردي فرماندهي معظم كل قوا در ساختار اين نهاد و جاري و ساري ساختن خواسته‌هاي رهبري در متون و مباحث آموزشي و تدوين آن در قالب اصول راهبردي و تزريق به بدنه سپاه توانسته گام‌هاي بلندي را در اين زمينه بردارد.بي‌ترديد پرورش و تربيت شخصيت‌هايي چون شهيد همت‌ها، خرازي‌ها، كاظمي‌ها، جهان‌آراها، باكري‌ها، شهبازي‌ها، باقري‌ها و... ،در سايه‌سار مكتب ولايت فقيه و ولايت‌مداري امكان‌پذير است و محال است كه سپاه بتواند در چارچوبي غير از مكتب، مرام و منش ولي فقيه چنين چهره‌هاي بزرگي را تحويل نظام و اجتماع دهد.خلاقيت و خودباورييكي ديگر از مؤلفه‌هاي قدرت و تأثيرگذاري سپاه در استراتژي نظامي جمهوري اسلامي و موفقيت‌هاي حاصله در دوران دفاع مقدس عنصر خلاقيت و خودباوري و اتكا به پتانسيل‌ جوانان و نيروهاي زبده و تازه‌نفس و بازگذاشتن فضا براي پرورش خلاقيت‌ها و بروز استعدادها و آزادسازي انرژي‌هاي ذخيره شده است.دوران جنگ تحميلي كه سپاه دومين آزمون خطير خود را پس از غائله كردستان پيش‌رو داشت، عنصر خلاقيت، خودباوري و جوان‌گرايي نقش اصلي را در تغيير سرنوشت جنگ و دفع تهاجم عظيم دشمن از خود به جاي گذاشت. به گونه‌اي كه جوان‌ترين فرماندهان جنگ مثل حسن باقري افشردي، احمد متوسليان، رضا چراغي، محمدابراهيم همت و... جزو خلاق‌ترين و خوش‌فكرترين چهره‌ها و عناصر جنگ شناخته مي‌شوند كه با طراحي عمليات‌هاي بزرگ و در افكندن طرح‌هاي ابتكاري و عملياتي و فريب متجاوزان، دشمن را در مناطق عملياتي زمين‌گير مي‌سا ختند.اين فرآيند در سال‌هاي جنگ و پس از جنگ تداوم مي‌يابد و امروز در عرصه‌هاي مختلف تجهيز ساختار، تقويت يگان‌‌هاي نظامي، توليد تجهيزات و ورود به عرصه‌هاي فناوري نوين نظامي هرچه جلوتر مي‌رويم شاهد شكوفايي‌هاي بيشتر و بروز خلاقيت‌هاي نسل‌هاي اول و دوم پاسداران هستيم.دين‌باوري و دين مداريتقويت انگيزه‌هاي ديني و ايماني و باورمندي به اصول ديني و اعتقادي و اعتقاد عميق به عنصر قدرت الهي در ميادين عملياتي و صحنه‌هاي عمل باعث شده تا اين نيرو به منبع قدرتي عظيم و پايان‌ناپذير متصل شود. تكيه بر قدرت عظيم الهي كه همه در يد قدرت اوست باعث شده تا در بسياري از صحنه‌هاي خطير و سخت نيروهاي پاسدار بتوانند فرازهاي دشوار و مقاطع سخت را پشت سر بنهند. بي‌ترديد عبور از رودخانه عظيمي چون كارون و اروندرود، تسخير فاو، جنگ در هور، نبردهاي سنگين در ارتفاعات و شكستن دژهاي پدافندي دشمن در عمليات‌ها خود حاصل تكيه بر اين قدرت لايزال است.سپاه در دوره جديدپس از پايان جنگ تحميلي دولت به كمك سپاه در عرصه‌هاي مورد نياز كشور به ويژه بازسازي و سازندگي نياز پيدا كرد تا از اين نيروي عظيم و توان گسترده‌اي كه در قالب نيروهاي مردمي و تجهيزات در اختيارش بود بهره ببرد و سپاه با هدف محروميت‌زدايي ازمناطق محروم با توسعه يگان‌ها و ايجاد قرارگاه‌هاي سازندگي خاتم‌الانبيا(ص)و قرب و تأسيس بسيج سازندگي در سال 79 به فرمان رهبر فرزانه انقلاب و توسعه بسيج اقشار به رويكردهاي تازه‌اي دست يازيد تا با توسعه و تقويت ابعاد مردمي و خدمات‌رساني در قالب‌هاي مختلف به نيازهاي اساسي كشور در سازندگي، پاسخ دهد.قرارگاه سازندگي خاتم‌الانبيا(ص) توانسته در بخش‌هايي از پروژه‌ها و طرح‌هاي عمراني ضمن بر عهده گرفتن پروژه‌هاي عظيم كه از توان بخش‌هاي ديگر كشور خارج بود ضمن ايجاد استقلال و خودباوري در ميان نسل جوان، زمينه شكوفايي و خلاقيت نيروهاي مؤمن و متخصص داخلي را فراهم كند و دست‌هاي بيگانه را از شريان‌هاي اقتصادي كوتاه سازد.همچنين اين قرارگاه امروز در عرصه‌هايي چون سدسازي، پل‌سازي، راهسازي، صنايع نفت و عمليات‌هاي دريايي و... حرف‌هاي زيادي براي گفتن دارد. انتصاب فرمانده جديد، آغاز تحولات تازه سپاهتغييرات صورت گرفته در سپاه پاسداران بعد از انتصاب سردار جعفري به سمت فرماندهي كل چشمگير و راهبردي است. برخي تغييرات ساختاري در سپاه‌هاي استاني ايجاد و تقويت چشمگير بخش سايبري سپاه كه در فضاي اينترنت به فرماندهي پدافند سايبري مشهور شده مشهود بوده، ورود بسيج به بحث تهديدات نرم، گسترش و تقويت نيروي هوافضاي سپاه، برخي تغييرات در راستاي گسترش اشراف اطلاعاتي سپاه و... از جمله اين تغييرات بنيادين است. بي‌شك يكي از مهم‌ترين شواهد موفقيت سپاه، رضايت رهبر معظم انقلاب از عملكرد آن در حوادث پس از انتخابات است چراكه چشم اميد تمام بدخواهان و مخالفان نظام و انقلاب اسلامي ايران به اين اغتشاشات دوخته شده بود كه سپاه با حضور قاطع خود نظام اسلامي را استوار نگاه داشت.سردار جعفري در مراسم توديع و معارفه فرمانده سپاه محمد رسول‌الله(ص) تهران بزرگ با اشاره به تغيير و تحول اخير ساختاري در سپاه پاسداران گفت: اين تحولات اراده شخص مقام معظم رهبري بود كه در راستاي حفظ قوي‌تر و مطلوب‌تر انقلاب و نظام اسلامي صورت گرفته است.مقابله با تهديد نرم، مأموريت تازهفرمانده كل سپاه مقابله با تهديدات نرم را مهم‌ترين مأموريت سپاه‌هاي استاني عنوان كرد و گفت: تيپ‌هاي عملياتي بسيج نيز در ذيل اين سپاه‌ها قرار مي‌گيرند، چراكه محور اصلي آمادگي و مؤلفه اصلي قدرت در سپاه همين يگان‌هاي مردمي بسيج است. فرمانده كل سپاه پاسداران انقلاب اسلامي با بيان اينكه جدا بودن يگان‌هاي زميني سپاه از بسيج آنها را تقويت نمي‌كرد، افزود: اينكه نيروي مقاومت بسيج هم كار نظامي بكند، اشتباه بود بلكه بايد تمركز اصلي اين نيرو روي تهديدات فرهنگي و اجتماعي قرار بگيرد.سردار جعفري تأكيد كرد: سازماني پوياست كه بتواند تغييرات شرايط محيطي را در خود اعمال كند و در سپاه نيز وقتي ماهيت تهديد عوض مي‌شود، بايد اثر خود را در درون سازمان بگذارد.وي با بيان اينكه اولويت امروز مقابله با تهديدات نرم و تهديدات فيزيكي است كه به دنبال آن صورت مي‌گيرد، خاطرنشان كرد: امروز زمينه براي كار فراهم شده و سپاه‌هاي استاني در اولويت هستند چراكه مقابله با تهديدات نرم بر عهده اين سپاه‌هاست. فرمانده كل سپاه پاسداران انقلاب اسلامي با تأكيد بر اهميت توجه به حوزه‌ها و پايگاه‌هاي بسيج اظهار داشت: بايد با اجراي طرح‌هاي مختلف از جمله آيه‌هاي تمدن و صالحين تحول در نشاط را در اين حوزه‌ها شاهد باشيم.سردار جعفري اظهار داشت: ما از طرف مقام معظم رهبري مأموريم تا انسان‌هايي همتراز امام و انقلاب تربيت كرده و اشراف اطلاعاتي در مأموريت‌ها و تشكيل بسيج ده‌ها ميليوني را در اولويت كاري خود قرار دهيم.تغيير ديگر؛ تمركززداييهمانگونه كه در متن حكم انتصاب سرلشكر جعفري به سمت فرماندهي كل سپاه از جانب فرمانده كل قوا آمده بود، تغييرات گسترده‌اي در اين نيرو با حضور وي آغاز شد. اولين تغيير مربوط به ساختار نظامي و سياسي سپاهيان مستقر در هر استان است.در همين راستا حتي سپاه استان تهران از مجموعه سپاه تهران بزرگ جدا شد و سپاهي مستقل به نام سپاه سيدالشهداي استان تهران كه فقط شهرستان «ري» از تهران بزرگ زيرمجموعه آن بود، تقسيم شد و به عنوان سي و يكمين مجموعه سپاه معرفي شد.سپاه محمد رسول الله(ص) تهران بزرگ نيز مناطق شمالي و مركزي تهران بزرگ را پوشش داد.سردار جعفري در روز معارفه فرمانده سپاه تهران بزرگ گفت: «انتصاب‌ها در سپاه در راستاي طرح تحول و تعالي صورت مي‌گيرد و اين طرح با هدف ايجاد انسجام و وحدت رويه و ارتباط بيشتر بسيجيان با سپاه برگزار مي‌شود».اين طرح باعث شد نيروهاي بسيجي كه از اقشار مختلفي بودند ارتباط نزديك‌تري با فرماندهي سپاه استاني خود برقرار كنند و در زير مجموعه يك سازمان واحد به فعاليت متمركز در محل اقامت خود بپردازند.ارتش سايبريبا توجه به حمله گسترده و تغيير استراتژي دشمن در هجوم به كشورهاي مختلف از جمله از طريق فضاي مجازي و سايبر به نظر مي‌رسيد كه به مركزي براي دفاع از حملات در اين خصوص احتياج مبرم باشد.در اين راستا در سال 86 مركز بررسي جرايم سازمان يافته فرماندهي پدافند سايبري سپاه پاسداران انقلاب اسلامي (Revolution Guard Cyber Defense Command) (RGCDC كه وظيفه نظارت و بررسي جرايم سازمان يافته تروريستي، جاسوسي، اقتصادي و اجتماعي در فضاي مجازي را بر عهده دارد با همكاري و هماهنگي ساير حوزه‌هاي اطلاعاتي و قضايي درجهت بررسي تهديدات و آسيب‌هاي شبكه جهاني اينترنت و ساير فناوري‌هاي نوين از توان فني و اطلاعاتي كارشناسان سپاه پاسداران و ساير متخصصان بهره گرفته تشكيل شد. جلوگيري از رشد قارچ‌گونه جرايم سازمان يافته بين‌المللي و سوءاستفاده از بستر اينترنت و ساير سامانه‌هاي ارتباطي در جهت انجام اقدامات تروريستي، جاسوسي اينترنتي، پولشويي، تخريب نظام فرهنگي و اجتماعي جامعه و هتك حرمت و توهين به مقدسات ديني و ارزش‌هاي انقلابي از دلايل راه‌اندازي مركز بررسي جرايم سازمان يافته بوده كه به منظور شناسايي و برخورد با جرايم مذكور با هماهنگي قوه قضائيه جمهوري اسلامي عمل مي‌كند. در همين راستا اولين اعلام موجوديت و بيانيه در شب 29 اسفند ماه سال 87 اين سازمان با دستگيري اعضاي بزرگ‌ترين سايت ترويج و گسترش فساد و فحشا، به عنوان عيدي سال نو صادر شد. پس از آن چندين گروه ديگر كه در جهت تخريب ارزش‌هاي نظام اسلامي، ترويج بي‌بندوباري و القاي تفكرات انحرافي در مسير انقلاب فعاليت داشتند، دستگير و براي محاكمه روانه دادگاه شدند.