افغانستان هجدهم سپتامبر شاهد برگزاری دومین انتخابات پارلمانی خواهد بود؛ انتخاباتی که در سرتاسر کشور و با نامزدی2577 نفر برگزار خواهد شد.
در این میان با نزدیک شدن به زمان برگزاری انتخابات نگرانیها در مورد چگونگی برگزاری این انتخابات و مساعد بودن شرایط برای برگزاری این انتخابات افزایش مییابد. در واقع طبق مواد قانون اساسی این کشور، انتخابات پارلمانی باید در بهار سال جاری برگزار میشد اما به دلیل مساعد نبودن شرایط در کشور برای برگزاری انتخابات و عدم آمادگی کمیسیون انتخابات به 27 شهریور سال جاری تمدید شد. در این بین با وجود تلاشهای دولت مرکزی و سازمانهای بینالمللی به نگاه بسیاری شرایط و زمینههای انتخابات در این کشور با چالشهایی جدی روبهرو است به طوری که میتواند عملاً از اعتبار انتخابات پارلمانی این کشور بکاهد و برگزاری آن را با مشکلات بسیاری روبهرو کند.
از یکسو امنیت را میتوان مهمترین چالش برگزاری انتخابات پارلمانی دید. در این راستا وضعیت کشور نشان میدهد اوضاع امنیتی کشور بسیار شکنندهتر از گذشته شده است و برخی از استانهای شمالی که در گذشته از امنیت کامل برخوردار بودند، اکنون ناامنتر شده، ولایتهای غربی کشور یعنی در استانهای نیمروز، هرات، فراه و بادغیس نیز برخی نگرانیهای امنیتی وجود دارد. در این بین در ولایات جنوبی و شرقی که شورشیان حضور بیشتری دارند وضعیت بدتر و بحرانیتر است.
ر در این راستا طالبان با افزایش فعالیت خود نامزدهای انتخاباتی و مردم را تهدید کرده به طوری که یک نامزد انتخابات پارلمانی در ولایت غزنی توسط طالبان به قتل رسید و در برخی مناطق دیگر نیز قتل نامزدها و ربایش آنها گزارش شده است. در این میان آنچه جالب است طالبان با هدف قدرتنمایی بیشتر و بیاعتنا به موجودیت دولت کابل، خواستار تشکیل یک کمیسیون مشترک برای بررسی کشتار غیرنظامیان از سوی طرفهای درگیر در افغانستان شده است؛ کمیسیونی که به نگاه طالبان باید نمایندگانی از سازمان ملل، سازمان کنفرانس اسلامی، کمیته حقوق بشر، قوای خارجی مستقر در افغانستان و گروه طالبان حضور داشته باشند یعنی عملاً این گروه خود بر جایگاه دولت نشسته است.
در این شرایط باید توجه داشت که هر چند از سوی مقامات و نهادهای امنیتی گفته شده که برنامههای گسترده امنیتی برای تأمین امنیت انتخابات تهیه شده است اما اینکه مردم هم به این برنامهها اطمینان کنند و بدون هراس از طالبان در روند انتخابات شرکت ورزند، موضوعی دیگر است چه اینکه مردم بیشتر متوجه وضعیت عملی ناامنی حاکم در برخی از مناطق جامعهاند که به خوبی از سوی مردم احساس میشود، بنابر این در صورت تداوم ناامنی از یک سو از مشارکت مردم کاسته میشود و از سوی دیگر بر بروز پدیده تقلب در انتخابات کمک میکند.
گذشته از چالش امنیتی، تقلب مانع عمده دیگر در راه برگزاری انتخابات این کشور است. در این میان برخی کارشناسان و رسانههای این کشور از وجود تخلفات انکارناپذیر در عملکرد کارمندان کمیسیون مستقل انتخابات، اعمال نفوذ در انجام تقلبهای انتخاباتی از سوی زورمندان، استفاده گسترده توسط برخی از نامزدها از امکانات دولتی، اخذ چندین کارت رأیدهی توسط یک شخص، خرید و فروش کارتهای رأیدهی، توزیع بیرویه کارت رأیدهی گاه تا دو برابر، وجود شایعاتی پررنگ و قوی که آقای کرزای تلاش دارد طرفداران و حامیان خود را برنده انتخابات پارلمانی امسال کند و... همه و همه بر سلامت انتخابات در این کشور سایه افکنده است.
در این بین هر چند کمیسیون برگزاری انتخابات تأکید کرده است که آمادگیهای لازم را برای برگزاری انتخابات سالم و شفاف داشته و در موعد معین انتخابات پارلمانی کشور برگزار خواهد شد اما تجربه انتخابات ریاست جمهوری گذشته این کشور باعث افزایش تردیدها به وقوع دوباره تقلب شده است.
در این بین باید کمیسیون مستقل انتخابات این کشور با توجه به تجربیات خود در انتخابات گذشته عوامل و شیوههای تقلب را شناسایی کند تا انتخابات پارلمانی کشور با سرنوشت انتخابات ریاستجمهوری آگوست سال قبل مواجه نشود.
