19 اردیبهشت - امروز- در حالی به عنوان روز مانور سراسری زلزله انتخاب شد و افکار عمومی را با خود همراه کرد که کشور ما حتی در روز گذشته نیز بدون زلزله نبود شش زلزله بالای 2/5 ریشتر در کشور به ثبت رسید.
به گزارش خبرنگار «جوان»، مرکز لرزهنگاری کشوری وابسته به مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران در آخرین دادهها اعلام کرده که از تاریخ 10/2/89 تا 18/2/89 در بیشتر نقاط به خصوص شمال و جنوب کشور بیش از 60 زلزله بالای 5/2 ریشتر در کشور به ثبت رسیده است. این در حالی است که احتمال وقوع زلزله در کشور همچنان نگرانیهای فراوانی را به دنبال داشته و دارد.
امروز؛ مانور سراسری زلزله برگزار میشود
در کنار زلزلههایی که در کشور رخ میدهد و با توجه به افزایش احتمال وقوع زلزله در پایتخت، مانورهای نمادین زلزله در کشور به اجرا درمیآید که در صورت متوقف نماندن در کلیشه و تشریفات، میتواند در ایجاد آمادگی هموطنان برای رویارویی با این مخاطره طبیعی مؤثر باشد.
امروز - یکشنبه – تمرین زلزله و راهکارهای رویارویی با آن در سراسر کشور برگزار میشود. پیشینه برگزاریها مانورهای زلزله در ایران به سال 79 برمیگردد که تمرینهای آمادگی در برابر زلزله در برخی مهدهای کودک تهران با همکاری سازمان بهزیستی و پژوهشگاه بینالمللی زلزلهشناسی برگزار میشد اما از سه سال پیش بود که محدوده این مانورها از مهدهای کودکهای تهران فراتر رفت و تمرینات زلزله با هدف آمادگی در برابر زمین لرزه در 10 استان کشور برگزار شد. در این راستا قرار است هر سال روز نوزدهم اردیبهشت مانور سراسری زلزله در سطح کشور برگزار شود تا هموطنان از آگاهیها و آمادگیهای لازم در این زمینه برخوردار شوند.
مانور زلزله قربانی تشریفات و کلیشه نشود
حسن اجرای طرحهای بزرگی همچون «مانور سراسری زلزله» میتواند در جامعه نوعی «ایمنی روانی» و اعتماد به نفس ایجاد کرده و افکار عمومی را در برابر مخاطرات طبیعی مقاوم سازد، اما آنچه در اجرای چنین پروژههایی حائز اهمیت است، آلوده نشدن این طرحها به کلیشه و تشریفات است. دکتر مهدی هادیانی جامعهشناس در این باره به گزارشگر «جوان» گفت: آنچه در برگزاری و اجرای طرح زلزله اهمیت دارد، توجه به حساسیت پروژه و هدف نهایی آن یعنی «سلامت افراد» است. برگزارکنندگان چنین طرحهایی نباید با این هدف که فقط یک کاری شده باشد و با نیت «از سر باز کردن»، اقدام به عملیاتی کردن طرح مانور زلزله کنند.
130 زلزله بزرگ طی یک قرن
زلزله به عنوان مخربترین بلای طبیعی که قابلپیش بینی نیست و میتوان آن را کنترل و از خسارتهای مالی و جانی آن کاست در یک قرن گذشته 130 بار در نقاط زلزلهخیز به وقوع پیوست و خسارت مالی و جانی فراوانی را به دنبال داشته است.
به همین دلیل زندگی در مناطق و کشور زلزلهخیز نه تنها نیاز به دانش و آگاهی دارد، بلکه به موازات آن کسب آمادگیهای لازم همه جانبه و دائمی نیز ضروری است.
یکی از این شیوههای آمادگی برگزاری تمرین و مانور زلزله در اشکال و در مکانهای مختلف است، هر چند در کشور ما، هر از چند گاهی مانورهای ویژه زلزله در بخشهای مختلف برگزار میشود، اما به دلیل بیتوجهی مسئولان در برگزاری این مانورها همواره شاهد آن هستیم که مانورها حتی از سوی مسئولان برگزار کننده نیز جدی گرفته نمیشود.
مانور کافی نیست، بافتهای فرسوده را ترمیم کنید
در کنار موافقان طرح مانور زلزله، برخی صاحبنظران دیگر مخالف چنین طرحی هستند. محمدرضا صابر عضو کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی از جمله این مخالفان است که به گزارشگر «جوان» گفت: این مانورها کافی نیست و با واقعیت فاصله دارد. باید آمادگی کافی برای مقابله با زلزله فراهم شود در حالی که این مانور نمیتواند آمادگی لازم را ایجاد نماید. او معتقد است که این مورد ما باید از تجربیات کشورهایی نظیر ژاپن استفاده کرده و ساختمانهای صنعتی را به گونهای طراحی کنیم که سبکتر باشد.
صابری یکی دیگر از اقدامات اساسی برای مقابله با زلزله را ترمیم بافتهای فرسوده میداند که بیتوجهی به آن میتوان سلامت بسیاری از هموطنان را در مخاطرات طبیعی دو چندان مورد آسیب واقع کند.
بنا به اعتقاد این عضو کمیسیون عمران مجلس، توجه دولت به زیرساختها و صرف هزینه در این بخش را از دیگر اقدامات اساسی برای آمادگی در برابر زلزله عنوان و از برخی مسئولان انتقاد کرد که زلزله را جدی نمیگیرند.
کم رنگ بودن نقش تشکلهای مردمی در بحث زلزله
زلزله مختص یک فرد یا یک عدهای خاص نمیشود و زمانی که این بلای طبیعی رخ میدهد، یک بخش یا ناحیه تحت تأثیرات زلزله قرار میگیرد، بسته به شدت و زمان وقع زلزله، تخریب و آسیبهای جانی تخریب مشخص میشود.
از این رو به نظر میرسد سازمانهای مردم نهاد باید توجه ویژهای به مقوله زلزله داشته باشند. بدون شک، تشکیل و تأسیس سازمانهای مردمی برای مقابله با زلزله یک ضرورت اجتنابناپذیر است.
