
زهرا چیذری - کارشناسان اجتماعی و فرهنگی بر عملکرد هماهنگ و برنامه ریزی شده تمام دستگاهها برای حفظ حریم عفاف و حجاب در سطح کشور تاکید کردند.
به گزارش «جوان» مجلس شورای اسلامی با تعیین مهلتی یك ماهه از وزارت كشور خواست تا در رابطه با مفاسد اجتماعی و مظاهر شكستن عفاف و حجاب پاسخ قانعكنندهای ارائه دهد.
این تصمیم در جلسه چند روز پیش 40 تن از نمایندگان با وزیر كشور به دلیل قانع نشدن آنها از پاسخهای وی در رابطه با این طرح اتخاذ شد.
شاید در نگاه اول به نظر برسد مهلتی یك ماهه برای اجرایی كردن طرح عفاف و حجاب و مقابله با مفاسد اجتماعی فرصتی اندك است اما تعیین این ضربالاجل از سوی نمایندگان مردم از طرفی بیانگر اهمیت موضوع و از سوی دیگر نشان دهنده مطالبات گسترده آحاد جامعه در خصوص این موضوع مهم است.
زاویه نگاه افكار عمومی به مسئله عفاف و حجاب در جامعه اسلامی ایران از حساسیت ویژهای برخوردار است. به گونهای كه در چند سال اخیر شكسته شدن حریمها و حدود اسلامی حجاب و رواج برخی بیبند و باریها كه عموماً به شكلی سازماندهی شده و مغرضانه از سوی گروههای خاص صورت میگیرد با واكنش جدی مردم مواجه شده است. به گونهای كه هر روز تعداد زیادی از هموطنان در تماسهای مكرر خود با «جوان» خواستار رسیدگی و عملكرد هماهنگ كلیه دستگاههای دولتی در راستای مبارزه با بدحجابی و كلیه مصادیق حریم شكنی در عفاف میشوند.
همچنین یكی از مقامات ارشد نیروی انتظامی گفتوگویی با «جوان» به طومارها، تماسها و درخواستهای بیشمار مردم برای حفاظت از عفاف و حجاب و برخورد جدی با حرمتشكنان این مسئله شدند.
از آنجایی كه مسئله حجاب ریشه در فرهنگ و اعتقادات و باورهای مردم ایران دارد، شبیخون فرهنگی علیه حجاب به شكلی سازمانیافته و با برنامهریزی قبلی به منظور بر هم زدن نظم و هارمونی اخلاقی جامعه ایرانی صورت گرفته است.
به طور یقین شیوه مواجهه با بدحجابی نیز باید به همان صورت سازماندهی شده و هماهنگ باشد و این مسئله نیازمند عملكرد سازمانیافته، زنجیرهای و هماهنگ كلیه دستگاهها و ارگانهای ذیربط در كشور است؛ نهادهایی همچون وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، وزارت كشور، صدا و سیما، رسانههای جمعی، سازمان ملی جوانان و سازمانهای مردم نهاد.
رسانهها و مطبوعات، پیشقراولان اجرای طرح عفاف و حجاب
در این خصوص برخی از نهادها و سازمانها باید دغدغههای بیشتر و مسئولانهتری داشته باشند. از جمله این نهادها، رسانههای كشور هستند كه نقشی بسزا در فرهنگسازی و ارائه الگو یا ضد الگو به جامعه دارند. در بررسی عملكرد سازمان صدا و سیما در چندساله اخیر براساس اظهارات كارشناسان، این سازمان نقش خود را به درستی ایفا نكرده است.
به باور كارشناسان علوم اجتماعی و روانشناسان، رسانهها نقش غیرقابل انكاری در تزریق هنجارها و ارزشها به جامعه بر عهده دارند. از این روی به نظر میرسد صدا و سیما باید بیشتر به تولید برنامههایی با محتوای ارزش بپردازد؛ برنامههایی كه ضمن اطلاعرسانی مفید و بالا بردن سطح آگاهی آحاد جامعه و به ویژه جوانان كه طعمههای اصلی باندهای رواج بدحجابی هستند، ارزشهایی را كه در وجود آنان نهادینه شده به ظهور و بروز برسانند.
گرچه نمیتوان از عملكرد نسبتاً خوب صدا و سیما در مقاطع و برنامههای خاص، چشمپوشی كرد اما صدا و سیما نتوانسته آنگونه كه باید در ارائه الگوهای مناسب عفاف و حجاب به جامعه به وظایف خود عمل كند.
نقش ویژه وزارت آموزش و پرورش و وزارت علوم در فرهنگسازی حجاب
در كنار نقش مهم و پررنگ رسانه، یكی از تأثیرگذارترین نهادها برشاكله شخصیت افراد، آموزش و پرورش و وزارت علوم است. كارشناسان علوم رفتاری، بر این باورند كه مدرسه بعد از خانواده مهمترین نهادی است كه فرد از آن تأثیر میگیرد.
در همین راستا، معاون وزیر و رئیس سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی وزارت آموزش و پرورش از ابلاغ جزئیات طرح عفاف و حجاب به این سازمان از سوی وزارت كشور خبر داد و بر ورود این بحث به كتابهای درسی تأكید كرد. به باور بهرام محمدیان این اقدام میتواند موجب ترویج ریشهای فرهنگ عفاف و حجاب شود.
نگرانی خانوادهها از وضعیت حجاب در دانشگاهها
وزارت علوم یكی دیگر از زیرمجموعههای شورای اجتماعی وزارت كشور است. نهادی كه میتواند در طرح عفاف و حجاب بسیار پررنگ ظاهر شود. بسیاری از خانوادهها معتقدند فرزندانشان پس از ورود به دانشگاه به دلیل فضای فرهنگی حاكم بر آن از حجاب دور شدهاند.
با این حال جلیل دارا، مدیر كل امور فرهنگی وزارت علوم، تدوین اساسنامه و دستورالعمل برای عفاف و حجاب در دانشگاهها را ضروری نمیداند زیرا به باور وی مشكل در عدم اجرای دستورالعمل شورای عالی انقلاب فرهنگی است. وی راهكارهای اجرای این دستورالعمل را در فضاسازی مطلوب در دانشگاهها ارزیابی كرد.
شاید عدهای اجرایی شدن طرح عفاف و حجاب در دانشگاهها را منوط به تكجنسیتی شدن آنها بدانند اما مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگ این مسئله را اجباری ندانسته و حاكمیت فضای اسلامی بر دانشگاه را در این راستا مؤثر میداند. به هر صورت، تكثیر هنجارهای فرهنگی در جامعه از دانشگاه صورت میگیرد و وزارت علوم نقش بسیار مهمی در این خصوص دارند.
نیروی انتظامی؛ بازوی اتاق فكر فرهنگ سازان حجاب
نیروی انتظامی مهمترین نهاد اجرایی كشور است؛ نهادی كه با عملكرد مدبرانه میتواند كلیه رفتارها و هنجارهای جامعه را تحت كنترل درآورد.
بدون شك مسئله عفاف و حجاب از مصادیق فرهنگی است و رویكرد مقابله با آن نیز باید در وهله اول رویكردی فرهنگی و به دور از برخوردهای افراطی یا تفریطی باشد.در همین راستا مرتضی تمدن استاندار تهران اعلام کرد:«طرح امنیت اخلاقی و مبارزه با بدحجابی یك مطالبه اجتماعی است كه با رویكرد فرهنگی در تهران به اجرا در میآید.»