پیام حضرت آیتالله سیدمجتبی خامنهای به مناسبت میلاد حضرت زینب (س) و روز پرستار، در نگاه نخست از بانوان زینبی و جایگاه پرستاران سخن میگوید، اما در لایهای عمیقتر، به مسئلهای راهبردی میپردازد؛ چگونه میتوان جامعه را در برابر فشار، جنگ و عملیات روانی مقاوم نگه داشت؟ پاسخ پیام را باید در پیوند سه عنصر «ایمان و مسئولیتپذیری»، «حضور اجتماعی مردم» و «نقش ویژه زنان در حفظ امید و تبیین حقیقت» جستوجو کرد. پیام حضرت آیتالله سیدمجتبی خامنهای به مناسبت میلاد حضرت زینب (س) و روز پرستار، در نگاه نخست از بانوان زینبی و جایگاه پرستاران سخن میگوید، اما در لایهای عمیقتر، به مسئلهای راهبردی میپردازد؛ چگونه میتوان جامعه را در برابر فشار، جنگ و عملیات روانی مقاوم نگه داشت؟ پاسخ پیام را باید در پیوند سه عنصر «ایمان و مسئولیتپذیری»، «حضور اجتماعی مردم» و «نقش ویژه زنان در حفظ امید و تبیین حقیقت» جستوجو کرد.
۱- برای فهم این پیام باید میان میدانهای مختلف تقابل تمایز گذاشت. در جنگ سخت قدرت نظامی و نیروهای مسلح در خط مقدم دفاع از کشور قرار داشته و توان رزمی، آمادگی و بازدارندگی آنان اهمیت مستقیم دارد و مردم نیز در میدان جنگ سخت در جایگاه «پشتیبانی از مدافعان»، «حفظ همبستگی ملی»، «ناکامگذاشتن عملیات روانی دشمن» و «پشتوانه اجتماعی دفاع» نقشی حیاتی و برجسته دارند. اما در جنگ نرم، جهت و میدان حمله به کلی تغییر میکند و افکار، ادراک، اعتماد و اراده عمومی مردم به هدف و خاکریز اصلی جنگ تبدیل میشود. در چنین میدانی جامعه نه فقط پشتیبان که خود میدان اصلی منازعه است.
همین تمایز اهمیت تعبیر پیام رهبری درباره بانوانی را روشن میکند که در شهرها و روستاها حضور دارند و به تعبیر رهبر معظم انقلاب، در پشت خطوط جنگ سخت، پیشگام تبیین عملی و مقاومتاند. تبیین در این معنا توانایی فهم رخدادها، تشخیص واقعیت از تحریف، توضیح مستند مسائل و جلوگیری از آن است، به طوری که ترس، خشم، شایعه و امثال آن جای قضاوت را نگیرد. در جنگ شناختی هر شهروندی که پیش از پذیرش و انتشار یک ادعا آن را بررسی کند، به تابآوری ملی کمک کرده است.
۲- نقش حضور زنان در عرصه جهاد تبیین، در منظومه فکری امامین انقلاب (امام خمینی و امام شهید خامنهای)، سابقهای ریشهدار دارد. در این نگاه، زن کنشگری اثرگذار در تربیت، انتقال ارزشها، شکلدادن به فضای خانواده و جامعه و حضور در عرصههای علمی، اجتماعی و انقلابی است. قرار دادن پیام کنونی در امتداد آن منظومه، نشان میدهد که تأکید بر بانوان زینبی، سخن از مسئولیتی زنده در هدایت افکار عمومی و روشنگری اجتماعی است.
الگوی حضرت زینب (س) نیز در همین پیوند معنا مییابد. او رنج را انکار نکرد و در آن متوقف هم نماند بلکه با شجاعت، صبر و روشنگری اجازه نداد حقیقت در هیاهوی قدرت گم شود. در روزگار جنگ روایتها درس زینبی آن است که مقاومت بدون آگاهی آسیبپذیر میشود و روشنگری بدون شجاعت در برابر فشار عقب مینشیند. جامعه به هر دو نیاز دارد.
۳- پیام حضرت آقا با گرامیداشت پرستاران، مفهوم مقاومت را از عرصه تقابل به متن زندگی میآورد. پرستار با حضور ممتد، صبورانه و دلسوزانه هم از جسم بیمار مراقبت میکند و هم با کاستن از ترس و ناامیدی به توان روحی او یاری میرساند. از این رو، حمایت از جامعه پرستاری باید در تصمیمهای واقعی مسئولان سلامت دیده شود. حفظ کرامت شغلی، تقویت مهارت، توجه به فرسودگی و معیشت و فراهمکردن شرایطی که مراقبت شایسته را ممکن کند که در غیر این صورت تکریم زبانی، بدون پشتیبانی عملی، با روح پیام فاصله دارد.
۴- نقش زنان در جنگ در سه میدان: در برابر جنگ سخت کشور به قدرت دفاعی آماده نیاز دارد. در برابر جنگ نرم به مردمی آگاه، امیدوار و برخوردار از قدرت تشخیص و در عرصه امنیتی نیز به پیوندی هوشمندانه میان مردم و نهادهای مسئول. زنان میتوانند در هر سه میدان نقشی برجسته داشته باشند، بهویژه با تبیین مسئولانهای که از تحریف جلوگیری کند و در دام شایعه، نفرتپراکنی و قضاوت شتابزده نیفتد.
معیار زندهبودن مکتب زینب (س)، میزان تبدیل آن به رفتار اجتماعی و مسئولیت نهادی است. هر جا حقیقت روشنتر شود، امید حفظ گردد، پرستار پشتیبانی واقعی ببیند و زن ایرانی فرصت اثرگذاری و روشنگری داشته باشد، پیام مقام معظم رهبری از کلمات عبور کرده و به نیرویی برای استحکام جامعه بدل شده است.