ایران با بهکارگیری کلاهکهایی که پیش از اصابت به هدف به چند پرتابه مجزا تجزیه میشوند، ارتش آمریکا را واداشت در یک شب بیش از ۷۰ رهگیر گرانقیمت پاتریوت و تاد شلیک کند. جوان آنلاین: روزنامه وال استریت ژورنال در گزارشی نوشت: نیروهای نظامی آمریکا در جریان حمله موشکی ایران به مواضع واشنگتن در اردن، تا ۷۰ فروند یا بیشتر از رهگیرهای پیشرفته پدافند هوایی خود را شلیک کردند. به گفته مقامهای آمریکایی و منطقهای مطلع، این میزان مصرف بالای موشکهای رهگیر، نشاندهنده بهبود توانایی ایران در هدفگیری نیروهای آمریکایی و به چالش کشیدن سامانههای دفاع هوایی آمریکاست.
به گزارش ایسنا، به گفته برخی از این مقامها، نیروهای آمریکایی برای مقابله با این حمله که شامل حدود ۲۰ فروند موشک بالستیک بود، بین ۶۰ تا ۷۰ رهگیر پاتریوت شلیک کردند. یکی از این مقامها گفت که آمریکا بیش از ۱۲ رهگیر تاد نیز شلیک کرده است. تقریبا معادل چیزی که آمریکا در جنگهای دیگر طی یک هفته کامل مصرف کرده است.
این تبادل آتش نشان داد که چگونه محاسبات دفاع هوایی میتواند به نفع ایران تمام شود و چگونه ایران تاکتیک حملات خود را برای وادار کردن آمریکا به مصرف مهمات گرانبهایش تغییر داده است.
ماهیت این حمله، مقابله با آن را دشوارتر کرد. به گفته مقامها، ایران نیروهای آمریکایی را با کلاهکهایی هدف قرار داد که هنگام نزدیک شدن به هدف، به چند پرتابه کوچکتر تجزیه میشوند. پدافند آمریکا نتوانست همه چیز را متوقف کند. با اینکه هیچ نیروی نظامی در این حمله کشته نشد، ایران موفق شد به جنگندهها و سایر هواپیماهای مستقر در پایگاه هوایی موفق سلطی در اردن آسیب برساند.
در طول جنگ، حملات ایران بهطور فزایندهای پیچیدهتر شدهاند و این کشور از انواع مختلف موشک، مسیرهای پروازی، مانورها و کلاهکها برای غافلگیر کردن سامانههای دفاعی آمریکا استفاده کرده است. در ماه ژوئیه، در پی حملات ایران به مواضع نظامی آمریکا مستقر در اردن، سه سرباز آمریکایی کشته شدند. براساس گزارشها، ایران تصاویر ماهوارهای با وضوح بالا از این پایگاه را از نهادهای چینی به دست آورده بود.
فابیان هینتس، کارشناس نیروی موشکی ایران در موسسه تحقیقات تسلیحاتی مناطق درگیری معتقد است: «این تاکتیکهای جدیدی که مشاهده میکنیم نشان میدهد ایرانیها همچنان در حال تطبیقپذیری، یادگیری و آزمایش هستند تا ببینند چه چیزی جواب میدهد و چه چیزی جواب نمیدهد.»
در این میان، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا روز دوشنبه در شبکههای اجتماعی مدعی شد که آمریکا مقادیر زیادی رهگیر در انبار دارد و در حال افزایش تولید آنهاست در حالیکه گزارشهای رسانهای مغایر با ادعاهای مطرح شده از سوی ترامپ هستند.
شرکت لاکهید مارتین، سازنده رهگیرهای پاتریوت، در سال ۲۰۲۵ رکورد تولید ۶۲۰ فروند از این رهگیرها را ثبت کرد و هدفگذاری کرده تا تولید سالانه را به حدود ۲۰۰۰ فروند برساند.
گزارش تازهای که این هفته توسط بازرس کل وزارت دفاع آمریکا منتشر شده، مشخص کرده که جنگ علیه ایران «به کمبودهای راهبردی در ذخایر و آشکار شدن گلوگاههای صنعتی در تامین مجدد مهمات منجر شده است.»
ایران موفق شده موشکهایی را که در تاسیسات زیرزمینی در جریان حملات اولیه آمریکا گیر افتاده بودند، بیرون بکشد و اخیرا تولید موشکهای جدید را با استفاده از قطعات ذخیرهشده از سر گرفته است. مقامهای عربی و آمریکایی میگویند در همین حال، آمریکا و متحدانش با مشکلاتی در تولید مهمات مواجه هستند که فشار زیادی بر ذخایر رهگیر در سراسر منطقه وارد کرده است.
جنگ علیه ایران ذخایر آمریکایی رهگیرهای موشکی و سلاحهای تهاجمی بسیار دقیق را تحلیل برده به طوریکه برنامهریزان نظامی نگرانند که آمریکا با انتقال حجم زیادی از مهمات به خاورمیانه، توانایی خود برای دفاع در برابر تهدیدهای احتمالی چین و روسیه را تضعیف کرده باشد.
همچنین برخی مقامهای آمریکایی معتقدند ذخایر آمریکا در اروپا از رهگیرهای پاتریوت نوع PAC-۳ و موشکهای زمینبهزمین آتکمز (ATACMS) به سطحی فراتر از بحرانی رسیده و بازسازی این ذخایر میتواند سالها طول بکشد.
فشار بر ذخایر باعث شده کشورهای حاشیه خلیج فارس و دیگر کشورهای منطقه که در تیررس ایران قرار دارند، برای بهدستآوردن رهگیر با یکدیگر رقابت کنند و همچنین توانایی اوکراین برای دفاع در برابر حملات هوایی روسیه را تضعیف کرده است. از طرفی، بحث درباره ذخایر مهمات، همراه با تلاشهای دیپلماتیک در آن زمان، در تصمیم ترامپ در اواخر ژوئیه برای صرفنظر کردن از یکسری حملات گسترده به ایران که میتوانست تا دو هفته ادامه یابد، نقش داشت.
به گفته مسئولان مطلع، تا اواسط ژوئیه، آمریکا در این جنگ حدود ۱۷۰۰ رهگیر پاتریوت و بیش از ۲۰۰ رهگیر تاد مصرف کرده بود. ناوهای نیروی دریایی آمریکا نیز ۱۵۰ رهگیر دیگر برای منهدم کردن موشکها و پهپادهای ایرانی شلیک کرده بودند.
حملات اخیر ایران به مواضع نظامی آمریکا در اردن نشان میدهد که ایران همچنان میتواند از زرادخانه موشکی خود برای وارد کردن فشار بر ارتش آمریکا و کشورهای متحد آن در منطقه استفاده کند. هرگونه احتمال افزایش درگیریها برای متحدان آمریکا در خلیج فارس نگرانکننده است. آنها پس از دفع هزاران حمله موشکی و پهپادی ایران در طول بیش از ۶ ماه جنگ، نگران کاهش ذخایر خودشان هستند.
کشورهای خلیج فارس از همان ابتدای جنگ برای دریافت سامانههای رهگیر بیشتر بر آمریکا فشار آوردهاند و در سراسر جهان به دنبال منابع دیگر بودهاند، اما با نتایج نامشخص. در یک مورد، اسرائیل یکی از سامانههای بهشدت محافظتشده گنبد آهنین خود را به همراه نیروهایی برای اداره آن، به امارات متحده عربی فرستاده است.