جوان آنلاین: کارشناس حوزه سیاستگذاری انرژی معتقد است اجرای فاز دوم تعرفهگذاری پلکانی گاز برای پرمصرفها در بخش خانگی ایران گامی مهم در جهت بهینهسازی مصرف انرژی و کاهش ناترازی کشور است. هدف دولت با اعمال یک سیگنال مهم قیمتی به مشترکان پرمصرف در جهت ایجاد یک سیستم یارانهای عادلانهتر، اصلاح رفتار مشترکان با مصرف غیربهینه و بالا، کنترل رشد مصرف و تشویق شیوههای کارآمد صرفهجویی در انرژی است و با توجه به نتایج فاز اول اجرایی این نظام تعرفهگذاری، باید شاهد کنترل مصرف و توقف رشد مصرف مشترکان پرمصرف باشیم.
سیدعلی مرتضوی کارشناس حوزه سیاستگذاری انرژی در گفتگو با «جوان» در رابطه با وجود ناترازی گاز در زمستان سال جاری و لزوم استفاده از راهکارهای مختلف قیمتی و غیرقیمتی در جهت اصلاح مصرف در روزهای گذشته به نقل از یکی از نمایندگان مجلس ایران، به وجود ناترازی گازی بیش از ۲۵۰میلیون مترمکعبی اشاره کرد که بخش مهمی از آن به مسئله مربوط به مصرف بخش خانگی و اضافهشدن گرمایش به مصارف گازی بخش خانگی اشاره دارد. از طرفی در بین مشترکان خانگی نیز مشترکانی وجود دارند که به طور متوسط تا پنج برابر مشترکان عادی مصرف دارند، این دسته از مشترکان که ذیل گروه مشترکان پرمصرف هستند، مصارف بسیار بالایی دارند و بخش بزرگی از هدررفت انرژی در بخش خانگی مرتبط با آنان است.
وی در ادامه با اشاره به ارتباط مستقیم بین پرمصرفبودن و مرفهبودن یک مشترک گازی در بخش خانگی گفت: از طرف دیگر این مشترکان پرمصرف خود مرفه نیز هستند. بر اساس گزارش وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، بین پرمصرف بودن و مرفه بودن یک رابطه مستقیم وجود دارد. بررسی دادههای مصرفی خانوار در کلانشهرهای ایران طی سالهای اخیر نشان داده است بیش از ۹۵ درصد مشترکان پرمصرف در مناطق مرفهنشین کلانشهرها اسکان دارند و عمدتاً نیز مصارف غیربهینه گرمایشی نظیر گرم کردن کل سطح خانههای چندصدمتری یا استفاده از وسایل تزئینی گرمایشی نظیر شومینه یا گرم کردن آب استخرهای شخصی دارند که همین موضوع نشان از ارتباط مستقیم مصرف اسرافگونه و با هدررفت بالا به دلیل قیمت پایین انرژی در بخش خانگی با مرفهبودن افراد دارد.
این کارشناس حوزه سیاستگذاری انرژی با اشاره به راهکار مؤثر در این زمینه برای کاهش مصرف در بخش خانگی با تکیه بر کاهش مصرف غیربهینه مشترکان پرمصرف از طریق اجرای فاز دوم تعرفهگذاری پلکانی پرمصرفها اظهار نظر کرد: برای حل این مشکل و بدون فشار به بیش از ۸۵درصد از مشترکان گازی در بخش خانگی، تمرکز بر کنترل مصرف مشترکان پرمصرف پیشنهاد میشود. این راهکار که به دنبال استفاده از سیاستهای قیمتی در قبال مشترکان پرمصرف است، از چندین نظر بسیار مهم و کلیدی است، از همین رو اجرای نظام تعرفهگذاری پلکانی پرمصرفها در این زمینه راهگشا خواهد بود و شدت مصرف بالای مشترکان پرمصرف را کنترل میکند و همچنین اعطای یارانه انرژی در بخش خانگی را نیز عادلانهتر خواهد کرد.
وی ادامه داد: نتایج اجرایی تعرفه پلکانی نیز نشان از مؤثربودن این شیوه در کاهش مصرف مشترکان پرمصرف دارد. اجرای فاز اول تعرفه پلکانی در زمستان۱۴۰۰ موجب شد مصرف مشترکان پرمصرف در بازه فصول سرد سال و اوج پیک مصرفی به میزان ۲۵میلیون مترمکعب در روز کاهش یابد. حال در سال جاری از ابتدای سال، وزارت نفت اقدام به اجرای فاز دوم تعرفه پلکانی کرده است که موجب خواهد شد مشترکان پرمصرف نسبت به افزایش تعرفهها آگاهی پیدا کنند و در فصول سرد سال با این سیگنال مهم قیمتی به مرفهان پرمصرف، مصرف مشترکان پرمصرف مدیریت خواهد شد، وگرنه با قبوض چندین میلیون تومانی روبهرو خواهند شد.
