کارشناس اقتصادی معتقد است یکی از رویکردهای مهم این است که بانک مرکزی در قبال بانکهایی که از ارائه این تسهیلات پیروی نمیکنند، موضعگیری کند. بانک مرکزی باید با کاهش قدرت وام دهی بانکهایی که تعهدات خود را نادیده میگیرند، رویکردی فعال به کار گیرد. این امر با اقداماتی مانند تغییر نرخ سپرده قانونی با توجه به میزان عدم انطباق بانکها قابل تحقق است. بانک مرکزی میتواند با افزایش نرخ سپرده قانونی بانکهای غیرمتعهد، بانکها را برای ایفای وظایف خود در ارائه تسهیلات ساخت مسکن تشویق کند و همچنین قدرت تسهیلاتدهی بانکهای متخلف را نیز به بانک مسکن انتقال دهد
علی صالحی، کارشناس اقتصادی در گفتگو با «جوان» در رابطه با اهمیت ساخت مسکن گفت: دولت سیزدهم با تأکید بر تعهد خود به پرداختن به این جنبه حیاتی از زندگی مردم، هدف بلندپروازانه ساخت یک میلیون خانه در سال را تعیین کرده است. با این حال پیشرفت پروژههای نهضت ملی مسکن کند بوده و با نزدیک شدن به دومین سالگرد دولت سیزدهم، تلاش مضاعف دولت برای تحقق این وعده ضروری است. در حالی که تخصیص زمین در بسیاری از شهرها مورد توجه قرار گرفته، چالشهای عمده در تأمین مالی و ارائه تسهیلات ساخت و ساز برای مسکن نهفته است. متأسفانه نرخ اعطای تسهیلات ساخت مسکن به شدت کاهش یافته و در اردیبهشت ۱۴۰۲ به مرز نگران کننده تنها ۵ درصد از کل تسهیلات رسیده است.
وی ادامه داد: تنها حدود ۵/۵ درصد تسهیلات اعطایی نظام بانکی به سمت بخش ساخت مسکن رفته، در حالی که بخش خدمات که عموماً غیر مولد است بیشترین میزان تسهیلات را دریافت کرده است. این امر نشان از نداشتن عزم جدی برای هدایت نقدینگی به سمت و سوی تولید است و باید منابع بانکی برای توسعه اقتصادی کشور و رفع نیازهای اساسی مردم مانند تأمین مسکن استفاده شوند.
صالحی با اشاره به اینکه بانک مسکن به منظور پرداخت بخش قابل توجهی از این تسهیلات اعلام آمادگی کرده است و باید این بانک از نظر قدرت تسهیلاتدهی توانمند شود، ادامه داد: با توجه به موارد فوق، به نظر میرسد ساخت یک میلیون واحد مسکونی در بازه زمانی فعلی ضرورتی اساسی است که باید با استفاده از مدلهای مختلف ساخت مسکن، منابع مالی آن تأمین شود. این پروژه باید بدون وابستگی به منابع بودجه دولتی قابل اجرا باشد.
وی تصریح کرد: استفاده از منابع بانکی برای توسعه اقتصادی کشور و تأمین نیازهای اساسی مردم، به ویژه در زمینه مسکن، ضروری است، اما در حال حاضر وضعیت به این شکل نیست. بررسی ابهامات مرتبط با طرح ساخت یک میلیون واحد مسکونی، فرصتی بینظیر را به ارمغان میآورد که در صورت توجه دولت، علاوه بر تأمین مسکن برای نزدیک به ۳/۴ میلیون نفر در هر سال، میتواند رونق قابل توجهی را در اقتصاد فراهم کند. این طرح نه تنها به صاحبخانه شدن افراد کمک میکند، بلکه اشتغال و بهبود معیشت مردم را نیز تحقق میبخشد.
صالحی گفت: همچنین توانمندسازی خانوادهها را نیز تقویت میکند. بنابراین دولت باید به این موضوع توجه کند و اقدامات لازم را برای تأمین منابع مالی و اجرای سریع و مؤثر این طرح انجام دهد. با تأمین مسکن برای جامعه، میتوان به رشد اقتصادی پایدار و بهبود شرایط زندگی مردم کمک کرد.
وی راهکار افزایش قدرت تسهیلاتدهی بانک مسکن را کاهش قدرت تسهیلاتدهی بانکهای متخلف در زمینه پرداخت تسهیلات عنوان کرد و گفت: برای مقابله مؤثر با این موضوع، نیاز به راهکاری جامع در حوزه اعطای تسهیلات ساخت مسکن است.