مهرداد عنادی
موضوع از شعار تا عمل موضوعی تازه نیست، چرا که به عقیده بسیاری این عبارت ریشه در تاریخ دارد، چون به کرات اتفاق افتاده است که اکثر مدعیان نتوانستهاند شعارهای خود را عملی سازند. اما آیا اوباما رئیسجمهور آمریکا نیز مشمول این قاعده است؟ واقعیت این است که اوباما محوریترین شعار و به عبارتی راهبرد خود را تغییر تعریف کرد و بر روی آن مانور بسیاری کرد، چنانکه جامعه به ستوه آمده از سیاستهای پراشتباه بوش در آمریکا و در فراسوی مرزهای آمریکا به باراک اوباما به دیده ناجی و قهرمان تغییر مینگریستند که با تغییرات بنیادی فصل جدیدی را در تاریخ سیاستهای داخلی و خارجی آمریکا خواهد گشود. شاید اوباما با تلاش برای تصویب لایحه حمایت بهداشتی 45 میلیون شهروند آمریکایی فاقد بیمه که در مجلس نمایندگان با اختلاف اندک آرا تصویب شد و همچنین گزارشهایی مبنی بر رشد 5/3 درصد اقتصاد آمریکا تا حدودی توانسته در داخل آمریکا به شعار تغییر خود جامه عمل بپوشاند اما در عرصه سیاست خارجی یعنی آنجا که میلیاردها نفر چشم به تغییر در سیاستهای آمریکا دوختهاند وی نتوانسته نمره قابل قبولی کسب کند. اوباما در قضیه افغانستان نتوانسته است به رغم تلاش برای افزایش نیروهای نظامی، مشکلات آمریکا در افغانستان را مرتفع سازد تا جایی که مردم آمریکا نیز در نظر سنجیهای مؤسسات آمریکایی ناخرسندی خود را از ناکامی واشنگتن در افغانستان نشان دادهاند و نسبت به افزایش قربانی شدن نظامیان آمریکایی در افغانستان از اوباما گلایه دارند. پس در مورد افغانستان اوباما تنها ادامه دهنده راه بوش بوده است.
در مورد فلسطین نیز وی نتوانسته از این آزمون سربلند بیرون آید چرا که آمریکا به صراحت با گزارش گلدستون در شورای حقوق بشر و مجمع عمومی سازمان ملل متحد مخالفت کرد و چشمان خود را بر جنایات جنگی ارتش اسراییل در جنگ 22 روزه غره بسته است و این در حالی است که اوباما با آزمون جدیتری نیز روبهرو است و آن بحث وتوی تصمیم احتمالی شورای امنیت در پیگیری گزارش گلدستون است که جامعه جهانی منتظر است تا شاهد رفتار آمریکا باشد. بحث ایران و تمدید تحریمهای یکجانبه آمریکا برای یکسال دیگر در کنار تصمیم دادستانی فدرال برای رسیدگی به وضعیت بنیاد علوی و همینطور استمرار سیاست هویج و چماق در قبال موضوع هستهای ایران نیز مواردی هستند که نشان میدهند اوباما با وجود شعار تغییر هنوز نتوانسته در عمل به این شعار رسمیت بخشد و فعلاً ترجیح میدهد ادامه دهنده راه رؤسای جمهور قبلی آمریکا باشد. بیاعتنایی اوباما به مخالفت 187 کشور جهان در قطعنامه مجمع عمومی سازمان ملل متحد نسبت به ادامه تحریمهای یکجانبه 47 ساله آمریکا عله کوبا نیز مصداق دیگری است که مبین مردود شدن اوباما در آزمون تغییر است.
البته در کنار این نمرات منفی وی در بحث استقرار سپردفاع موشکی در لهستان و چک گامی رو به جلو برداشته و فعلاً اعلام کرده است که این پروژه را پیگیری نخواهد کرد و یا در سخنرانی قاهره از گفتمان جدید با اسلام سخن به میان آورده است که این موارد نیز از جانب روسها و جهان اسلام به منزله تغییرات بنیادی تفسیر نشده است و آن را گامهای تاکتیکی دانستهاند. در مجموع به نظر میرسد اوباما با آزمونهای پیاپی روبهروست که افزایش نمرات منفی در آنها میتواند بیاعتمادی در افکار عمومی آمریکا و جامعه جهانی نسبت به قولها و وعدههای وی را تشدید کند و این موضوعی است که با کاهش محبوبیت اوباما در نظر سنجیهای اخیر از هم اکنون زنگ خطر را برای رئیسجمهور امریکا به صدا درآورده است.
