هر چند مصرفكنندگان آب از بخش خانگي گرفته تا صنعتي و تجاري و اداري و كشاورزي به جهت مادي و معنوي وظيفه دارند از آب به درستي استفاده كنند، اما شواهد نشان ميدهد ميزان هدررفت آب در كل شبكه آب و فاضلاب كشور عدد بسيار قابل توجهي است كه بايد متوليان حوزه زيرساخت براي نوسازي شبكه و جلوگيري از هدررفت آب برنامه مدون اساسي داشته باشند.
وقتي گفته ميشود ميزان هدررفت آب در سال 99 بيش از يكميليارد و 250ميليون متر مكعب بوده است، اين بدان معني است كه با در نظر گرفتن سرانه مصرف 200ليتري هر فرد، سالانه آب مصرفي 17ميليون نفر به شبكه آب و فاضلاب كشور به هدر ميرود و اين يك اسراف بزرگ به شمار ميرود كه ميتوان با تعريف پروژههاي استاني اوراق مشاركت با سود مناسب منتشر و منابع لازم براي جلوگيري از هدرروي آب را از خود مردم تأمين كرد، در اين صورت هم نقدينگي به بخش عمراني هدايت ميشود و هم اينكه هدرروي آب كاهش مييابد.
به اعتقاد برخي كارشناسان صرفهجويي در مصرف آب زماني مؤثر خواهد شد كه تمامي مردم باور داشته باشند منابع آبي محدود است، بنابراين پيش از اينكه هرگونه راهكاري براي صرفهجويي در مصرف آب ارائه شود، شناخت مباني رفتاري مصرفكنندگان به حل پايدار مسئله كمك شاياني خواهد كرد. بر اساس ديدگاههاي مادي و معنوي همه مصرفكنندگان در هر بخش و حوزهاي موظف هستند تا هيچ قطره آبي را در حوزه مصرفي هدر ندهند، زيرا صرفهجويي در مصرف آب و حفظ آن براي نسلهاي آينده اهميت زيادي دارد.
از آنجا كه همه ساله بخشي از آب تصفيه شده موجود در شبكه آبرساني كشور به دلايل مختلف از جمله نشت از خطوط انتقال، نشت از شبكه تــوزيع، نشـــت از انشـــعابات و نشت و سرريز مخــازن تحت عنوان هدررفت واقعي بیان ميشود، بايد علاوه بر مديريت تقاضا و مصرف ميزان هدررفت آب خانگي در شبكه توزيع با انجام اقداماتي مانند اصلاح و بازسازي شبكههاي توزيع، مطالعات هوشمند شبكه، كنترل و مديريت فشار كاهش يابد.
بر اساس اطلاعات مستند شركت آب و فاضلاب كشور، برآوردي از ميزان نشت آب در استانهاي مختلف بيانگر آن است كه استان خراسانجنوبي با ثبت آمار هدررفت واقعي 30درصدي بيشترين ميزان نشت در ميان استانهاي كشور را دارد.
از سوي ديگر در استان خراسانرضوی ميزان نشت كمترين عدد در ميان استانهاي كشور به ثبت رسیده است و 8درصد از آب شبكه آبرساني هدررفت واقعي ميشود. در اين ميان استان تهران نيز ميزان نشست آب 10درصدي را به ثبت رسانده است.
به گزارش فارس، بر همين اساس ميزان آب نشت شده در كل شبكه آب و فاضلاب كشور در سال 99 به یکميليارد و 257ميليون متر مكعب ميرسد، از اين ميان 135ميليون متر مكعب از هدررفت واقعي متعلق به نشت از خطوط انتقال، 509ميليون متر مكعب نشت از شبكه توزيع، 576ميليون متر مكعب نشت از انشعابات مشتركين، 24ميليون متر مكعب نشت از مخازن و در نهايت 13ميليون متر مكعب ناشي از سرريز مخازن است.
در شرايطي كه ميزان سرانه آب مصرفي هر نفر در كشور معادل 200ليتر در روز در نظر گرفته شود، لذا ميزان هدررفت آب ثبت شده در سال 1399 معادل مصرف سالانه بيش از 17ميليون نفر تلقي ميشود، به عبارت ديگر در شرايطي كه آمار هدررفت واقعي آب كنترل شود، زمينه تأمين نياز آب 20درصد جامعه مهيا خواهد شد.
بر اساس اين گزارش به نظر ميرسد علاوه بر مديريت مصرف آب بايد شبكه توزيع و انتقال نيز نوسازي شود.
