سرویس بینالملل جوان آنلاین: طالبان بعد از کنترل بخش قابلتوجهی از خاک افغانستان که ناظران آن را بین ۶۰ تا ۷۰ درصد ارزیابی کردهاند، پیشنهاد آتشبس داد تا سناریوی «نبرد برای چانه زنی پای میز مذاکره» بیش از هر موقع دیگری به واقعیت نزدیک شود. طالبان همچنین در خواست کرده که ۷ هزار زندانیاش آزاد و سازمان ملل نیز آن را از فهرست تروریسم سازمان ملل خارج کند.
طالبان میگوید بیش از ۸۰ درصد افغانستان را تحت کنترل گرفته؛ ادعایی که البته منابع دولتی آن را رد میکنند. بیبیسی گفته که طالبان در ۷۰ درصد خاک افغانستان فعال است و برخی منابع نیز میگویند که طالبان بر حدود ۶۰ درصد خاک افغانستان مسلط است. نادر نادری، رئیس کمیسیون اصلاحات اداری و خدمات ملکی افغانستان روز پنجشنبه در یک نشست خبری در کابل تأیید کرد که ۱۳ میلیون شهروند کشور زیر حاکمیت طالبان زندگی میکنند. به گفته این مقام افغانستان، در چند هفته گذشته، طالبان با تصرف ۱۱۶ ولسوالی (شهرستان) در ۲۹ ولایت، ۲۶۰ ساختمان اداری و خدمات عامه را تخریب، منفجر یا مورد حمله قرار داده که این تأسیسات دیگر قابل استفاده نیست. تحت چنین شرایطی که از یک طرف اشرف غنی رئیسجمهور افغانستان گفته که دولتش آماده مذاکره با طالبان برای پایان خشونتها است و یک تیم مذاکراتی هم به سرپرستی عبدالله عبدالله، رئیس شورای عالی صلح برای مذاکره راهی قطر شده، طالبان خواستار آتشبس شده است. پیش از این برخی ناظران افغانستانی گفته بودند که طالبان برای افزایش چانهزنی پای میز مذاکره، حملات و کنترل قسمت بیشتری از خاک افغانستان را تشدید کرده است. حبیب میرزایی، نویسنده افغانستانی اوایل تیرماه گفت: «هم دولت و هم طالبان بهخوبی میدانند که توانایی شکست کامل همدیگر را ندارند. ادامه جنگهای کنونی فقط به خاطر این است تا طالبان قدرت چانهزنی بیشتری پشت میز مذاکره پیدا کند.»حالا ظاهراً این پیشبینی در حال اتفاق افتادن است. چهار شنبه قبل یک مسئول امنیتی پاکستان که نخواست نامش فاش شود سقوط گذرگاه مرزی اسپین بولدک- چمن به دست گروه طالبان را تأیید کرد و حالا هم برخی ناظران میگویند که بیش از ۹۰ درصد مرز ایران در دست طالبان است. ظاهراً طالبان با شروع مذاکرات در دوحه این وضعیت را برای چانهزنی مساعد میبیند.
شروع مذاکرات در دوحه
خبرگزاری فرانسه روز پنجشنبه به نقل از یک مذاکرهکننده دولت افغانستان گزارش داد: گروه «طالبان» همزمان با تداوم عملیات تهاجمی در سراسر خاک افغانستان، پیشنهاد آتشبس سه ماهه به ازای آزادی ۷ هزار زندانی این گروه را داده است. خبرگزاری «اسپوتنیک» هم به نقل از شبکه یک تلویزیون افغانستان گزارش داد، گروه طالبان متعهد شده آتشبس سه ماهه اعلام کند، به شرطی که دولت افغانستان ۷ هزار نفر از زندانیان این گروه را آزاد کند و این گروه از فهرست سیاه تروریسم سازمان ملل خارج شود. این رسانه روسی به نقل از «محمد نعیم» سخنگوی طالبان نوشت: گروه طالبان عملیات نظامی در افغانستان را محدود کرده، اما آتشبسی اعلام نکرده است. هرچند «نادر نادری» مذاکرهکننده دولت افغانستان گفته که این درخواست بزرگی است و طالبان خواستار حذف نام رهبران این گروه از لیست سیاه سازمان ملل هستند، ولی بعید نیست که این درخواست در مذاکرات قطر مطرح شود. گلبدین حکمتیار، نخستوزیر سابق افغانستان و رهبر حزب اسلام تأیید کرده، یک آتشبس موقت، حتی اگر بر اساس شروط تعیین شده توسط طرفهای درگیر در افغانستان باشد، میتواند به ثبات اوضاع در کشور درگیر جنگ کمک کند. او گفته است: «من بر ضرورت توافق برای یک آتشبس تأکید دارم. بر این باورم که این آتشبس میتواند گامی به سوی ایجاد یک دولت موقت در افغانستان باشد. توافق میتواند نخست کوتاه مدت و بعد بلند مدت شود.»
بازپسگیری شهرک استراتژیک در قندهار
به نظر میرسد طالبان در حال آهسته کردن دامنه تصرفات خود است، موضوعی که میتواند یک سیگنال مثبت به دولت تلقی شود. نیروهای دولتی افغانستان دیروز موفق شدند کنترل منطقه «سیغان» در ولایت بامیان را بار دیگر به دست بگیرند. به گزارش خبرگزاری طلوع، به دست گرفتن کنترل مجدد سیغان از سوی نیروهای دولتی افغانستان توسط وزارت دفاع این کشور اعلام شد؛ هنوز جزئیات بیشتری در این باره مخابره نشده است. همچنین منابع امنیتی تأیید کردند که نیروهای امنیتی افغانستان شهرک استراتژیک اسپین بولدک ولایت قندهار، در جنوب این کشور را در مرز با پاکستان از طالبان پس گرفتهاند.
طارق آرین، سخنگوی وزارت کشور افغانستان ویدئویی را در صفحه رسمی فیسبوکش منتشر کرده که جمعیت بزرگی از مردم از نیروهای امنیتی افغانستان استقبال میکنند. آرین نوشته ویدئو «تصرف دوباره اسپین بولدک و خوشحالی مردم» را نشان میدهد. با این حال، منابع خبری افغانستان اعلام کردند که دانش صدیقی، خبرنگار و عکاس محلی رویترز در استان جنوبی قندهار این کشور در جریان درگیری طالبان با نیروهای دولتی کشته شده است. تحت چنین شرایطی، رادیو فرانسه گزارش کرده که موج جدیدی از مهاجرت افغانها آغاز شده است. وزارت کشور افغانستان گفته که اخیراً شمار درخواستکنندگان پاسپورت افزایش یافته و روزانه حدود ۶ هزار جلد پاسپورت در سراسر افغانستان توزیع میشود. سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه در مورد خطر سرایت ناآرامی در افغانستان به کشورهای همسایه هشدار داده و گفته که وضعیت در این کشور «به سرعت رو به وخامت است». لاوروف گفته که توجه به خروج عجولانه نیروهای امریکا و ناتو از افغانستان، عدم اطمینان در مورد توسعه اوضاع نظامی و سیاسی در این کشور و فراتر از آن به شدت افزایش یافته است.»
