
به گزارش ایسنا، دکتر فتح الله امی که در همایش ماهواره امید در پردیس دانشکدههای فنی دانشگاه تهران سخن میگفت، درباره وضعیت ماهواره مصباح گفت: ماهواره مصباح که از سال 84 آماده پرتاب است قرار بود با ماهواره بر کاسموس پرتاب شود که متاسفانه به دلایلی این پرتاب انجام نشد. در ساخت ماهواره مصباح که با کشور ایتالیا همکاری داشتیم انتقال تکنولوژی به صورت کامل صورت گرفت که یکی در ایتالیا و دیگری در ایران ساخته شد.
کنتورخوانی از فضا با ماهواره مصباح
وی خاطرنشان کرد: این ماهواره 5/63 کیلووزن داشته و دارای ابعاد 50 در 50 در 70 سانتی متر است که قرار بود به مدار هزار کیلومتر پرتاب شود که ماموریت این ماهواره خواندن کنتورهای اشتراک آب، برق، گاز بود تا بدین وسیله بدون مراجعه ماموران کنتورخوان به منازل میزان مصرف مانیتور شود.
به گفته امی، هزینه صرف شده در ساخت این ماهواره را 4/2 میلیارد تومان به علاوه 1/6 میلیون یورو بوده که تاکنون امکان پرتاب آن فراهم نشده است.
ساخت سه ماهواره جدید در دانشگاههای کشور
مدیر گروه فنآوریهای فضایی دانشگاه تربیت مدرس درباره برنامههای فضایی آتی ایران گفت: سه ماهواره به وزنهای 75، 65 و 50 کیلوگرم با ماموریت های عکسبرداری، سنجش از دور و مخابراتی توسط سه دانشگاه کشور در حال ساخت است که در حال حاضر مراحل پایانی خود را میگذراند.
برنامهریزی ایران برای اعزام موجود زنده به فضا تا سال 1404
به گفته عضو سازمان فضایی ایران طبق مصوبه شورای عالی فضایی تا سال 1404 ایران باید موجود زنده به فضا پرتاب کند.
تحقیقات فضایی آلمان، پایه فنآوری فضایی در جهان
وی در بخش دیگری از سخنانش به تاریخچه فعالیتهای فضایی و موشکی اشاره کرد و گفت: تکنولوژی فضایی در جهان و در کشور آلمان در سال 1917 آغاز شد و تیم فون براون یک نهاد پژوهشی را برای دستیابی به تکنولوژی موتورهای فضایی و سپس دستیابی به کل مجموعه ایجاد کرد اما این نهاد پژوهشی تا سال 1940 چندان موفقیت آمیز نبود.
وی افزود: پس از این که با فشار هیتلر که آلمان وارد جنگ جهانی شد در سال 1943 اولین تست موفقیت آمیز موشک سری A انجام شد. در نهایت موشک A4 در سال 1943 با برد 250 کیلومتر با موفقیت تست شد؛ اما به علت اینکه آلمان به شدت زیر نظر متفقین بود مکانی را در یکی از دهکدههای دور افتاده برای انجام تحقیقات خود استفاده کرده که کاملا برای دور ماندن از حملات متفقین استتار شده بود.
امی ادامه داد: بعد از انجام این تست موفقیت آمیز از این موشک که V2 نام گرفت به عنوان ابراز جنگی استفاده شد؛ بنابراین اولین گام موفق در پرتاب موشکها در آلمان و جهان برداشته شد که مقدمهای بر تستهای موشکهای پرقدرت فضایی بود.
وی تصریح کرد: این موشک از نوع بالستیک بود یعنی هدایت و کنترل آن در داخل موشک قرار داشت. همچنین سوخت این موشک مایع بوده و از تکنولوژی پیشرفتهای در زمان خود برخوردار بود.
تحقیقات فضایی ایران از سال 1365 آغاز شد
مدیر گروه فنآوری فضایی دانشگاه تربیت مدرس درباره پیشینه تحقیقات فضایی در ایران نیز توضیح داد: تحقیقات فضایی در ایران در سال 1365 پس از موشک باران ایران و به خصوص تهران آغاز شد.
عراقیها در آن زمان با موشکهای اسکات B به تهران حمله میکردند که از نوع موشکهای اصلاح شده شهاب یک است که توسط آلمانیها تغییر شکل داده به طوری که از برد 350 کیلومتر تا برد 550 کیلومتر افزایش پیدا کرد اما این موشکها دقت کافی را نداشتند و هیچ کدام از آنها توسط عراقیها به اهداف مورد نظر در تهران برخورد نکرد.
وی خاطر نشان کرد: وقتی این موشکها به تهران برخورد میکردند هیچ کس نمیدانست که این موشکها از چه نوعی هستند و همه فکر میکردند که موشکهای هوا به زمین هستند. بعد از مدتی تیمی 12 نفری برای بررسی موشکها تشکیل شد که بعد از مدتها مشخص شد این موشکها از نوع اسکاتB با سوخت مایع است.
عضو سازمان فضایی ایران خاطرنشان کرد که با تحویل چند فروند از این موشکهای روسی از کشورهای سوریه و لیبی علی رغم کارشکنیهای صورت گرفته با استفاده از آنها گامهای بسیار بلندی در آشنایی با تکنولوژی فضایی برداشته شد که حیرت روسها و عراقیها را هم برانگیخت.
امی ادامه داد: این موضوع آنقدر برای ما اهمیت داشت که حتی در زمان شاه کشورهای دارنده تکنولوژی ذرهای از این تکنولوژی را به کشور ما نمیدادند و حتی از همافرهایی که برای آموزش به آمریکا اعزام شده بودند شنیدم که وقتی مباحث کلاس به بحثهای فضایی میرسید دانش آموختگان ایرانی از کلاسها اخراج میشدند.
دستیابی به فنآوری ساخت موشک طی پنج سال
به گزارش ایسنا، وی تصریح کرد: پس از این که کارهای تحقیقاتی در مهرماه 65 آغاز شد اولین تست موفقیتآمیز موشکها در سال 1370 انجام شد یعنی طی پنج سال کاری که آلمانها طی26 سال انجام دادند در ایران با موفقیت انجام شد به طوری که توانستیم موشک اسکاتB که همان شهاب یک است را با موفقیت تست کنیم که پس از آن سری موشکهای شهاب دو و سه طراحی و نهایتا پایه موشکهای پرقدرت قرار گرفت.
فناوری فضایی، قله فنآوریهای نوین
مدیر گروه فنآوریهای فضایی دانشگاه تربیت مدرس با بیان اینکه فنآوری فضایی قلهای در سایر فنآوریها مثل نانو، بیو، پلیمر و مواد است تصریح کرد: علت این موضوع نیز سه کار مهم در تکنولوژی فضایی است اولا سبک سازی در این فنآوری بسیار با اهمیت است. دومین مساله مربوط به کوچک سازی تجهیزات است و سومین موضوع نیز مربوط به مقاوم سازی تجهیزات است که در تمام تکنولوژیها نیاز به این معیار از اهمیت بالایی برخوردار است.
وی با بیان اینکه در عصر ارتباطات نیاز به ماهواره در تجهیزاتی مانند موبایل و تصاویر تلویزیون بسیار با اهمیت است خاطر نشان کرد: ماهواره در حال حاضر نقش بسیار مهمی را در زندگی بشر بازی میکند که از آن جمله میتوان به مخابرات، هواشناسی، نقشه برداری، کشاورزی، پیش بینی حوادث غیر مترقبه و در نهایت ماهوارههای جاسوسی اشاره کرد.
وی ادامه داد: با توجه به نیاز کشور به ماهواره و به لحاظ تحریم، ایران هزینه زیادی را پرداخت میکند به طوری که سازمان صدا و سیما در سال بیش از 200 میلیون دلار اجاره ماهواره پرداخت میکند؛ بنابراین اگر خودمان بتوانیم ماهواره پرتاب کنیم درآمد بسیار خوبی را برایمان به همراه خواهد داشت.
هزینههای سنگین پرتاب ماهواره توسط کشورهای خارجی
عضو سازمان فضایی ایران درباره قیمتهای پرتاب ماهواره توسط کشورهای دارنده تکنولوژی گفت: کشور چین برای پرتاب یک ماهواره تا پنج هزار کیلوگرم به مدار 250 کیلومتر و ماهواره تا هفت هزار و 300 کیلوگرم به مدار جئو(زمین آهنگ) که بهترین مدار برای پرتاب ماهواره است، 25 تا 35 میلیون دلار پول دریافت میکند. همچنین کشور فرانسه برای پرتاب ماهوارهای به وزن پنج هزار کیلوگرم با موشک آرین به مدار لئو که پایین ترین مدار محسوب میشود 40 تا 50 میلیون دلار پول دریافت میکند.
وی ادامه داد: برای پرتاب یک ماهواره 2 هزار کیلوگرمی توسط کشور روسیه 15 تا 40 میلیون دلار باید پول پرداخت شود. همچنین کشور آمریکا برای پرتاب ماهواره شش هزار کیلوگرمی با موشک اطلس بین 60 تا 370 میلیون دلار پول میگیرد.
امی تصریح کرد: پایگاه پرتاب و ماهواره بر از مجموعههای مورد نیاز برای پرتاب یک ماهواره محسوب میشود. ماهواره بر ماهواره امید، «سفیر2» نام داشت.
وی درباره ماهواره امید توضیح داد: ماهواره امید که 27 کیلوگرم وزن داشت برای 50 روز ماموریت طراحی شده بود که ماهواره برای ارتباط با زمین دارای یک ایستگاه مرکزی و سه ایستگاه در ایران و خارج از کشور بود که بتواند ارتباط با ماهواره را برقرار کنند.
امی خاطرنشان کرد: برای خروج از زمین باید سرعت موشک به 8/0 کیلومتر بر ثانیه برسد.
پیگیری ایجاد پایگاه فضایی سیویل در جنوب کشور
امی درباره خصوصیات پایگاه پرتاب فضایی توضیح داد: بهترین مکان پایگاه پرتاب نزدیک به خط استوا است چرا که بهترین سرعت زمین در خط استوا قرار دارد زیرا هرچه عرض جغرافیایی کاهش پیدا کند به سرعت مرحله اول موشک کمک خواهد کرد.
وی با بیان این که پایگاههای پرتاب نظامی (موشکهای زمین به زمین)، پایگاه پرتاب زیرمداری و پایگاه پرتاب فضایی از انواع پایگاههای پرتاب موشک به شمار میروند، توضیح داد: ما مکانهای بسیار خوبی در جنوب ایران به خصوص جزایر برای پرتاب ماهواره به فضا داریم. از این رو طرحی در حال بررسی است که به زودی پایگاهی فضایی که غیرنظامی (سیویل) باشد در جنوب کشور که به خط استوا نزدیکتر است ایجاد شود.
دستاوردهای پرتاب موفق ماهوارهبر سفیر امید
به گزارش ایسنا، عضو سازمان فضایی ایران در ادامه در خصوص جزئیات پرتاب موشک سفیر امید توضیح داد: موشک سفیر 2 دو مرحله داشت و وقتی که مرحله یک از موشک جدا میشود به زمین برمیگردد و مرحله یک ماهواره بر سفیر2 تا ارتفاع شصت کیلومتر به فضا رفت.
امی ادامه داد: در بخش ماهواره بر، کشور به تراست بالای 30 تن و تکنولوژی جدایش و پیچهای انفجاری جداکننده طی پرتاب ماهواره امید توسط ماهواره بر سفیر 2 دست یافت که از اهداف این پرتاب نیز میتوان به شناسایی ظرفیت های موجود، ایجاد بستر فعالیت های فضایی و ایجاد فضای عملیاتی طراحی و ساخت اشاره کرد.
وی با بیان اینکه 400 نفر نیروی تدارک کننده بر روی پرتاب ماهواره امید همکاری میکردند گفت: پرتاب ماهواره امید حاصل تلاشی 27، 8 ساله است که در ابتدا باید از کشورهای دیگر کمک میگرفتیم ولی پس از پرتاب ماهواره امید این کشورها دست یاری به سوی ایران دراز کردهاند.