ميزان تابش خورشيدي در ايران بين ۱۸۰۰ تا ۲۲۰۰ کيلووات ساعت بر مترمربع در سال تخمين زده شده است که البته بالاتر از ميزان متوسط جهاني است و بهطور متوسط سالانه بيش از ۲۸۰ روز آفتابي براي اين کشور گزارش شده است. جالب است بدانيم اين ميزان در استان يزد به ۳۳۰ روز ميرسد و از مزيتهاي استان، تابش مناسب خورشيد است که ميتوان از اين ظرفيت در مقوله توليد انرژيهاي پاک استفاده کرد.
نخستين نيروگاه خورشيدي متمرکز کشور در سال ۷۲ با همکاري سازمان انرژي اتمي و جهاد کشاورزي براي تأمين برق ۲۰ خانوار در روستاي دربيد استان يزد ساخته شد. با گذشت زمان برنامهريزيها به صورت ويژه انجام شد تا اينکه در بهمن ماه سال گذشته بود که اولين نيروگاه خورشيدي بزرگ 10 مگاواتي استان يزد با حضور معاون اول رئيسجمهور و جمعي از مسئولان استاني در اشکذر به بهرهبرداري رسيد.
اين نيروگاه با ۵۰ ميليارد تومان اعتبار، در مساحتي بالغ بر ۲۰ هکتار به صورت خريد تضميني ۲۰ ساله به ميزان ۱۰ مگاوات و ظرفيت توليد 5/18 ميليون کيلووات ساعت در شهرستان اشکذر از استان يزد به بهرهبرداري رسيد. نکته مهم اين قضيه اينکه نيروگاه خورشيدي نور اولين نيروگاه استان يزد است که با شيوه استراکچر ثابت اجراي خدمت ميکند. بعد از گذشت حدود يک ماه يعني در اواسط اسفند 96 هم خبر ديگري حکايت از آماده شدن دومين نيروگاه بزرگ خورشيدي يزد براي بهرهبرداري داشت.
آنطور که روابط عمومي سازمان انرژيهاي تجديدپذير و بهرهوري انرژي برق(ساتبا) گزارش کرد، عمليات احداث دومين نيروگاه بزرگ خورشيدي يزد با ظرفيت ۱۰ مگاوات به اتمام رسيده و آماده بهرهبرداري رسمي شده بود. بر پايه اين گزارش، اين نيروگاه با سرمايهگذاري داخلي طي چهار ماه و نيم توسط هلدينگ بانيان صنعت پرشين در اردکان يزد احداث شد. از نکات قابل توجه اين مزرعه چيدمان پنلها به صورت افقي و در ميزهاي شش رديفه است که اين شيوه براي اولين بار در کشور اجرا شده است. همچنين اجراي اين پروژه، در طول دوره احداث براي ۱۵۰نفر از بوميان منطقه ايجاد اشتغال كرد.
10 مگاوات ديگر وارد چرخه ميشود
آماده شدن و بهرهبرداري پي در پي از نيروگاههاي برق خورشيدي در يزد نشان ميدهد که مسئولان اين استان برنامه خاصي براي استفاده از اين انرژي پاک دارند و ميتوانند در کمترين زمان درآمد قابل توجهي براي استان کسب کنند. بر همين اساس روز گذشته اعلام شد نخستين نيروگاه برق خورشيدي مهريز يزد هم آماده بهرهبرداري است. فرماندار مهريز با بيان اينکه نيروگاه برق خورشيدي ۱۰ مگاواتي مهريز با سرمايهگذاري ۵۰ ميليارد تومان آماده بهرهبرداري شده است، گفت: « در راستاي استفاده بهينه از منابع خدادادي و انرژي خورشيدي براي اولين بار در شهرستان مهريز به زودي نيروگاه 10مگاواتي برق خورشيدي در زميني به مساحت 20 هکتار به بهرهبرداري مي رسد.» سيدمحمد رستگاري افزود:« اين طرح در مدت پنج ماه آماده بهرهبرداري و اتصال به شبکه سراسري شده است و برق توليدي اين نيروگاه توسط خط انتقال دو مداره به برق منطقهاي يزد تحويل داده ميشود.»
با سرمايهگذاري 10ميليون يورويي در اين طرح براي هر مگاوات حدود 5 ميليارد تومان و در مجموع 50 ميليارد تومان هزينه شده است. در اين نيروگاه 37 هزار و 48پنل خورشيدي و 212 اينورتر استفاده شده است و 6800 پايه بر اساس مطالعات بر زمين کوبيده شده است.
9 ماه انرژي طلايي
سازگاري با طبيعت، نداشتن آلودگي، استهلاک کم و عمر زياد، پراکندگي و گستردگي، نياز نداشتن به فناوري بالا و نيروي متخصص، امن و بيخطر، رايگان و در دسترس بودن و کاهشدهنده مصرف سوختهاي فسيلي از مزاياي استفاده از انرژي خورشيدي است. در واقع مسئولان و متوليان امور سرمايهگذاري در استان يزد معتقدند يزد مهد توليد انرژي خورشيدي در کشور است و اين استان ظرفيتهاي خوبي براي توسعه دارد، از اينرو بايد از اين ظرفيتها به بهترين نحو استفاده شود. مديرکل امور اقتصادي و دارايي استان يزد با اشاره به استقبال خوب سرمايهگذاران خارجي براي فعاليت در توليد انرژي خورشيدي گفت: « در نيمه اول سال ۹۶ سه مجوز سرمايهگذاري با حجم ۳۶ ميليون يورو در اين بخش براي استان صادر شده است.»
علي نمازي افزود: « اين سرمايهگذاريها با مشارکت کشورهاي اتريش، هلند و فرانسه و با همکاري سرمايهگذاران داخلي به ترتيب در شهرهاي يزد، اردکان و خاتم انجام ميشود.» با توجه به اينکه استان يزد تقريبا ۹ ماه از سال به بهترين نحو از نور خورشيد بهرهمند است، رغبت سرمايهگذاران داخلي و خارجي براي سرمايهگذاري در زمينه توليد انرژي از نور خورشيد افزايش يافته است. بر اساس گزارشها هم سرمايهگذاران داخلي و هم سرمايهگذاران خارجي درخواستهايي براي دريافت مجوز در اين زمينه دارند که برخي درخواستها به مزايده گذاشته شده است. با در نظر گرفتن شرايط مساعد در استان يزد، پيشبيني ميشود حجم درخواستها از ميزان فعلي بيشتر شود که بهطور قطع اين موضوع توسعه و شکوفايي استان يزد را به دنبال خواهد داشت.
بر اساس آمار موجود اکنون ۲۴ محل با ظرفيت ۴۵۵ مگاوات براي ايجاد نيروگاههاي خورشيدي از سوي متقاضيان پيشنهاد شده که اين محلها در تمام شهرستانهاي استان يزد همچون اشکذر، مهريز، اردکان، تفت، يزد، خاتم، بهاباد، ابرکوه، بافق و ميبد قرار دارند.جالب است بدانيم تا پايان سال ۹۶ استان يزد از سه نيروگاه خورشيدي هرکدام به ظرفيت ۱۰ مگاوات بهرهمند شد و هم اکنون نيز چند نيروگاه در حال نصب تجهيزات هستند.
