
افكار عمومي داخلي در حالي با یک توئیتر نگران شرايط اقتصادي كشور هستند كه بنگاههاي بينالمللي بدون توجه به سخنان دونالد ترامپ به دنبال توسعه روابط تجاري خود با ايران هستند. روابطي كه طي سالهاي گذشته سود چشمگيري براي آنان به همراه داشته است.
واقعيت آن است كه پس از امضاي برجام و بهرغم تمامي مشكلاتي كه امريكا در مسير تجارت با ايران بر سر راه شركاي تجاري ايران قرار داده، كشورهاي غربي و شرقي توانستهاند قراردادهاي نسبتاً خوبي با ايرانيها ثبت كنند و در كنار سرازير شدن كالاهاي مصرفي توليد اين كشورها به ايران، در حوزههاي پرسود نفت و گاز، خودروسازي و فروش هواپيما با ايران قرارداد امضا كنند.
بر اين اساس، در بخش خودروسازي قرارداد شركتهاي رنو و پژو جزو مهمترين قراردادهاي تجاري ميان ايران و فرانسه بوده است و همچنين در حوزه هواپيما، بزرگترين و مهمترين قرارداد پسابرجام ميان ايران و شركت ايرباس فرانسه امضا شده و قرار است نزديك به 100فروند هواپيما به ايران تحويل دهند. علاوه بر اين در حوزه نفت و گاز هم قرارداد مهمي با شركت توتال و شركتهاي روسي به امضا رسيده است. ايران قرارداد مهمي نيز براي دريافت 20 فروند هواپيما ATR با كنسرسيوم ايتاليايي و فرانسوي امضا كرده و اين شركت بدون توجه به فشارهاي امريكا تاكنون 10 فروند هواپيما به ايران تحويل داده است. همچنين اخيراً نيز در اوج گفتههاي ضد و نقيض ترامپ در خصوص خروج از برجام، شركت سوخوي روسيه نيز قرارداد تحويل 40 فروند هواپيماي مدرن سوپر جت را با ايران امضا كرده است.
به اينها بايد قراردادهاي خرد ديگري همچون توسعه و ساخت فرودگاه، توسعه كارخانه فولاد و نيروگاه را نيز اضافه كرد كه عايدي زيادي را نصيب شركتهاي اروپايي و روسي كرده است. از اينرو مرور تمامي اين ادعاها نشان ميدهد كه شركتهاي تجاري بزرگ دنيا با درك دقيق موقعيت منحصربهفرد اقتصادي ايران و بازار بزرگ كشورمان، بدون توجه به تهديدات امريكا عليه برجام به دنبال ادامه همكاري خود با جمهوري اسلامي هستند و حاضر نيستند تحت فشار ايالات متحده دست از اين بازار پر سود بكشند. روندي كه بيانگر اين واقعيت است كه اقتصاد جهاني سالهاست از سلطه امريكا خارج شده و موانع پيشرفت خود را كنار خواهد زد. در اين خصوص بايد گفت كه هفته گذشته شبكه امريكايي بلومبرگ گزارش كرد كه شركت توتال به دنبال دور زدن تحريمهاي امريكا و ادامه حضور خود در فاز 11 پارس جنوبي است. همچنين رسانههاي بينالمللي نيز گزارش كردهاند در صورتي كه امريكا مانعي جدي در مسير تجارت شركتهاي اروپايي با ايران قرار دهد، اين شركتها عليه اين اقدام امريكا به سازمان تجارت جهاني شكايت خواهند كرد.
سيف تضمين ميدهد
در همين ارتباط وليالله سيف، رئيس بانك مركزي در واكنش به تصميمات جديد امريكا درباره برجام گفت: با ترتيبات اتخاذ شده تصميم امريكا هر چه باشد در اقتصاد ما كه در مسير برنامهريزي شده در حال حركت است، خللي ايجاد نميكند. وي گفت: ترتيبات جديد ارزي باعث شده تا منابع ارزي كشور در ساختاري مناسب تحت كنترل قرار گيرد تا بتوان با اطمينان كامل براي اولويتهاي موردنياز تخصيص داده شود.
رئيس كل بانك مركزي افزود: در حال حاضر ارز كافي براي تخصيص به كالاهاي اساسي، مواد اوليه كارخانجات و نياز مصرفي خانوارها در نظر گرفته شده و لذا از اين بابت مواضع امريكا درخصوص برجام در اقتصاد ما اثر محسوسي نخواهد داشت.
خروج ترامپ از برجام آسيبي به مبادلات اقتصادي ايران نميزند
رضا پديدار، رئيس كميسيون انرژي اتاق بازرگاني، صنايع، معادن و كشاورزي تهران نيز نظري مشابه رئيس كل بانك مركزي دارد و معتقد است كه با خروج امريكا از برجام ايران همه مبادلات اقتصادي خود را براساس مباني اقتصادي كه در عرف جهاني همه به آن پايبند هستند، خواهد داشت و آسيبي به آن وارد نميشود.
وي سپس تصريح ميكند: تجارت مستقيم ما با اروپا و آسيا به قوت خود باقي خواهد ماند؛ به عنوان مثال در حوزه انرژي 70 درصد تجارت ما با آسيا و 30 درصد با اروپاست كه در صورت خروج احتمالي امريكا از برجام اين 70 درصد با آسيا سرجاي خود است و اروپاييها نيز قراردادهاي بلندمدت منعقد كردهاند كه اين قراردادها براي سال 2018 نيز به قوت خود باقي است.
به گفته اين عضو هيئت نمايندگان اتاق تهران، اروپاييها در مذاكرات خود با شركتهاي ايراني اعلام كردند كه ما در تلاش هستيم حتي در صورت خروج امريكا از برجام رابطه خود را با ايران حفظ كنيم و تنها در صورتي كه ايران پايبندي خود به توافقهايي كه با اتحاديه اروپا داشته را كم كند، اروپا نيز پايبندي خود را كاهش خواهد داد.
تهديد ترامپ از رغبت اروپا براي حضور در پتروشيمي ايران نكاست
خبرگزاري دولتي ايرنا نيز در گزارشي عنوان كرد كه نمايندگان شركتهاي بينالمللي كه براي شركت در بيست و سومين نمايشگاه بينالمللي صنعت نفت، گاز و پتروشيمي به ايران آمدهاند نيز از عزم خود براي تداوم حضور در ايران و حتي گسترش فعاليتها خبر ميدهند؛ اين نمايشگاه با حضور بيش از يك هزار و 600 شركت از 38 كشور در تهران برپاست. اين خبرگزاري در گزارش خود از قول لارس نوردرم، سفير نروژ در ايران نوشته كه اگرچه چالشهايي پيش روي صنايع نفت، گاز و پتروشيمي ايران قرار دارد، اما از گفتوگو با شركتهاي نروژي آنها را مصمم به ادامه فعاليت در بازار ايران و گسترش همكاريها با طرف ايراني يافتم و ما نيز بهعنوان نماينده دولت نروژ ضمن متعهد ماندن به مفاد برجام، تمام تلاش خود را براي تقويت هر چه بيشتر همكاري و موفقيت شركتهاي نروژي در ايران به كار خواهيم بست.
ايرنا همچنين گفتوگوهايي با نمايندگان شركتهاي آلماني و فرانسوي منتشر كرده كه آنها نيز بر اين باورند كه تحريمهاي امريكا پس از برجام، تأثيري بر روند تجارتشان با ايران نخواهد داشت.