افزايش توليد صنعتي براي کاهش دورریز نان در زنجان

از زمانی که رئیس سازمان بازرگانی وقت استان زنجان از اجرای طرح جایگزینی نانهای صنعتی به جای سنتی توسط وزارت بازرگانی خبر داد، هفت سالی می گذرد. این طرح که قرار بود در چهار مرحله با پرداخت هدفمند یارانه و سامان‌دهی کمی و کیفی نان به مرحله اجرا گذاشته شود بعد از گذشت سالها آنطور که باید پیشرفت چندانی در مرحله عمل نداشته است. بحث استفاده از نان صنعتی در استان زنجان همواره مطرح بوده ولی این روند کش وقوس های فراوانی داشته و فرهنگسازی نشدن آن روند اقبال عمومی به استفاده از نان های صنعتی را کند کرده است.

نويسنده: صحرا رضايي

اگر چه خود مسئولان هم حذف کامل نان سنتی از سفره مردم را اشتباه دانسته و نان های سنتی بویژه نان سنگک و بربری با درصد سبوس بالا را برای مصرف همه گروه‌های سنی حتی کودکان غیر قابل جایگزین می دانند اما در این بین دور ریز و پرت نان به عنوان یک چالش مهم و اساسی مطرح بوده و سالانه بخش زیادی از نان تولیدی در کشور به هدر مي رود، در کنار هدر رفت نان مسائل بهداشتی در زمینه پخت نان سنتی نیز وجود داشته و باعث شده طی سال های اخیر متولیان امر توجه به توسعه پخت نان صنعتی را به عنوان یک اصل مهم در برنامه ریزی ها مطرح کنند.موضوعي که د راستان زنجان هم د ردستور کار مسئولان قرار گرفته است. 

اصلاح و فرهنگسازی مصرف نان

هرچند عوامل متعددی در پایین آمدن کیفیت نان موثر است ولی از جمله علل عمده ای که مستقیما با نانوایی ها ارتباط دارد استفاده بی‌رویه از جوش شیرین در تهیه نان، فرآیند نامطلوب عمل آوری خمیر، چانه‌ گیری و پخت نان و استفاده بی‌رویه از نمک با هدف بهبود کیفیت نان است. امروز استفاده بهینهاز نان نیازمند این است که پخت صحیح آن مورد توجه قرار گیرد و نانی که استفاده می کنیم و خمیر مایه آن آرد باید از نظر کارشناسی و بهداشتی شرایط لازم برای پخت را داشته باشد.

حمید رضا نظری کارشناس جهاد کشاورزی زنجان با تاکید بر شیوه نگهداری گندم و تبدیل آن به آرد می گوید :نگهداری آرد در فضای انبارهای سیلوها و سپس انبار نانوایی ها، نحوه تخمیر و پخت، دستگاه های پخت نان، میزان و نحوه خرید و نگهداری نان توسط مردم همه و همه جز موارد بیشماری هستند که بایستی به اصلاح آن و فرهنگسازی درست مصرف کردن نان در زندگی عامه مردم توجه کرد.

وی با تأکید بر اینکه مردم در نحوه مصرف و خرید نان با کیفیت دقت کنند به دور ریز بالای نان‌های سنتی در کشوراشاره کرد ه و می گوید :با توجه به زندگی صنعتی امروزی طرح جایگزینی نانهای صنعتی به جای سنتی طرح غیر قابل انکاری است که نمی توان از آن چشم پوشید اما حذف کامل نان سنتی از سفره مردم اشتباه است چرا که نان های سنتی بویژه نان سنگک و بربری با درصد سبوس بالا، یکی از بهترین نان‌ها برای مصرف همه گروه‌های سنی حتی کودکان است .

فعاليت 35کارگاه حوزه نان صنعتی در استان

مدیر عامل شرکت غله و خدمات بازرگانی استان زنجان از فعالیت هزار و ۵۵۰ واحد نانوایی در سطح استان زنجان خبر داد و گفت: از این تعداد هزار و ۱۰۰ واحد نانوایی یارانه بگیر و ۴۵۰ واحد نانوایی آزاد پز هستند. رسول منصوری با اعلام اینکه نظارت جدی و مستمر بر فعالیت و کیفیت پخت آنها صورت می گیرد، گفت: شرکت غله درصدد این است که کلیه نیاز نان استان زنجان را به صورت نان صنعتی تامین کند.

منصوری با بیان اینکه در استان زنجان نانوایی هایی که به صورت نان صنعتی فعالیت کنند بسیار محدود است، گفت: در استان زنجان ۳۵کارگاه در حوزه نان صنعتی فعالیت می کنند. در روش پخت صنعتی نان از گرمای مستقیم استفاده نشده و محصول با گرمای غیرمستقیم پخت می‌شود که این روش باعث کاهش ضایعات نان می‌شودمنصوری تاکید کرد: ۴ واحد صنعتی در استان زنجان، سه واحد در شهرستاها و یک کارخانه در روستای یوسف آباد در ۳۰ کیلومتری استان زنجان فعالیت می کنند.

فعاليت 35 کارگاه حوزه نان صنعتي

یک تولید کننده نان صنعتی در استان با اشاره به اینکه در زمینه مصرف نان صنعتی فرهنگ سازی وجود ندارد می گوید : مردم با این نان آشنا نیستند ولی این نان ها کیفیت و نظارت بهداشتی خاصی را دارند. مجتبی بریری با بیان اینکه مصرف نان صنعتی در جامعه فرهنگسازی نشده است، گفت: در سوپر مارکت ها نان های سنتی بدون نظارت به مردم به فروش می رسدوهیچ گونه کنترلی برای این نان ها وجود ندارد.

بریری افزود: تنها راه نجات نان ایران تولید نان صنعتی است چرا که نان صنعتی کیفیت خوبی دارد ونان صنعتی نان فانتزی نیست. وی گفت: آشنا نبودن مردم با نان صنعتی، تبلیغ نشدن مصرف نان صنعتی و نبود فرهنگ سازی چالش های مهم در تولید نان صنعتی است.

این تولید کننده نان های صنعتی گفت: نان صنعتی به صورت علمی تولید می شود و طرز پخت و تولید آن با تولید نان سنتی بسیار فرق می کند، چرا که در نان سنتی آرد را با آب مخلوط می کنند و نبود کنترل و نظارت باعث می شود نان بسوزد و تکنولوژی علمی در تولید نان سنتی انجام نمی شود.

تبدیل مصرف نان سنتی به نان صنعتی باید توسط رسانه ها فرهنگ سازی شود و باید در این زمینه برنامه ریزی جامع و هدفمند صورت بگیردبریری افزود: نان های صنعتی ماندگاری زیاد و بیش از ۷ روزتاریخ مصرف دارند. همچنین برای تولید نان های صنعتی هر هفته عملیات تمیز کاری و ضد عفونی کردن دستگاه ها انجام می شود تا باکتری وارد دستگاه نشود.

وی ابراز کرد: تبدیل مصرف نان سنتی به نان صنعتی باید توسط رسانه ها فرهنگ سازی شود ولی با توجه به اینکه حمایتی از نان های صنعتی انجام نمی شود بحث استفاده از نان صنعتی مغفول مانده است و باید در این زمینه برنامه ریزی جامع و هدفمند صورت بگیرد.

نبود تمايل به مصرف نان صنعتی

یک مغازه دار در شهر زنجان نیز با بیان اینکه روزانه در حد سه تا چهار بسته فروش نان صنعتی دارد، گفت: شهروندان زنجانی اقبال چندانی به استفاده نان صنعتی هر چند نان های صنعتی دارای ماندگاری زیاد و برخی مزایا هستند ولی هنوز در سبد غذایی شهروندان زنجانی ورود پیدا نکرده استنشان نمی دهند و بیشتر از نان های سنتی استفاده می کنند.

احمدی افزود: هر چند نان های صنعتی دارای ماندگاری زیاد و برخی مزایا هستند ولی نبود فرهنگ سازی و همچنین وجود سبک غذایی خاص باعث شده نان های صنعتی هنوز نتوانند در سبد غذایی شهروندان زنجانی ورود پیدا کنند.

با تولید نان صنعتی و فرهنگ سازی مصرف آن می‌توان از ضایعات نان جلوگیری کرد و زمینه‌های افزایش صادرات آرد و گندم را در آینده نزدیک داشت و همچنین کنترل بهتر قیمت محصول و رقابتی بودن آن از مزایای تولید نان صنعتی است که این امر سبب ساماندهی پخت نان می‌شود.