محمد صادقي
بساطهاي كتابفروشي در گوشه و كنار پيادهروهاي شلوغ شهر و به طور مشخص پيادهروهاي خيابان انقلاب منتهي به دانشگاه تهران، پاتوق كتابفروشيهاي غيرمجاز است كه روزانه بساطهاي كتابفروشيشان را پهن ميكنند و در آن انواع كتابهاي غيرمجاز را كه در چاپخانههاي غير قانوني منتشر شدهاند، به فروش ميرسانند؛ كتابهايي كه به دلايل اخلاقي، فرهنگي و مذهبي انتشار آنها از نظر وزارت ارشاد ممنوع است.
هنوز چند روزي بيشتر از 24 آبان ماه روز كتاب و كتابخواني نگذشته است، در اين روزها در كنار بيان انتقادهايي كه از پايين بودن ميزان مطالعه ميشود، اهالي فرهنگ از گسترش كتابفروشيهاي غيرمجاز در سطح شهر نيز گلايه كردند. اين كتابفروشيهاي غيرمجاز به يكي از معضلات شهري تبديل شدهاند؛ موضوعي كه اهالي فرهنگ از مماشات شهرداري با آنها گلايه دارند. اين گلايهها به نشست محمدعلي نجفي شهردار تهران با اهالي فرهنگ نيز كشيده شد. در اين ديدار كه در باغ كتاب تهران برگزار شد، فعالان فرهنگي به بيان دغدغههاي خود پرداختند.
محمدرضا توكلصديق، نايب رئيس اتحاديه ناشران و كتابفروشيهاي تهران خطاب به نجفي گفت: اين موضوع امروز به نشر ما آسيب جدي ميزند. يكي از راههايي كه اين محصولات غيرقانوني را عرضه ميكند، دستفروشان خيابانها از جمله راسته خيابان انقلاب هستند، زيرا دستفروشان امروز به فروش كتابهاي غيرقانوني به معناي تكثير غيرقانوني اقدام ميكنند، ولي شهرداريها با اين پديده مماشات ميكند، در حالي كه از وظايف شهرداري است كه با اين مشاغل منفي برخورد كند. وي ادامه داد: در فضاهايي كه متعلق به شهرداري است از جمله مترو، كتابفروشي پديد آمده كه اقدام مثبتي است، اما اين گروه تصور نميكنند با توجه به قانون نظام صنفي بايد به اتحاديه مراجعه و جواز كسب دريافت كنند، ضمن اينكه در اين فروشگاهها اغلب تخفيفهاي غيرمتعارف و حتي كتابهايي از كانالهاي غيرقانوني منتشر و در اين مراكز عرضه ميشود. در اين ديدار، محمد علي نجفي نيز در سخناني خواستار كمك هنرمندان در مديريت شهري شد. نجفي در سخناني گفت:تهران بهرغم همه جذابيتها، زيباييها و همه ظرفيتهاي قابلتوجه خود، با مشكلات و چالشهاي بزرگي نيز روبهرو است. همچنان كه نارساييها و كمبودهاي شهر را خود شهروندان لمس ميكنند، از اين رو نيازي به اشاره به آنها نيست.
وي با بيان اينكه تهران از جهات مختلفي دچار بيقوارگي و بد قوارگي شده است، گفت: از جهت معماري و منظر شهري، اجتماعي و فرهنگي نوعي دلزدگي و واخوردگي بر روابط شهر و شهروندان حاكم شده است و جسم و جان شهر ما رنجور است، در كنار آن به شخصيت و ماهيت شهر نيز لطمه خورده است.
نجفي يادآور شد: ما بايد در كالبد تهران روح تازهاي بدميم و اين روح و روحيه بايد در قالب پديدههاي فرهنگي، هنري و اجتماعي به شهر دميده شود. نگرشها و رويكردهاي گذشته اين امر را نميتوانند ميسر كنند، بلكه بايد سياستها و روشهاي پيشين كه توان حل مسائل امروز تهران به صورت بنيادين و پايدار را ندارند، كنار بگذاريم و به صورت جدي و عميق به رويكردها و سياستهاي جديدي بينديشيم. وي افزود: پيشنياز اين تغيير شكلگيري ايدههاينو است چراكه براي مواجهه با چالشها به ايدههاي جديدي نياز داريم كه از منظري تازه و چشمي ديگر، شهر، شهروندان و روابط بين آنها را مورد تجزيه و تحليل قرار دهيم. امروز بايد چشمها را شست و در اينجاست كه نقش فرهنگ و هنر اهميت پيدا ميكند. شهردار تهران ضمن درخواست از هنرمندان براي كمك به مديريت شهري براي حل چالشها و مشكلات عنوان كرد: ما بايد احساسات جامعه شهري را به درستي درك كنيم، همچنان كه تجربه 40 سال اخير كشور نشان ميدهد، بيتوجهي به اين احساسات چه زيانهايي به بار آورده و فاصلههاي وحشتناكي بين مردم و مسئولان ايجاد كرده است.
