نويسنده: ميترا شهبازي
چنديست با کاهش سطح درياچه
اروميه زنگ خطر خشکسالي در حوالي استانهاي آذربايجان به صدا در آمده است. معضلي
که به خودي خود ميتواند تمام زندگي مردم دو استان آذربايجان شرقي و غربي را تحت
الشعاع قرار دهد. با اين حال همچنان مسئولان برنامه جامعي براي رفع اين مشکل ندارد.
از اين رو با اهمالکاري متعدد متوليان امروز تالاب بينالمللي قوري گل که در ۳۰ کیلومتری
جنوب شرق شهر تبریز قرار دارد و زماني پذيراي بيش از 100 گونه پرنده مهاجر بوده،
خشک و بي آب شده است. معضلي که گويي همچون بيماري واگيردار در استانهاي آذربايجان
در حال گسترش است.
البته اين تالاب که
در سطح بينالمللي به ثبت رسيده است، از سال 73 به دلیل وجود مشکلات متعدد در
راستاي آبگیری در آستانهی خشک شدن قرار گرفته بود، اما در همان زمان با برنامهريزي
به موقع مسئولان و احداث کانال انتقال آب از ارتفاعات سهند به تالاب، اين مشکل رفع
شد. از اين رو بيش از 23 سال اين حوزه آبي بينالمللي بدون هيچ مشکلي روزگار
گستراند تا اينکه امروز به دليل قديمي و فرسوده شدن کانال و عدم توجه مسئولان به
طور کامل خشک شده است.
هنوز هم ميتوان
قوري گل را احيا کرد
با توجه به اينکه
تالاب قوري گل به لحاظ زيست محيطي از اهميت بالايي برخوردار است و يکي از جاذبههاي
مهم گردشگري و طبيعي آذربايجان شرقي محسوب ميشود، نماینده مردم بستانآباد در مجلس
شورای اسلامی با اشاره به ضرورت احياي اين تالاب بينالمللي ميگويد:« درحال حاضر
به دليل فرسودگي خطوط انتقال آب به اين تالاب، با عديدهاي از مشکلات مواجه
هستيم.» از اين رو زماني که منابع آبي از طريق خطوط فرسوده به قوري گل انتقال داده
ميشود، پيش از رسيدن به مقصد و سيراب کردن تالاب تبخير ميشوند. محمد وحدتیهلان
ادامه ميدهد:«زمان انتقال آب در بالادست
250 لیتر در ثانیه است و زمانی که آب به تالاب میرسد در حدود 10 لیتر در ثانیه میشود
که این موضوع ناشی از تبخیر و گرمای بیسابقه در استان است.»
از اين رو با اصلاح خطوط انتقال آب و
بازسازي آنها علاوه بر کاهش هدر رفت منابع آبي ميتوان به سادگي اين معضل بزرگ
تبخير منابع آبي را برطرف کرد. نماینده مردم بستانآباد در مجلس در اين باره ميگويد:«
لازمه جلوگیری از تبخیر آب لولهکشی مناسب
و اصلاح کانالهاست که در وضعیت تخریب و پوسیدگی قرار دارند که برای این منظور به اعتباری
نزدیک به 20 میلیارد تومان نیاز است.»
تالابها احيا شدني
هستند
با اين شرايط هنوز
هم فرصت براي احياي قوري گل به رغم چيره شدن خشکسالي بر سر آذربايجان شرقي باقي
مانده است و مسئولان ميتوانند با برنامهريزي صحيح قوري گل را از سرنوشت تلخ و
مشابه درياچه اروميه برهانند. دراين باره وحدتیهلان، نماینده مردم بستانآباد در مجلس
ميگويد:« برای نجات تالاب بزرگ
قوریگل نباید فقط حرف زد بلکه باید همه آستینها را بالا زده و به صورت عملیاتی وارد
عمل شویم وگرنه با حرف زدن خشکی کلی تالاب را نظارهگر خواهیم بود.»
همانطور که ميدانيم
قوري گل اولين تالابي نيست که با کاهش بارندگيها خشک شده است و اين روزها اخبار
متعددي از مرگ تدريجي تالابها در گوشه و کنار کشور به گوش ميرسد که خيلي زود
بستر اين منابع ارزشمند بر موج معضل ريزگردها ميافزايد. مسئلهاي که مسئولان نه
تنها در مورد تالاب قوريگل بلکه در خصوص اغلب تالابهاي کشور ميتوانند با برنامه
ريزي صحيح و اصلاح خطوط انتقال آب و جلوگيري از تبخير منابع آبي، آنها را احيا
کنند.
