جواد محرمي
سينماي بيادعاي عراق غيرتي شد ولي سينماي مدعي ايران همچنان واكنشي به توليد بسياري از آثار ضد ايراني بروز نميدهد.
هاني ابو اسد، كارگردان مشهور مصر در اعتراض به فيلم تكتيرانداز امريكايي فيلمي با عنوان تكتيرانداز عراقي ميسازد. محمدحفظي نيز تهيهكننده اين فيلم است كه مصطفي تكتيرانداز عراقي را به عنوان «پروتاگونيست» (قهرمان داستان) به تصوير ميكشد. فيلم كلينت ايستوود در مورد «كريس كايل» تكاور اسبق نيروي دريايي امريكا الهامبخش كارگردان مشهور مصري براي ساخت فيلم تكتيرانداز عراقي است. داستان پرحاشيه زندگي كريس كايل را كلينت ايستوود به سينما آورد. داستان فيلم از جايي آغاز ميشود كه كايل تصميم ميگيرد به ارتش ملحق شود تا مثلاً بتواند از كشورش در مقابل تروريستها محافظت كند. وي پس از گذراندن دوران سخت آموزش نظامي، به عراق اعزام ميشود و كار خود را به عنوان تك تيرانداز آغاز ميكند و افتخارات نظامي زيادي به واسطه كشتن اهدافش به دست ميآورد. اما او مشكل بزرگي دارد و آن اينكه همسرش تايا (سينا ميلر) خواهان بازگشت او به كشورش و زندگي در كنار خانواده است.
كريس كايل اگرچه به قول همخدمتيهايش يك افسانه است اما از بابت حضور در كنار خانوادهاش همواره با همسرش جدال دارد و اين موضوع باعث شده وي از لحاظ روحي دچار مشكلاتي شود. تصويري كه كلينت ايستوود از اين نظامي حاضر در جنگ عراق ارائه كرده ميتواند يك تصوير نمادين از هر سرباز ديگري در يك جنگ باشد. كلينت ايستوود همان كاري را كرده كه هر سينماگر وطنپرستي ممكن است انجام دهد. او از يك جنايتكار جنگي براي مردم كشورش يك قهرمان ساخته است، حالا يك كارگردان عرب پيدا شده و قصد دارد در پاسخ به اين قهرمانپروري دروغين هاليوودي فيلمي بسازد؛ اتفاقي كه در سينماي ايران با همه ادعاهاي جهاني بودنش هرگز رقم نميخورد.
ايستوود در فيلم تكتيرانداز امريكايي از كريس كايل قهرماني بينقص ترسيم كرده كه مايه افتخار يك كشور و سمبل اخلاق و رفتار ناسيوناليستي است اما اين تصوير در تناقض كامل با آن چيزي است كه در زندگي واقعي كريس كايل از او سراغ داشتيم. كايل از جمله نظامياني بود كه به راحتي عراقيها را مشتي انسانهاي وحشي خطاب ميكرد كه لايق كشته شدن هستند و حتي به راحتي اذعان كرده بود كه از كشتن اهداف لذت ميبرده و هرگز براي كشت و كشتارهايي كه به راه انداخته ناراحت نيست. كايل در واقع بسيار بيشتر از يك سرباز عادي در عراق ميل به كشتن داشته است و از هيچ تلاشي براي رسيدن به اين هدف دريغ نميكرده است. حالا «هاني ابو اسد»، كارگردان مشهور مصر در اعتراض به فيلم «تكتيرانداز امريكايي» فيلمي با عنوان «تكتيرانداز عراقي» ميسازد. محمدحفظي نيز تهيهكننده اين فيلم است كه «مصطفي» تكتيرانداز عراقي را به عنوان «پروتاگونيست» (قهرمان داستان) به تصوير ميكشد.
نكته جالب اين است كه كارگردان از «سَمي شِيك» همان هنرپيشه نقش مصطفي در فيلم «تكتيرانداز امريكايي» براي فيلم «تكتيرانداز عراقي» استفاده ميكند. عَمر سلما، مدير شركت توليدكننده اين فيلم در مصاحبه با هاليوودريپورتر گفت: «من از فيلم تكتيرانداز امريكايي متنفر بودم و همين الهامبخش من شد كه نسخهاي كاملاً متفاوت از اين داستان بسازم. ليكن سعي كردم فيلمي ضد جنگ بسازم برخلاف «تكتيرانداز امريكايي» كه طرفدار جنگ بود.» فيلم تكتيرانداز امريكايي كه در سال 2014 منتشر شد، نزديك به 550 ميليون دلار فروش داشت و نامزد اسكار براي بخش بهترين فيلم شد. كلينت ايستوود طي اين سالها عنوان كرده كه اين فيلم كاملاً ضدجنگ است. «اين فيلم براي كهنه سربازان بسيار خوب است كه نشان ميدهد چه بر آنها گذشته است و تحت چه فشارها و سختيهايي بودهاند» اما واقعيت اين است كه در زير پوشش واژه ضد جنگ ايستوود از ارتش پوشالي امريكا قهرمان ملي ساخته است.
البته فيلم تكتيرانداز امريكايي را نبايد تنها اثري ضد عراقي قلمداد كرد، چراكه در اين فيلم اين مسلمانان هستند كه به عنوان انسانهايي عقبمانده و تروريست مستحق مرگ و اشغالگري هستند و از اين بابت انتظار ميرفت سينماي كشورهاي مسلمان از جمله ايران پاسخي هنري به اينگونه آثار نشان دهند؛ پاسخي كه البته تا به حال رقم نخورده است.
