افغانستان آب هيرمند را مي‌خورد، سيستان و بلوچستان تشنه مي‌شود

اين جمله ديگر تکراري شده که با توجه به خشکسالی های اخیر و ذخیره آب در پشت سدهاي استان سيستان و بلوچستان ، وضعيت آب در اين استان به حد بحراني رسيده است. در چنين وضعيتي موضوع هيرمند هم به يک چالش بزرگ تبديل شده و با بسته شدن آب اين رودخانه از طرف دولت افغانستان، جموب شرق ايران در وضعيت ناگوارتري فرو رفته که بر همين اساس روز گذشته نماینده مردم زابل در مجلس شوراي اسلامي اعلام کرد: "انتظار داریم دولت نسبت به پیگیری حقآبه هیرمند اقدام جدی به عمل آورد. "

نويسنده: محمدرضا هاديلو

بر اساس گزارش ها درحال حاضر وضعیت سدهای خیر آباد و پیشین درجنوب استان سیستان و بلوچستان بحرانی است و در دو سال گذشته سد خیر آباد نیکشهر فقط ۲/۵ میلیون متر مکعب ورودی داشته و هم اکنون از حجم ۲۷ میلیون متر مکعبی این سد فقط ۵ میلیون متر مکعب آب ذخیره است.

سد پیشین چابهار هم شرایط مشابهی دارد و با توجه به ۶۱ میلیون متر مکعب آورد آن در دو سال گذشته در حال حاضر از ظرفیت ۱۷۵میلیون متر مکعبی آن فقط ۲۳ میلیون متر مکعب آب ذخیره است.

نماینده مردم زابل در مجلس با بيان اينکه انتظار داریم که دولت نسبت به پیگیری حقآبه هیرمند اقدام جدی به عمل آورد، همچنين تعرفه برق مناطق گرمسیری را هم لحاظ کند، ادامه مي دهد: "انتظار می‌رود قراردادی با افغانستان در رابطه با حق‌آبه رودخانه هیرمند تنظیم شود و این مطالبه جدی است که می‌تواند بخشی از مشکلات را مرتفع کند."

حبیب الله دهمرده به مشکل مدیریتی در منابع آب نيز اشاره کرده و ادامه مي دهد: "آب مخازن که تحت عنوان چاه نیمه‌ها وجود دارد باید مورد توجه قرار گیرد. زیرا سه مسئله جدی تبخیر، رسوب گذاری و فرسایش خاک، چاه نیمه ها را تهدید می کند.

وي تصريح مي کند: "زمانی که رودخانه هیرمند طغیان می‌کند به همراه خود گل‌ولای را به داخل حوضچه‌ها انتقال می‌دهد که به مرور زمان این گل‌ولای ته‌نشین شده و مخزن را پر می‌کند و به تدریج حجم حوضچه‌ها کم می شود. سالانه 300 میلیون متر مکعب از این حوضچه‌ها تبخیر می شود و معنا و مفهومش این است که به اندازه 10 سال آب شرب زاهدان در یک سال تبخیر می شود."

با اين تفاسير بايد گفت بحث مدیریتی یکی از مهمترین مسائلي است که هیچ دولتی تا به حال در این زمینه اقدامی اساسی نه برای لایروبی و نه جلوگیری از فرسایش خاک و تبخیر در سيستان و بلوچستان انجام نداده است.

لوله‌‌ها مشکل دارند

در حال حاضر در مورد آب‌های ژرفی اقداماتی در استان سيستان و بلوچستان انجام شده که باید کامل شود، ضمن اینکه انتقال آب از دریای عمان به این مناطق نيز می تواند گزینه دیگری برای مدیریت منابع آبی باشد.

در همين رابطه نماینده مردم زابل در مجلس با اشاره به وضعیت آب سیستان و بلوچستان در شرایط گرمای هوا معتقد است: "در استان کمبود آب شرب نداریم، مخزن و منبع آبی وجود دارد که به تمام روستاها و مکان‌های مورد نیاز آب را منتقل می کند."

دهمرده مي گويد: "مشکلی که در استان وجود دارد این است که در درصد قابل توجهی از روستاها لوله کشی آب انجام نشده که آب شرب توسط این لوله ها پمپاژ شود، در برخی از مناطق که لوله کشی انجام شده به دلیل فرسودگی درصد قابل توجهی که بعضا بین 20 تا 30 درصد را شامل می شود، پرت یا نشتی دارد و آب به مقصد نمی‌رسد."

وي تاکيد مي کند: "منتظر هستیم که دولت حرکت انقلابی انجام دهد و قول‌هایی که به مردم داده می شود عملا در زندگی آنها خود را نشان دهد. به ویژه اینکه یک سال است پیگیری ها برای درنظر گرفتن تعرفه برق گرمسیری سیستان پیگیری می‌شود اما همه می‌گویند دولت مصوب کرده ولی عملا این موضوع رخ نداده است."