سازمان انرژی اتمی، وجود راديو اکتيو در پساب هايي که وارد تالاب اينچه مي شوند را تاييد کرده است

مرگ "اينچه" در لابلاي برنامه هاي کاغذي حفاظت از تالاب هاي سازمان محيط زيست

در حالي که طي سالهاي اخير سازمان حفاظت محيط زيست کشور مدعي است که نجات تالاب ها و احياي اين اکوسيستم هاي ارزشمند در صدر برنامه هايش قرار گرفته، اما از ظواهر امر چنين برمي آيد که تالاب ها جزو فراموش شدگان برنامه اي اين سازمان است و گواه اين ادعا همين بس که در حال حاظر برخي عوامل انساني کمر به نابودي تالاب هاي استان گلستان از جمله تالاب اينچه بسته اند که سازمان حفاظت محيط زيست کشور هم هيچ واکنشي به اين تخريب ها نشان نمي دهد. تالاب اينچه که روزگاري زيستگاه اصلي گونه هاي جانوري کمياب و پرندگان مهاجر بود حالا به بستري براي ورود پساب هاي صنعتي کارخانجات مستقر در اطراف تالاب و محل تجمع مواد سمي و پرتوزاي خطرناک جديدي تبديل شده است که آخرين ذره هاي حيات در رگ اين اکوسيستم را مي خشکاند. در شرايطي که بنا به گفته مسئولان سازمان حفاظت محيط زيست با توجه به بروز خشکسالي و کاهش نزولات جوي و از طرفي پيش بيني افزايش دماي کشور و احتمال بالا رفتن الودگي هوا در سالهاي آتي، تالاب ها مي توانند نقش قابل توجهي در تشديد خشکسالي و نابودي خاک ايفا کنند در سايه بي توجهي به هشدارهاي کارشناسان سازمان محيط زيست تالاب اينچه هر روز الوده تر مي شود.

نويسنده: مريم احمدي

در طي سالهاي اخير پساب هاي صنعتي حاصل از فعاليت کارخانه ها و صنايع توليد و فاضلاب هاي خانگي درصدرعوامل نابود کننده محيط زيست کشور قرار گرفته است. تخليه ضايعات و مواد سمي و اسيدي واحدهاي صنعتي در مجاري فا ضلابهاو رواناب هاي سطحي و کشاورزي و تالاب ها، با آلوده کرده آب و خاک حيات و سلامت انسان ها و ساير ارگانيسم هاي زنده را مورد تهديد قرار داده است. در حالي که احداث تصفيه خانه هاي فاضلاب صنعتي و خانگي از سوي مسئولان وزارت نيرو به عنوان بزرگترین طرح‌های محیط زیستی کشور مطرح شده است اما همچنان پساب هاي حاصل از فعاليت واحدهاي توليدي و صنعتي در بسياري از استانها از جمله گلستان به عنوان مهمترين عامل نابود کننده محيط زيست محسوب مي شوند. تالاب اينچه در23 کیلومتری شمال شهرستان آق قلا از جمله اکوسيستم هاي مهمي است که طي سالهاي اخير بستري براي فاضلاب هاي کارخانه توليد يد شده و در اثر الايندگي پساب هاي اين واحد صنعتي به يک قدمي نابودي رسيده است.

ورود آلاينده هاي سمي و پرتوي زاي جديد

از زمان استقرار صنايع توليد يد و کارخانجات وابسته آن در منطقه اينچه گلستان بارها بستر اين تالاب مورد تعرض صاحبان اين صنايع قرار گرفته و با سرريز کردن پساب ها ضربه سنگيني به حيات گونه هاي جانوري و گياهي اين تالاب وارد کرده اند. اما هر بار با توسل به داشتن مجوز رعايت ضوابط از سوي سازمان محيط زيست استان و استناد به انجام اقداماتي چون بهينه کردن خط توليد و اجراي پروژه هاي مختلف تصفيه و استانداردسازي پساب خروجي و نصب تجهيزات جديد و به روز، نقش الايندگي پساب هاي توليدي شان در نابودي حيات اين تالاب را رد کرده اند!

اما انتشار اخباري مبني بر تخليه پساب هاي اسيدي و عناصر نامتعارف در تالاب اينچه طي روزهاي اخير بار ديگر انگشت اتهام را به سمت کارخانه توليد يد واقع در حواشي اين تالاب نشانه گرفته است. اتفاقي که ظاهرا در بي خبري مسئولان اداره کل محیط زیست استان گلستان و خواب خرگوشي آنها به وقوع پيوسته و مي تواند آخرين ذره هاي حيات را از تن اين تالاب محو کند.

در حالي که سامانه پايش انلاين کارخانه توليد يد، اسيديته پساب اين واحد صنعتي را خنثي اعلام مي کند برخي از کارشناسان اداره محيط زيست با انجام نمونه برداري از آب و رسوبات کف تالاب اینچه و استفاده از دستگاه پرتابل سنجش PH میزان اسیدیته پساب ورودی به تالاب را نزدیک به اسید خالص برآورد کرده اند! عاملي که با توجه به حساسیت محیط زیست تالاب، موجب آسیب شدید و لطمات جبران‌ناپذیری به محیط زیست منطقه مي شود.

بنا به گفته برخي کارشناسان محیط زیست نمونه‌ها برای انجام آزمایش به سازمان انرژی اتمی ارسال شده و نتیجه اعلام شده از سوی این سازمان، وجود عناصری متعدد رادیواکتیو در نمونه‌ را تایید کرده است. عناصری که به طور طبیعی در آبهای زیرزمینی وجود دارند اما اکنون به عنوان پساب به طور مستمر در محیط تالابی منطقه در حال تجمع هستند وتا هزاران سال در محیط زیست باقی خواهند ماند!

ناگفته نماند به رغم اعلام گزارش اين تخلف از سوي کارشناسان به مدير کل حفاظت محيط زيست گلستان تا به اين لحظه هيچ اقدامي براي مقابله با اين تخلف صورت نگرفته است.

هشدارهايي که ناديده گرفته مي شود!

تالاب اب شور اینچه واقع در23 کیلومتری شمال شهرستان آق قلا و جنوب رود مرزي اترك از سالهاي دور محل براي حضور پرندگان مهاجر و تنها زيستگاه طبيعي گونه سخت‌پوست آرتيميا در استان گلستان بوده است. اما با استقرار و فعاليت صنايع در اين منطقه بدون رعايت ضوابط محيط زيستي سبب افزايش شوري و الوده و اسيدي شدن آب و از بين رفتن شرايط حيات اين اکوسيستم ارزشمند شد تا انجا که حالا خوب به تهديدي براي گونه هاي جانوري و گياهي منطقه تبديل شده است. ورود پسابی اسیدی مرگ آبزیانی نظیر آرتمیا را رقم زده و یکی از عوامل اصلی نابودی پرندگانی است که برای تولید مثل به آن پناه می آورند .

اگرچه اين مسئله طي سالهاي اخير بارها مورد تحقيق و بررسي قرار گرفته اما عملا براي پيشگيري از وقوع نتايح بيشتر و مخرب تر اقدامي صورت نگرفته است . به عنوان نمونه چندي پيش اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان گلستان در خصوص افزایش آب این تالاب به اداره کل حفاظت محیط زیست استان گلستان هشدار داده بود چرا که در اثر استخراج شورابه هاي از اعماق زمين به منظور توليد يد حجم قابل توجهي از مواد اسيدي و عناصر پرتو زا وارد تالاب شده و با افزايش جحم اب تالاب و زير اب بردن مراتع اطراف خاک منطقه و ابهاي سطحي را در معرض الودگي قرار داده بود . اما ظاهرا اين هشدارها هم به جايي نرسيد و واحد صنعتي توليد يد همچنان بدون هيچ ملاحظه زيست محيطي به فعاليت خود ادامه مي دهد!