نويسنده: محمدرضا سوري
آمارها نشان مي دهد در حال حاضر ،یک
میلیون و 250 هزار نفرعشاير كوچنده در
قالب 220 هزار خانوار دركشور وجود دارند که 65 درصد آنها کمتر از 39 سال دارندويكي از
جوانترين جمعیت كشور را به خود اختصاص
دادند.
رئیس سازمان امور عشایر کشور دراين
خصوص مي گويد:« عشایر یک جامعه تولیدکننده در سطح کشور هستند که دو چهارم دام کشور را در
اختیار دارند و 20 درصد پروتئین مربوط به دام را تولید میکنند. همچنین 35 درصد
صنایع دستی را تولید و به بازارهای داخلی و خارجی عرضه میکنند و پنج درصد زمینهای
زراعی را نیز در حوزه فعالیت خود دارند.»
کرمعلی قندالی مي افزايد:« يكي از
مهمترين مشخصات توليدات عشاير كشور اصيل بودن اين توليدات ومقدار قابل توجه آن است
كه از لحاظ كيفيت با اقلام مشابه وارداتي قابل قياس نيست .» وي ادامه مي دهد:«عشاير كشور يكي از
جمعيت هاي بالنده كشور بوده كه مرد وزن وپير جوان وكودك همه در
توليدات سهم داشته از مهمترين توليد
كنندگان در كشور به شمار مي روند كه بدون كوچكترين ادعايي درتمامي شرايط به فعاليت
مشغول هستند.»
عشاير و اقتصاد مقاومتي
درحالي كه بارها ودر مناسبت هاي مختلف
مقام معظم رهبري توصيه به بحث شكوفايي
توليدات داخلي واقتصاد مقاومتي وبرداشتن
هرگونه موانعي بر سرراه آن داشتند ، اما بررسي ها نشان مي دهد كه
اين بحث مهم دربرخي مواردمورد غفلت قرار گرفته است كه به عنوان مثال مي توان از بي توجهي به
مشكلات عشاير نام برد. به
گفته مسئولان امور عشايري ، عشایر یک جامعه تولیدکننده در سطح کشور هستند
که دو چهارم دام کشور را در اختیار دارند و 20 درصد پروتئین مربوط به دام را تولید
میکنند. همچنین 35 درصد صنایع دستی را تولید و به بازارهای داخلی و خارجی عرضه میکنند.
اين درحالي است كه
بي توجهي به مشكلات ريز ودرشت آنها سبب شده تا درحال حاضر تعداد قابل توجهي
ازعشاير كشور به علت آنچه كه مانع توليدات آنها درسالهاي اخير شده است عطاي اين
كار را به لقايش ببخشند .
يکی از عشایر استان لرستان دراين خصوص
مي گويد:« وقتی عشایر با مشکلاتی مانند بالا بودن هزینه های خرید علوفه و داروی
دام ، راههای صعب العبور و مصائب تامین آب شرب مواجه هستند زندگی به این شیوه دیگر
صرفه اقتصادی ندارد.»
توکل علیپور که در شهریور ماه سال
گذشته 185 راس دام خود را به علت بروز بیماری اکتیما و تب برفکی از دست داده و در
هر حال حاضر تنها 17 راس دام سبک برای او باقی مانده است. می افزايد : « سال گذشته
مدیرکل امور عشایر استان از دام های تلف شده بازدید کردند و بر اساس مکاتبات صورت
گرفته قرار شد که 300 میلیون ریال تسهیلات با بهره چهار درصد برای جبران خسارت به
من پرداخت شود که تاكنون اين موضوع اتفاق نيفتاده است.»
مشكلات ريز ودرشت عشاير
بررسي ها نشان مي دهد، درحالي كه جامعه عشایری سهم به
سزایی در عرصه اقتصاد مقاومتی و تولید دارد اما با سختی ها و مشکلات بسياري دست به
گریبان بوده به گونه ای که دخل و خرج بسیاری از خانوارهای آنها به دلیل بالا بودن
هزینه های زندگی با هم توازنی ندارند. در كنار اين مشكل
،معضلاتي از قبيل ، بالا بودن هزینه های خرید علوفه و داروی دام ، راههای صعب العبور و
مصائب تامین آب شرب موجب شده تا درحال حاضر آنهادرسخت ترين شرايط قرار بگيرند.
رئیس سازمان امورعشایرکشوردراين خصوص مي گويد:«درحال حاضر كمبود مراتع
وازبين رفتن بيشتر آنها براثر جاري شدن سيل ومشكلات ديگر سبب شده تا بزرگترين
توليد كننده سنتي در كشور روزهاي خوبي را سپري نكنند.» کرمعلی قندالی مي افزايد:«با وجود نقش
مثبت عشاير در توليدات بومي واصلي كشور اما ، تاكنون اقدام موثري براي حل مشكلات
آنها انجام نگرفته است .»
وي با اشاره به مشكلات موجود برسرعشاير كشور
ادامه مي دهد:« اين قشر مهم
كشور جریان زندگی و تولید همیشه با مشکل و بحران مواجه بودهاند به طوری که
خشکسالی و بارندگی در زندگی آنها مشکلات زیادی را ایجاد کرده است.»
درحالي كه چند سال پيش صندوق
بیمه اجتماعی کشاورزان وعشايرودامداران
راه اندازي شد تا مشكلات آنها دراين زمينه حل شود، اما بررسي ها نشان مي دهد، اين
صندوق نتواند به هدف نهايي خود برسد. مدیرعامل صندوق بیمه اجتماعی
کشاورزان، روستاییان و عشایردراين خصوص به" جوان "مي گويد:« مهمترین چالش ما پارامترهای بازنشستگی و عضویت هستند و باید اصلاحات
پارامتریک صورت پذیرد. اکنون سقف سنی برای عضویت نداریم که ما را دچار مشکل کرده
است.»
محمدرضا رستمی مي افزايد:« درحال حاضرمواردی چون ارائه تسهیلات در صورت از کارافتادگی و سرویس
دهی در عرصه خدمات درمانی را دنبال می کنیم كه اميدواريم به زودي به نتيجه برسد.»
جاي خالي عشاير در وعده هاي انتخابي
درحالي كه اين روزها با بالاگرفتن بحث
هاي انتخاباتي درميان كانديدهاي انتخابات
دوازدهمين دوره رياست جمهوري اين شش نامزد دربرنامه هاي خود از ايجاد اشتغال ومسكن
وحل مشكلات افراد جامعه سخن مي گويند . بررسي ها نشان مي دهد ،دراين ميان
توجه به مشكلات بي شمار عشايركشور كه بدون كوچكترين ادعايي در بحث اقتصاد مقاومتي
فعال هستند هيچ جايي نداشته است اين درحالي است كه توجه به مشكلات عشاير كشور مي تواند در بسياري
از زمينه ها كشور را از واردات مواد غذايي خودكفا ساخته وحتي بستري براي صادرات
باشد.
