پس از پرديسهاي سينمايي كورش و قلهك كه از مدتي قبل اقدام به نمايش آثار هاليوودي در سالنهاي خود كرده بودند، پرديس سينمايي چارسو نيز بخش عمدهاي از سالنهاي خود را در برخي سانسها به نمايش فيلمهاي هاليوودي اختصاص داده است. در برنامه نمايش اين پرديس، آثاري چون انيميشن «شهر وحش»، «خواب زمستاني»، «جهان فردا»، «حاشيه اقيانوس آرام»، «احضار»، «شورشي»، «پيكسلها»، «دونده هزارتو»، «شيطاني2» و «ددپول» ديده ميشود و اين در حالي است كه حق مالكيت معنوي نمايش هيچ كدام از اين آثار از پخشكننده فيلم خريداري نشده است. در آييننامه شوراي صنفي نمايش بندي درباره اكران فيلمهاي خارجي قرار دارد كه به اكران تكسانس فيلم خارجي بعد از پايان ساعت اكران فيلمهاي ايراني اشاره ميكند، اما چندي پيش غلامرضا فرجي، سخنگوي شوراي صنفي نمايش، در اين باره گفته بود كه اين تكسانس فقط به نمايش فيلمهاي ايراني اختصاص دارد. با وجود اين معلوم نيست كه نمايش گسترده فيلمهاي هاليوودي با توجه به چه مجوزي در پرديسهاي سينمايي تهران در حال انجام است.
واكنش انفعالي وزارت ارشاد راه به جايي نبردسخنگوي وزارت ارشاد سال گذشته در پاسخ به سؤال خبرنگار «جوان» درباره نمايش رو به گسترش برخي فيلمهاي هاليوودي در برخي پرديسهاي سينمايي كه احتمالاً به واسطه دانلود اينترنتي از طريق سايت «تايني موويز» دريافت و سپس به نمايش در ميآيد، اينگونه واكنش نشان داده بود كه « محصولات خارجي فاقد هولوگرام وجاهت قانوني ندارند. هر اثري اعم از فيلم انيميشن و بازيهايي كه در حوزههاي سني مختلف از بزرگسالان تا كودكان مطرح است، اگر از سوي نهادهاي قانوني موفق به دريافت و نصب هولوگرام نشده باشند، هم توزيع و هم اكران آن «جرم» است. آنهايي كه خارج از ضوابط و قوانين حق كپيرايت اقدام به توزيع يا نشر اين محصولات ميكنند و قانون كپيرايت را زير پا ميگذارند، مجرمند. ارائه اينگونه فيلمها تخلف محسوب ميشود و در صورت هرگونه گزارش از اماكني كه مبادرت به توليد و نمايش ميكنند از طريق مراجع قانوني رسيدگي ميشود. وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي هم در اين زمينه حساسيتهايي دارد و به صورت مرتب نظارت خود را اعمال ميكند.»
با وجود قاطعيتي كه سال گذشته سخنگوي وزارت ارشاد در كلام از خود نشان داد، اما همچنان شاهديم كه نهتنها هيچ نظارت و حساسيتي نسبت به اين مسئله انجام نشده، بلكه شاهد توسعه نمايش اين آثار در پرديسهاي تازه تأسيس هستيم.
آيا نمايش فيلمهاي هاليوودي با چراغ سبز صاحبان اثر انجام ميشود؟ پرديسهاي نمايشدهنده فيلمهاي هاليوودي از نوعي آسودگي خيال نسبت به اعتراض احتمالي پخشكنندههاي خارجي اين فيلمها برخوردارند؛ چراكه تاكنون هيچ واكنش منفي از سوي كمپانيهاي خارجي در اين باره مخابره نشده است. آيا حساسيت نشان ندادن به اين مسئله را ميتوان به نوعي يك رويكرد حسابشده از سوي اين كمپانيها به حساب آورد؟ چرا كه به هر جهت بليتفروشي براي نمايش يك كالاي هنري و كسب درآمد از راه فروش آن چيزي نيست كه با بياعتنايي صاحبان معنوي آثار روبهرو شود. اينكه اين عملكرد غيرقانوني با فراغبال از سوي پرديسهاي سينمايي در حال انجام بوده و در حال گسترش است و در مقابل با سكوت صاحبان غربي اين آثار مواجه ميشود، مسئلهاي است كه قابليت بررسي دارد.
اين امكان هم وجود دارد كه سكوت صاحبان اثر به نوعي فكر شده است و به منظور رواج بيش از پيش فرهنگ و سبك زندگي امريكايي در جامعه ايراني صورت بگيرد. رواج نمايش آثار هاليوودي پس از مدتي ميتواند ذائقه مخاطب ايراني را كاملاً به سمت اين آثار سوق و سينماي داخلي را به طور كامل تحتتأثير قرار دهد، هر چند توليد آثاري با مضامين تلخ و نااميدانه كه طي سالهاي اخير در سينماي ايران روندي رو به افزايش يافته نيز به نوعي ميتواند تأثير مخربتري نسبت به بسياري از آثار هاليوودي داشته باشد.
به هر روي شرايط نمايش فيلم خارجي در ايران كه از ابتداي انقلاب متوقف شده بود، با نوسانهاي مختلفي رو به رو بوده و همواره مخالفان و موافقان سرسختي داشته است. فيلمسازان و تهيهكنندگان ايراني جزو مخالفان جدي نمايش فيلم خارجي در ايران و همواره خواستار انحصار نمايش فيلم ايراني بودهاند. نمايش فيلم خارجي در مقاطعي با خريد حق پخش اين آثار در سينماهاي ايران، اكرانهاي محدودي داشته است، اما طي سالهاي اخير اين مسئله وارد فاز تازهاي شده و به نظر ميرسد كه از آشفتگي زيادي رنج ميبرد. ساماندهي اين مسئله نيازمند تأمل جدي و به روز كردن ديدگاهها با توجه به اقتضائات و نيازهاي جديد جامعه ايراني بوده و امري بايسته به نظر ميرسد.
