رئيسجمهور تركيه كه هميشه خواستار بركناري رئيسجمهور سوريه از قدرت بود و آن را تنها راه پايان دادن به بحران اين كشور ميدانست، از مواضع سابق خود عقب نشيني كرد و در موضعي نرمتر گفت بشار اسد ميتواند در چارچوب حل بحران سوريه، بخشي از مرحله انتقالي باشد. كشورهاي غربي نيز در هفتههاي اخير به راهكار سياسي در سوريه تن دادهاند.
به گزارش «جوان»، در شرايطي كه پيشرويهاي گروه تروريستي داعش در اراضي سوريه و عراق ادامه دارد و مسئله آوارگان به معضلي براي سران اروپايي تبديل شده، مواضع غرب و برخي كشورهاي متخاصم منطقه عليه سوريه به تدريج نرمتر ميشود. رجب طيب اردوغان، رئيسجمهور تركيه كه در چهار سال گذشته با حمايت همهجانبه از تروريستها در سوريه سرنگوني دولت بشار اسد، رئيسجمهور سوريه را در سر ميپروراند، در تازهترين اظهارات خود موضع نرمتري نسبت به تحولات سوريه در پيش گرفته است. اردوغان در موضعي متفاوت در قبال دمشق، اعلام كرد بشار اسد ميتواند بخشي از مرحله انتقالي در چارچوب حل بحران سوريه باشد. به گزارش فارس به نقل از الميادين، اردوغان پنجشنبه شب در پاسخ به سؤالي درباره حل بحران سوريه گفت: «ممكن است اين عمليات انتقالي بدون بشار اسد صورت بگيرد، همانطوري كه رئيسجمهور سوريه ميتواند در اين دوره انتقالي شركت داشته باشد.» منابع خبري تركيه گزارش دادند اين اظهارنظر اردوغان ميتواند نشان دهنده تغيير موضع آنكارا در قبال بشاراسد باشد. تغيير موضع اردوغان درحالي است كه در هفتههاي اخير مقامهاي امريكا، انگليس، آلمان و فرانسه اظهارات و مواضع مشابهي در اين راستا داشتهاند. جان كري، وزير خارجه امريكا هفته گذشته با تغيير مواضع خود در قبال بشار اسد گفت: رئيسجمهور سوريه بايد از قدرت كنارهگيري كند اما نه ضرورتاً بلافاصله بعد از دستيابي به راه حل براي پايان دادن به جنگ در سوريه.
جبهه مخالفان به اين نتيجه رسيده است كه گزينههاي نظامي در سوريه چه از طرف نظام و چه از طرف مخالفان در فيصله دادن به اين درگيري به نفع يكي از آنها نتيجه بخش نخواهد بود و هيچ گزينهاي جز گزينه سياسي براي بحران سوريه وجود ندارد. به باور برخي ناظران، چرخش در موضع اردوغان براي متحدان عربش باعث شوك خواهد شد، زيرا اعراب، آنكارا را پايگاه اصلي فعاليتهاي خود ميدانستند و روي حمايتهاي آن حساب ميكردند. تركيه در سالهاي اخير به مسير ترانزيت تروريستها به سوريه تبديل شده بود و اسناد و مدارك زيادي از ارسال تسليحات تركيه به تروريستها در سوريه و همچنين ديدارهاي مقامات آنكارا با حاميان تروريستها منتشر شد كه رسوايي بزرگي براي اين كشور بود. اردوغان حتي پيوستن به ائتلاف ضدداعش در يك سال اخير را به اولويت براندازي اسد مشروط كرده بود و تا همين اواخر بر ايجاد منطقه پرواز ممنوع در شمال سوريه پافشاري ميكرد. جنگ افروزي تركيه و غرب در سوريه درحالي بود كه ايران و روسيه به حل بحران از طريق ديپلماتيك تأكيد داشتند.
چرخش به سمت مسكو افزايش حضور نظامي مسكو در سوريه در هفتههاي اخير تغييراتي را در سياستهاي جبهه مخالفان سوريه ايجاد كرده است تا جايي كه يكي پس از ديگري به سمت روسيه گرايش پيدا كرده و همكاري با اين كشور را براي نابودي تروريسم ضروري ميدانند. پس از آنكه واشنگتن به همكاري نظامي با روسيه براي مقابله با داعش تن داد، اسرائيل و تركيه نيز پس از سفر به مسكو و ديدار با ولاديمير پوتين، رئيسجمهور روسيه موضع خود را تغيير دادند. واشنگتن و متحدانش بر اين باور بودند شايد با طرح آموزش مخالفان ميانهرو سوري بتوانند دولت بشار اسد را سرنگون كرده و پيروزي خود را نهايي كنند ولي اعتراف پنتاگون به شكست اين طرح سبب شد دشمنان سوريه برخلاف ميل باطني با روسيه همكاري كنند تا شايد از اين طريق بتوانند در آينده سوريه نقشي ايفا كنند. از سوي ديگر، گسيل مهاجران به سمت اروپا در هفتههاي اخير هشدار را براي جبهه مخالفان دمشق به صدا درآورد تا جايي كه دست از سياستهاي جنگ طلبانه برداشته و بر راهكار سياسي براي پايان دادن به بحران سوريه تأكيد ميكنند.
پوتين: هدف نجات اسد استرئيسجمهور روسيه كه حامي اصلي دولت دمشق به شمار ميرود بار ديگر بر حمايت از بشار اسد تأكيد كرد. به گزارش ايسنا، ولاديمير پوتين در مصاحبه با شبكه سي بياس امريكا درباره اينكه آيا هدف از اقدامات نظامي در سوريه نجات دولت بشاراسد است يا خير، گفت: «مطمئناً هدف ما همين است. تمامي اقدامات در همين راستاست. كساني كه براي نابودي دولت سوريه تلاش ميكنند، بعداً وضعيتي را مثل مناطق ديگر خاورميانه مثل ليبي و عراق به وجود ميآورند؛ وضعيتي كه در آن تمامي نهادهاي رسمي از دست رفته است.» وي تأكيد كرد: «تنها راه حل بحران سوريه تقويت نهادهاي دولتي اين كشور و كمك به آن در جنگ عليه تروريسم است.» طي دوره اخير روسيه حضور نظامي خود را در سوريه تقويت كرده و از ارتش سوريه حمايت مستقيم به عمل آورده است؛ اقدامي كه خشم برخي طرفهاي اروپايي و امريكا را برانگيخته است اما مسكو همواره تأكيد ميكند حمايتش از دولت سوريه را مخفي نكرده است.
نرم شدن موضع پنتاگون در سوريهپس از تهديد جدي مسكو عليه واشنگتن مبني بر اقدام يكجانبه عليه داعش در صورت عدم همكاري امريكاييها، حالا پنتاگون از احتمال همكاري با روسها سخن ميگويد. اشتون كارتر، وزير دفاع امريكا در خصوص همكاري نظامي واشنگتن و مسكو براي حمله به مواضع داعش در سوريه گفته كه تا آنجا كه اشتراك منافع ميان دو كشور وجود داشته باشد، همكاري محتمل است. به گزارش رويترز، اشتون كارتر كه تا چندي پيش از عدم پذيرفته شدن روسيه در ائتلاف ضدداعش سخن ميگفت و بعد از آن هم گفته بود هر گونه حمله روسها عليه داعش بايد در قالب ائتلاف باشد، روز جمعه تغيير موضع داد و از اشتراك منافع سخن گفت. رئيس پنتاگون گفت: «وجود چنين اشتراك منافعي در سوريه، محتمل و البته مبهم است.» كارتر البته موضع هميشگي امريكا را هم تكرار كرد و گفت كه بايد در سوريه «بدون بشار اسد» به سمت راهكار سياسي رفت.
