مدت حبس از روزي شروع ميشود كه فرد محكوم به وسيله حكم قطعي حبس شده باشد،
درصورتي كه فرد قبل از صدور حكم بازداشت شده باشد، مدت بازداشت قبلي او در حكم
حساب خواهد شد و در صورتي كه فرد به پرداخت جزاي نقدي محكوم شده باشد، ايام
بازداشت موقت او در جزاي نقدي مؤثر بوده و از آن كم ميشود.
تخفيف مجازات يعني كم كردن ميزان مجازات از حداقلي كه قانون تعيين كرده است.
به طور مثال اگر مجازات جرمي در قانون 1 تا 3 سال حبس باشد، در صورت وجود عوامل
تخفيف دهنده قاضي ميتواند مجازاتي كمتر از يك سال حبس را براي فرد در نظر بگيرد.
بنابراين در صورت وجود شرايطي، قاضي ميتواند مجازات را از حداقل تعيين شده در
قانون كاهش دهد.
براي تخفيف مجازات شرايطي لازم است كه عبارت است از: 1- گذاشت شاكي در جرائم
غيرقابل گذشت، چون در جرائم قابل گذاشت، گذشت شاكي ميتواند موجب منع تعقيب شود.
2- همكاري مؤثر مهم در شناسايي شركا و معاونان جرم، به دست آوردن دلايل جرم يا كشف
اموال و اشياي به دست آمده از جرم يا اشياي به كار رفته براي انجام جرم. 3- اوضاع
و احوال خاصي كه متهم تحت تأثير آنها مرتكب جرم شده است. مثلاً وجود انگيزه شرافتمندانه
در انجام جرم يا گفتار تحريكآميز فرد زيانديده از جرم.4- اطلاع دادن از جرم قبل
از تعقيب يا اقرار او در حين تحقيق. 5- وضعيت خاص متهم مانند سابقه او، پيري،
بيماري و مانند آن. 6- تلاش متهم براي كم كردن آثار جرم يا اقدام او براي جبران
زيان ناشي از جرم. قابل ذكر است كه قاضي در تخفيف مجازات مختار است، يعني در صورت
وجود شرايط تخفيف آزاد است كه مجازات را تخفيف بدهد يا ندهد، ولي در صورت تخفيف
بايد شرايطي كه باعث تخفيف شده را در حكم خود قيد كند و ميزان مجازات بايد از
حداقل مجازات تعيين شده در قانون كمتر باشد.
